Vì sao Ohio trở thành tâm điểm cuộc chiến giành quyền kiểm soát Thượng viện Mỹ năm 2026?

Thứ Sáu, 30/10/2026

Cuộc bầu cử Thượng viện tại Ohio ngày 3/11/2026 trở thành tâm điểm tranh giành quyền kiểm soát Quốc hội Mỹ khi Thượng nghị sĩ Cộng hòa Jon Husted đối đầu cựu Thượng nghị sĩ Dân chủ Sherrod Brown, người đang dẫn trước trong một số cuộc thăm dò. Lãnh đạo phe đa số Thượng viện John Thune cảnh báo rằng thất bại tại Ohio có thể làm suy yếu thế đa số của Đảng Cộng hòa, tạo điều kiện để phe Dân chủ mở rộng các cuộc điều tra và thúc đẩy thủ tục luận tội Tổng thống Donald Trump nếu giành lại quyền kiểm soát Quốc hội. Với hơn 400 triệu USD đã chi hoặc đặt mua quảng cáo tranh cử tính đến ngày 8/10, Ohio trở thành một trong những cuộc đua tốn kém và quan trọng nhất, có khả năng ảnh hưởng đến cán cân quyền lực tại Washington trong hai năm tiếp theo.

Phiếu bầu qua thư trong cuộc bầu cử sơ bộ Tổng thống của Tiểu bang Washington được bỏ vào Hộp Thu thập Chỉ định, ngày 10/3/2020. (Nguồn: Anna Hoychuk/Shutterstock)

Chỉ còn vài ngày trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ Hoa Kỳ ngày 3/11, tiểu bang Ohio đang trở thành một trong những chiến trường chính trị quan trọng nhất nước Mỹ. Tại cuộc vận động tranh cử ở thành phố Lima hôm 27/10, lãnh đạo phe đa số Thượng viện John Thune gọi Ohio là “Ground Zero”, tức tâm điểm của cuộc chiến giành quyền kiểm soát Thượng viện. Phát biểu khi vận động cho Thượng nghị sĩ Cộng hòa Jon Husted, ông Thune cảnh báo rằng thất bại tại Ohio có thể làm suy yếu khả năng duy trì thế đa số của Đảng Cộng hòa, qua đó ảnh hưởng đến chương trình nghị sự của Tổng thống Donald Trump trong hai năm cuối nhiệm kỳ Quốc hội hiện tại.

Tầm quan trọng của Ohio bắt nguồn từ tương quan quyền lực tại Washington. Trước cuộc bầu cử năm 2026, Đảng Cộng hòa kiểm soát 53 ghế Thượng viện, trong khi Đảng Dân chủ và hai thượng nghị sĩ độc lập cùng khối nắm tổng cộng 47 ghế. Trong điều kiện không có thay đổi khác, phe Dân chủ cần giành thêm ròng ít nhất bốn ghế để đạt đa số 51 ghế. Nếu ông Husted thất bại trước ứng cử viên Dân chủ Sherrod Brown, tương quan giữa hai khối sẽ chuyển từ 53–47 thành 52–48, đồng nghĩa với việc phe Cộng hòa mất một phần lợi thế hiện có. Tuy nhiên, một chiến thắng của ông Brown tại Ohio không đủ để tự nó quyết định quyền kiểm soát Thượng viện, bởi kết quả cuối cùng còn phụ thuộc vào các cuộc đua ở những tiểu bang khác.

Điểm đặc biệt là Ohio đã nghiêng rõ rệt về Đảng Cộng hòa trong những cuộc bầu cử tổng thống gần đây. Năm 2024, ông Donald Trump giành khoảng 55% số phiếu tại tiểu bang này, bỏ xa đối thủ Dân chủ. Tuy nhiên, ưu thế của Đảng Cộng hòa trong bầu cử tổng thống không tự động chuyển thành lợi thế tương tự trong cuộc đua Thượng viện. Ông Sherrod Brown, người từng đại diện Ohio tại Thượng viện trong ba nhiệm kỳ từ năm 2007 đến năm 2025, đang trở lại tranh cử sau thất bại trước ứng cử viên Cộng hòa Bernie Moreno năm 2024. Trong khi đó, ông Jon Husted, cựu phó thống đốc Ohio, được bổ nhiệm vào Thượng viện năm 2025 để thay thế J.D. Vance sau khi ông Vance từ chức để đảm nhiệm chức vụ phó tổng thống.

Những cuộc thăm dò trong tháng 10 cho thấy cuộc cạnh tranh giữa hai ứng cử viên đang diễn ra sít sao. Khảo sát của Fox News, thực hiện từ ngày 15 đến 19/10 với 1.592 cử tri có khả năng đi bầu, ghi nhận ông Brown nhận được 52% sự ủng hộ so với 47% của ông Husted, với sai số lấy mẫu khoảng hai điểm phần trăm. Một khảo sát khác của Marist, tiến hành từ ngày 15 đến 18/10, cho thấy ông Brown dẫn trước 48% so với 44%. Trong khi đó, khảo sát RedBox Research từ ngày 20 đến 23/10 ghi nhận tỷ lệ 46,9% dành cho ông Brown và 44,2% dành cho ông Husted, nhưng khoảng cách này nằm trong biên độ sai số 4,6 điểm phần trăm. Các kết quả khác nhau phản ánh sự khác biệt về thời điểm, phương pháp và mẫu khảo sát, không phải bằng chứng xác nhận ứng cử viên nào chắc chắn giành chiến thắng.

Những dữ liệu thăm dò cũng cho thấy cuộc đua chịu ảnh hưởng đáng kể từ tình hình kinh tế và mức độ hài lòng của cử tri. Theo Fox News, 46% người được khảo sát cho biết tình hình tài chính cá nhân của họ tệ hơn so với hai năm trước, trong khi chỉ 19% nhận thấy sự cải thiện. Những cử tri đánh giá tài chính của mình xấu đi nghiêng mạnh về ông Brown, còn những người cho rằng tình hình không thay đổi hoặc tốt hơn thường ủng hộ ông Husted. Khảo sát cũng ghi nhận tỷ lệ chấp thuận cách điều hành của Tổng thống Trump tại Ohio ở mức 43%, thấp hơn đáng kể so với tỷ lệ phiếu bầu ông nhận được trong cuộc bầu cử tổng thống năm 2024. Những con số này cho thấy tình hình kinh tế và đánh giá về chính quyền liên bang có liên hệ với lựa chọn của cử tri, dù không thể từ đó xác định chính xác nguyên nhân quyết định lá phiếu của từng người.

Trước tình hình đó, giới lãnh đạo Cộng hòa đã tăng cường vận động tại Ohio. Tại sự kiện thường niên của Đảng Cộng hòa ở quận Allen ngày 27/10, ông John Thune xuất hiện cùng bác sĩ Mehmet Oz, người đứng đầu Trung tâm Dịch vụ Medicare và Medicaid, để ủng hộ ông Husted. Ông Thune ca ngợi kinh nghiệm điều hành của ông Husted, đặc biệt trong các vấn đề thuế, kinh tế và an ninh biên giới. Về phần mình, ông Husted kêu gọi những người tham dự vận động bạn bè và thân nhân đi bỏ phiếu, đồng thời chỉ trích thành tích của ông Brown về việc làm, thuế và chính sách nhập cư. Những nhận định bất lợi đối với ông Brown được đưa ra trong khuôn khổ tranh cử và cần được phân biệt với các kết luận đã được kiểm chứng độc lập.

Một trong những nội dung đáng chú ý nhất trong phát biểu của ông Thune là cảnh báo về khả năng Đảng Dân chủ tiến hành các cuộc điều tra đối với Tổng thống Trump nếu giành lại quyền kiểm soát Quốc hội. Theo Fox News, ông Thune cho rằng phe Dân chủ có thể thúc đẩy thủ tục luận tội tại Hạ viện, từ đó buộc Thượng viện phải tổ chức phiên xét xử. Ông mô tả sự khác biệt giữa một phiên xét xử kéo dài 24 giờ và một quá trình kéo dài 24 tháng như hệ quả có thể xảy ra tùy thuộc vào việc Đảng Cộng hòa còn giữ đa số Thượng viện hay không. Tuy nhiên, đây là cảnh báo chính trị và kịch bản giả định do ông Thune đưa ra, không phải một kế hoạch luận tội đã được Hạ viện thông qua.

Những lo ngại của ông Thune không hoàn toàn tách rời các tuyên bố công khai từ phía Đảng Dân chủ. Fox News cho biết một số nhân vật Dân chủ, trong đó có lãnh đạo phe thiểu số Hạ viện Hakeem Jeffries và Dân biểu Gregory Meeks, đã đề cập đến khả năng sử dụng quyền điều tra và triệu tập của Quốc hội nếu đảng này giành đa số. Tuy nhiên, việc mở điều tra, tiến hành luận tội và bãi nhiệm tổng thống là những thủ tục khác nhau. Theo Hiến pháp Hoa Kỳ, Hạ viện có quyền thông qua cáo trạng luận tội, còn Thượng viện có trách nhiệm xét xử; việc kết tội và bãi nhiệm đòi hỏi ít nhất hai phần ba số thượng nghị sĩ hiện diện bỏ phiếu tán thành. Vì vậy, ngay cả khi Đảng Dân chủ giành quyền kiểm soát cả hai viện, điều đó cũng không đồng nghĩa với việc Tổng thống Trump đương nhiên bị bãi nhiệm.

Bên cạnh vấn đề kiểm soát Quốc hội, cuộc đua Ohio còn liên quan trực tiếp đến những chính sách kinh tế và phát triển địa phương. Theo Axios, tranh cãi về việc xây dựng các trung tâm dữ liệu đã trở thành một vấn đề nổi bật trong chiến dịch. Phía ông Brown chỉ trích ông Husted về vai trò của ông trong việc thúc đẩy phát triển các trung tâm dữ liệu tại Ohio, trong khi ông Husted từng ủng hộ lĩnh vực này khi giữ chức phó thống đốc và sau đó đề xuất một biện pháp lập pháp nhằm xem xét việc buộc các trung tâm dữ liệu tự trang trải chi phí điện năng. Ngược lại, phía Cộng hòa cũng công kích những quan điểm trước đây của ông Brown về các vấn đề xã hội, trong đó có quyền của người chuyển giới. Những tranh cãi này cho thấy cuộc bầu cử không chỉ xoay quanh ông Donald Trump mà còn liên quan đến chi phí năng lượng, phát triển kinh tế và chính sách xã hội.

Mức độ cạnh tranh tại Ohio còn được phản ánh qua khoản chi tiêu quảng cáo tranh cử đặc biệt lớn. Theo Axios, tính đến ngày 8/10, các tổ chức và chiến dịch thuộc hai đảng đã chi hoặc đặt mua hơn 400 triệu USD quảng cáo liên quan đến cuộc đua Thượng viện tại tiểu bang này. Con số bao gồm cả những khoản quảng cáo đã được đặt trước, không đồng nghĩa toàn bộ số tiền đã thực sự được giải ngân vào thời điểm thống kê. Axios nhận định Ohio đang trên đà trở thành cuộc đua Thượng viện tốn kém nhất nước Mỹ trong chu kỳ bầu cử này, tiếp nối tình trạng chi tiêu rất cao của năm 2024. Sự tham gia vận động của các nhân vật cấp quốc gia, bao gồm Tổng thống Trump, Phó tổng thống Vance và cựu Tổng thống Barack Obama, càng cho thấy cả hai đảng đều dành nguồn lực đáng kể cho chiếc ghế này.

Cuộc bầu cử năm 2026 cũng mang ý nghĩa vượt ra ngoài nhiệm kỳ Quốc hội sắp tới. Đây là cuộc bầu cử đặc biệt để chọn người hoàn thành phần nhiệm kỳ còn lại của chiếc ghế Thượng viện mà ông J.D. Vance để trống. Người chiến thắng sẽ giữ ghế đến đầu năm 2029, và chiếc ghế này tiếp tục được đưa ra bầu cử vào tháng 11/2028 cho một nhiệm kỳ sáu năm đầy đủ. Vì vậy, kết quả năm 2026 không chỉ ảnh hưởng đến cán cân quyền lực tại Thượng viện trong hai năm tiếp theo mà còn có thể cung cấp thêm dữ liệu để đánh giá sự chuyển dịch chính trị tại Ohio trước cuộc bầu cử tổng thống năm 2028. Tuy nhiên, kết quả một cuộc đua Thượng viện không thể được xem là dự báo chắc chắn cho lựa chọn của cử tri trong cuộc bầu cử tổng thống sau đó.

Tính đến ngày 30/10/2026, những thông tin đã được công bố cho thấy Ohio là một trong những cuộc đua có ý nghĩa lớn đối với khả năng duy trì đa số Thượng viện của Đảng Cộng hòa. Các cuộc thăm dò được đề cập đều ghi nhận ông Brown dẫn trước ông Husted với những mức chênh lệch khác nhau, nhưng những kết quả này chỉ phản ánh ý định bỏ phiếu tại thời điểm khảo sát. Cảnh báo của ông John Thune về nguy cơ mất quyền kiểm soát Thượng viện, các cuộc điều tra và khả năng luận tội Tổng thống Trump cần được hiểu trong bối cảnh vận động tranh cử, thay vì xem là những diễn biến chắc chắn sẽ xảy ra. Kết quả bỏ phiếu ngày 3/11, cùng kết quả tại các tiểu bang cạnh tranh khác, mới quyết định liệu Đảng Cộng hòa có tiếp tục nắm quyền kiểm soát Thượng viện hay không.