Hạ viện Hoa Kỳ đã thông qua dự luật bảo hộ Đài Loan với đa số áp đảo vào ngày 9/2. Dự luật nêu rõ rằng trong trường hợp Trung Quốc tấn công quân sự vào Đài Loan, Mỹ sẽ thúc đẩy việc loại Trung Quốc ra khỏi một số tổ chức và hệ thống tài chính quốc tế.

(Ảnh minh họa: Maksym Kapliuk/ Shutterstock)

Đại biểu Quốc hội Đài Loan Trần Quán Đình nhận định rằng động thái này cho thấy cơ chế răn đe đối với Trung Quốc Cộng sản đã vượt ra ngoài trọng tâm trước đây là an ninh quân sự để bao gồm các biện pháp kiểm soát và cân bằng thực chất ở cấp độ tài chính và thể chế, điều này có ý nghĩa chiến lược rõ ràng đối với sự ổn định khu vực.

Nếu Trung Quốc tấn công Đài Loan sẽ bị loại khỏi hệ thống tài chính

Dự luật “Đạo luật Bảo vệ Đài Loan” do Dân biểu Đảng Cộng hòa Frank Lucas đề xuất, đã được Hạ viện thông qua với tỷ số áp đảo 395 phiếu thuận – 2 phiếu chống.

Dự luật quy định rằng nếu sự an toàn, hệ thống xã hội hoặc kinh tế của người dân Đài Loan bị đe dọa bởi các hành động của Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ), Hoa Kỳ nên, ở mức độ tối đa có thể, loại trừ các đại diện của ĐCSTQ khỏi các cơ chế và tổ chức tài chính quốc tế như G20, Ngân hàng Thanh toán Quốc tế (BIS) và Hội đồng Ổn định Tài chính (FSB).

Dân biểu Frank Lucas nhấn mạnh rằng dự luật này gửi đi thông điệp rõ ràng: nếu Trung Quốc có ý định xung đột với Đài Loan, thì Trung Quốc phải chuẩn bị gánh chịu hậu quả.

Theo Đạo luật Quan hệ Đài Loan năm 1979 của Mỹ, Trung Quốc không được sử dụng vũ lực, cưỡng ép, tẩy chay hay cấm vận để buộc Đài Loan phải khuất phục trước ĐCSTQ và trở thành một phần của “một Trung Quốc”.

Dân biểu French Hill cho biết Đạo luật Bảo hộ Đài Loan sẽ đảm bảo rằng nếu Trung Quốc xâm lược Đài Loan, họ sẽ phải trả giá đắt về tài chính và ngoại giao, với điều kiện Quốc hội thông báo cho tổng thống rằng Đài Loan đang bị đe dọa.

Dân biểu Đảng Dân chủ Greg Stanton đăng trên mạng xã hội X rằng nếu Trung Quốc đe dọa các nước láng giềng, thì không nên được hưởng lợi từ hệ thống toàn cầu. Ông ủng hộ dự luật này nhằm thúc đẩy việc loại Trung Quốc ra khỏi các tổ chức quốc tế quan trọng khi họ tạo ra mối đe dọa trực tiếp đối với Đài Loan.

“Đạo luật Bảo vệ Đài Loan” hiện đã được chuyển sang Thượng viện Liên bang để xem xét. Sau khi Thượng viện thông qua, dự luật sẽ được gửi đến Tổng thống Trump để ký ban hành.

Đại biểu Đài Loan: Răn đe Trung Quốc đã mở rộng từ quân sự sang tài chính và thể chế

Đại biểu Quốc hội Đài Loan Trần Quán Đình nhận định, trước đây khi nói đến răn đe, cộng đồng quốc tế thường tập trung vào việc tăng cường vũ khí và triển khai quân sự. Nhưng xung đột hiện đại đã trở thành cuộc cạnh tranh đa lĩnh vực. Bản thân hệ thống tài chính, cơ chế thanh toán và dòng vốn quốc tế chính là những đòn bẩy chiến lược. Việc đưa các biện pháp trừng phạt tài chính và loại trừ thể chế vào thiết kế răn đe trước sẽ làm tăng đáng kể chi phí tổng thể mà một hành động xâm lược phải đối mặt.

Ông nhấn mạnh, loại hình lập pháp này không chỉ là tuyên bố chính trị, mà còn thể chế hóa hậu quả, cụ thể hóa cái giá phải trả, buộc những người có ý định mạo hiểm phải đối diện với rủi ro mang tính cấu trúc ngay từ trước khi ra quyết định – đây chính là điều kiện then chốt để tạo ra răn đe hiệu quả.

Ông Trần Quán Đình cho rằng Đài Loan nằm ở vị trí nút thắt then chốt của chuỗi đảo thứ nhất, việc duy trì ổn định eo biển Đài Loan phù hợp với lợi ích chung của khối dân chủ và chuỗi cung ứng toàn cầu. Từ hợp tác quân sự, kiểm soát công nghệ đến cân bằng tài chính, hàng loạt dự luật lưỡng đảng mà Quốc hội Mỹ thúc đẩy trong những năm gần đây cho thấy sự quan tâm mang tính thể chế đối với an ninh eo biển Đài Loan đang được củng cố sâu sắc hơn.

“Một mặt, Đài Loan cần tiếp tục tăng cường năng lực tự vệ và khả năng phục hồi xã hội; mặt khác, cũng cần hợp tác sâu hơn với các quốc gia cùng chí hướng trong khuôn khổ an ninh kinh tế và an ninh tài chính, để răn đe không chỉ nằm trong các hệ thống vũ khí, mà còn hiện diện trong toàn bộ mạng lưới thể chế.”

Ông Trần Quán Đình kết luận, khi răn đe mở rộng từ quân sự sang lĩnh vực tài chính và thể chế, điều đó cho thấy cộng đồng quốc tế đang từng bước chuyển từ “bày tỏ ủng hộ” sang việc “cung cấp cả công cụ lẫn phương tiện” thực chất để bảo vệ hòa bình eo biển Đài Loan.