Đờm phản ánh sự mất cân bằng trong cơ thể

Các loại đờm khác nhau có thể phản ánh những tình trạng bệnh lý khác nhau. Việc xác định được các loại đờm giúp bác sĩ đưa ra chẩn đoán và điều trị phù hợp hơn.

Đờm có thể phản ánh tình trạng mất cân bằng tiềm ẩn trong cơ thể.

Mọi người đều biết đờm là chất nhầy được tạo ra khi ho. Tuy nhiên, đối với các bác sĩ Trung y, đờm không chỉ đơn thuần là chất tiết đường hô hấp mà còn được xem là một dạng chất thải tích tụ trong cơ thể.

Bác sĩ Lee Ying-Ta (Lý Ứng Đạt) thuộc Phòng khám Trung y Từ Hàng ở Đài Loan, cho biết với The Epoch Times rằng theo lý luận của Trung y, đờm được xem là sản phẩm phụ hình thành khi quá trình chuyển hóa dịch thể trong cơ thể bị rối loạn.

Các loại đờm

Bác sĩ Trung y Hồ Nãi Văn tại Đài Loan và là cộng tác viên của The Epoch Times, cho biết Trung y xem đờm là một yếu tố quan trọng trong quá trình phát sinh bệnh tật.

Tuy nhiên, đờm không nên bị loại bỏ hoàn toàn. Nếu không có đờm, khí quản và phế quản có thể trở nên quá khô, từ đó dẫn đến ho khan. Đờm cũng giữ vai trò quan trọng trong việc làm sạch đường hô hấp.

Màu sắc và tính chất của đờm thường phản ánh những dạng mất cân bằng khác nhau trong cơ thể. Nhìn chung, đờm có thể được phân thành các nhóm sau:

• Đờm hàn: Thường có màu trắng và thường liên quan đến các tình trạng hàn bên trong cơ thể. Tình trạng này cũng thường xuất hiện khi cảm lạnh kèm ớn lạnh và đi ngoài phân lỏng.
• Đờm nhiệt: Thường có màu vàng hoặc xanh, hay gặp trong các tình trạng nhiễm trùng hoặc các dạng cảm kèm khô rát họng, khát nước, ho khan và sốt.
• Đờm hư: Có dạng loãng hoặc sủi bọt, thường liên quan đến tình trạng cơ thể suy nhược, ho kéo dài hoặc chuyển hóa chậm.
• Đờm thực: Có tính chất đặc hơn và đôi khi khó khạc ra, thường liên quan đến sự tích tụ các chất thải chuyển hóa trong cơ thể.

Khi đờm tích tụ trong phổi, người bệnh có thể xuất hiện các triệu chứng như ho có đờm, nghẹt mũi hoặc chảy nước mũi. Nếu đờm ứ trệ tại dạ dày, tình trạng này có thể gây khó chịu đường tiêu hóa như nôn ói hoặc đầy bụng. Khi đờm tích tụ ở các khớp, người bệnh có thể cảm thấy nặng nề tay chân hoặc xuất hiện cảm giác tê bì.

Điều trị theo thể trạng cơ thể

Bác sĩ Lý dẫn chứng một trường hợp một phụ nữ ngoài 50 tuổi bị đờm kéo dài do viêm mũi dị ứng với đặc điểm đờm loãng, trong và có bọt. Mặc dù đã điều trị tại bệnh viện gần 2 tháng nhưng các triệu chứng của bà vẫn không cải thiện.

Sau đó, bà tìm đến một bác sĩ Trung y. Sau khi được điều trị bằng thảo dược phù hợp với thể trạng cơ thể, tình trạng của bà dần cải thiện rõ rệt theo thời gian.

Bác sĩ Lý cho biết những trường hợp như vậy khá phổ biến trong thực tiễn lâm sàng. Bệnh nhân bao gồm cả từ trẻ em đến người trung niên và cao tuổi, trong đó trẻ em và phụ nữ chiếm tỷ lệ nhiều hơn nam giới.

Bác sĩ Hồ cho biết, các thầy thuốc trước tiên sẽ xác định loại đờm trước khi lựa chọn liệu pháp điều trị phù hợp như dùng thảo dược hoặc châm cứu. Sau đó, các loại thuốc và liều lượng cụ thể sẽ được điều chỉnh dựa trên tình trạng của từng bệnh nhân.

Trung y nhấn mạnh nguyên tắc “biện chứng luận trị”, nghĩa là chiến lược điều trị được xây dựng dựa trên thể trạng và căn nguyên bệnh lý của từng cá nhân.

Đờm hàn được điều trị bằng các liệu pháp ôn ấm, trong khi đờm nhiệt được điều trị bằng các liệu pháp thanh nhiệt. Đờm hư cần áp dụng các liệu pháp bổ dưỡng, còn đờm thực cần sử dụng các liệu pháp tiêu trừ.

Một trong những bài thuốc cổ điển thường được sử dụng để hóa đờm là Nhị Trần Thang. Bài thuốc gồm 2 thành phần chính là bán hạ lâu năm và trần bì. Một nghiên cứu năm 2020 ghi nhận rằng các hợp chất hoạt tính trong những dược liệu trừ đờm này có thể giúp ức chế sự tiết chất nhầy quá mức trong đường hô hấp.

Khi xuất hiện tình trạng tăng tiết đờm quá mức, việc thăm khám và điều trị sớm có thể giúp ngăn cơn ho tiến triển nặng hơn, đồng thời hạn chế sự tích tụ đờm trong phổi – yếu tố có thể dẫn đến viêm.

Lê hấp đường phèn

Theo bác sĩ Lý, lê hấp đường phèn là một bài thuốc thực dưỡng kinh điển dành cho tình trạng đờm nhiệt.

Lê được cho là có tác dụng nhuận phế, long đờm và giảm ho.

Tuy nhiên, những người có chức năng tiêu hóa kém hoặc mắc các bệnh lý liên quan đến hàn nên tránh ăn lê.

Nguyên liệu:

• 1 quả lê
• Một lượng nhỏ đường phèn

Cách chế biến:

• Rửa sạch quả lê, gọt vỏ, bỏ lõi rồi cho một lượng nhỏ đường phèn vào bên trong phần ruột lê đã được khoét rỗng.
• Cho lê vào nồi và thêm lượng nước đủ ngập quả lê. Đun sôi, sau đó hạ lửa nhỏ và hầm khoảng 30 phút cho đến khi quả lê mềm.
• Để lê nguội bớt, sau đó ăn phần lê và uống nước khi còn ấm.

Điều chỉnh chế độ ăn

Bác sĩ Lý cho biết các thực phẩm lạnh hoặc ướp lạnh nhìn chung nên được hạn chế, đặc biệt trong thời gian bị cảm lạnh.

Nếu một người được bác sĩ Trung y chẩn đoán thuộc thể hàn, họ nên tránh các thực phẩm được xem là có tính mát như lê, các loại dưa, thanh long, chuối, bưởi và khế. Theo lý luận của Trung y, trà xanh và cà phê cũng được xem là có tính mát.

Ngược lại, nếu một người được chẩn đoán thuộc thể nhiệt hoặc thể khô, họ nên tránh các thực phẩm được xem là gây nóng hoặc gây khô như đồ chiên rán, món ăn cay và đậu phộng rang.

Theo The Epoch Times

Xem thêm

Kim quất: Trị ho tiêu đờm, dưỡng gan, ngừa ung thư...

Kim quất có rất nhiều công dụng tuyệt vời đối với sức khỏe!