Ông Trump ký sắc lệnh áp thuế toàn cầu 10%, khởi động điều tra theo Điều 301
- Trương Đình
- •
Hôm thứ Sáu (20/2), Tòa án Tối cao Mỹ phán quyết các mức thuế mà Tổng thống Donald Trump áp đặt theo Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA) là trái luật. Tối cùng ngày, ông Trump ký sắc lệnh áp thuế toàn cầu 10%, mức thuế này sẽ có hiệu lực từ ngày 24/2 và áp dụng đối với hàng hóa từ tất cả các quốc gia.
“Tôi rất vinh dự được ký tại Phòng Bầu dục một sắc lệnh áp thuế toàn cầu 10% đối với tất cả các quốc gia, và mức thuế này sẽ có hiệu lực ngay lập tức,” ông Trump viết trên nền tảng Truth Social vào tối ngày 20/2.
Thông báo của Nhà Trắng cho biết, Tổng thống đã ký một tuyên bố áp thuế tạm thời đối với hàng nhập khẩu nhằm giải quyết các vấn đề cơ bản về cán cân thanh toán quốc tế, đồng thời tiếp tục thúc đẩy nỗ lực tái cân bằng quan hệ thương mại vì lợi ích của người lao động, nông dân và nhà sản xuất Mỹ.
Ông Trump viện dẫn thẩm quyền theo Điều 122 của Đạo luật Thương mại năm 1974, cho phép tổng thống áp dụng phụ thu và các biện pháp hạn chế nhập khẩu đặc biệt để xử lý một số vấn đề cơ bản liên quan đến thanh toán quốc tế.
Theo Nhà Trắng, động thái này sẽ giúp ngăn dòng USD chảy sang các nhà sản xuất nước ngoài và khuyến khích sản xuất quay trở lại trong nước. Việc tăng sản xuất nội địa được cho là sẽ góp phần điều chỉnh thâm hụt cán cân thanh toán, tạo việc làm lương cao và giảm chi phí cho người tiêu dùng.
Sắc lệnh quy định mức thuế nhập khẩu 10% đối với hàng hóa vào Mỹ trong thời hạn 150 ngày. Thuế tạm thời sẽ có hiệu lực từ 0h01 ngày 24/2 theo giờ miền Đông nước Mỹ.
Một số mặt hàng được miễn thuế 10%; tiếp tục đình chỉ ưu đãi thuế với bưu kiện giá trị thấp
Nhà Trắng cũng liệt kê một số mặt hàng được miễn áp thuế, bao gồm: một số khoáng sản quan trọng; kim loại dùng cho tiền tệ và vàng bạc thỏi; năng lượng và các sản phẩm năng lượng; tài nguyên thiên nhiên và phân bón không thể trồng, khai thác hoặc sản xuất tại Mỹ, hoặc không đủ số lượng đáp ứng nhu cầu nội địa; một số nông sản như thịt bò, cà chua và cam; dược phẩm và thành phần dược phẩm; một số sản phẩm điện tử; xe chở khách, một số xe tải nhẹ, xe hạng trung và hạng nặng, xe buýt cùng một số linh kiện liên quan; các mặt hàng hiện đang hoặc sẽ thuộc phạm vi Điều 232; hàng hóa từ Canada và Mexico đáp ứng quy định của Hiệp định Mỹ–Mexico–Canada (USMCA)…
Thông báo cũng cho biết trong một sắc lệnh hành pháp khác, Tổng thống Trump tái khẳng định và tiếp tục đình chỉ cơ chế miễn thuế tối thiểu (De Minimis) đối với hàng hóa giá trị thấp, bao gồm hàng vận chuyển qua hệ thống bưu chính quốc tế. Các lô hàng này cũng sẽ chịu mức thuế tạm thời theo Điều 122.
Ngoài các biện pháp trên, Tổng thống còn chỉ đạo Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ sử dụng thẩm quyền theo Điều 301 để điều tra một số hành vi, chính sách và thực tiễn bị cho là vô lý và mang tính phân biệt đối xử, gây gánh nặng hoặc hạn chế thương mại Mỹ.
Ông Trump: Sẽ chọn một phương án khác
Sau phán quyết của Tòa án Tối cao, chiều 20/2, ông Trump đăng trên Truth Social rằng: “Phán quyết của Tòa án Tối cao về thuế quan thật đáng thất vọng! Tôi xấu hổ thay cho một số thẩm phán vì họ không có đủ dũng khí làm điều có lợi cho đất nước. Tôi muốn cảm ơn và chúc mừng 3 thẩm phán Clarence Thomas, Samuel Alito và Brett Kavanaugh vì lòng can đảm, trí tuệ và tình yêu dành cho đất nước”.
Tổng thống cho biết ông sẽ chọn “một phương án khác”, “mạnh mẽ hơn lựa chọn ban đầu”.
“Trên thực tế, dù tôi tin rằng họ không có ý như vậy, nhưng phán quyết hôm nay của Tòa án Tối cao không những không làm suy yếu quyền điều tiết thương mại và áp thuế của tổng thống, mà còn khiến quyền đó trở nên mạnh mẽ và rõ ràng hơn,” ông nói thêm.
Ông nhấn mạnh Tòa án không bác bỏ thuế quan nói chung, mà chỉ bác bỏ cách sử dụng cụ thể IEEPA để áp thuế. Theo ông, phán quyết vẫn khẳng định tổng thống có toàn quyền theo IEEPA để ngăn chặn, cấm vận, hạn chế, cấp phép hoặc áp đặt các điều kiện khác đối với thương mại giữa nước ngoài và Mỹ.
Trích ý kiến phản đối của Thẩm phán Kavanaugh, ông Trump dẫn rằng: mặc dù phản đối quyết định của tòa, nhưng phán quyết này có thể không hạn chế đáng kể khả năng áp thuế trong tương lai, vì nhiều luật liên bang khác trao quyền đó cho tổng thống, bao gồm Điều 232 của Đạo luật Mở rộng Thương mại năm 1962; các Điều 122, 201 và 301 của Đạo luật Thương mại năm 1974; cùng Điều 338 của Đạo luật Thuế quan năm 1930.
Ông Trump tuyên bố các mức thuế vì an ninh quốc gia, thuế theo Điều 232 và các mức thuế hiện hành theo Điều 301 vẫn tiếp tục có hiệu lực. Ông cũng ký lệnh áp thêm 10% thuế toàn cầu theo Điều 122 trong ngày 20/2.
“Ngoài ra, chúng tôi cũng đang khởi động nhiều cuộc điều tra theo Điều 301 và các cuộc điều tra khác để bảo vệ đất nước trước các hành vi thương mại không công bằng,” ông nói.
Điều 122 của Đạo luật Thương mại năm 1974 không yêu cầu tiến hành điều tra chính thức, do đó được xem là một trong những con đường nhanh nhất để vượt qua rào cản pháp lý. Quy định này cho phép tổng thống áp thuế tối đa 15% trong thời hạn 150 ngày, sau đó Quốc hội phải có hành động tiếp theo.
Xem thêm
Từ khóa Donald Trump Thuế quan Mỹ
