Pháp triển khai binh sĩ bảo vệ cảng dầu Yanbu của Ả Rập Xê Út
- Lý Ngọc
- •
Pháp sẽ triển khai binh sĩ, radar và các hệ thống phòng thủ tới Ả Rập Xê Út để bảo vệ thành phố cảng Yanbu, một trung tâm quan trọng đối với hoạt động xuất khẩu dầu của nước này, trong bối cảnh lực lượng Houthi tại Yemen gia tăng các cuộc tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái nhằm vào Ả Rập Xê Út.
Tổng thống Pháp Emmanuel Macron ngày 24/9 cho biết quyết định triển khai đã được thống nhất với chính quyền Riyadh. Trong cuộc phỏng vấn với TF1 và France 2, ông nói: “Chúng tôi sẽ triển khai các lực lượng và phương tiện quân sự — gồm binh sĩ, radar và các hệ thống phòng thủ — để bảo vệ các cơ sở tại Yanbu, nằm bên bờ Biển Đỏ”.
Ông Macron nhấn mạnh lực lượng Pháp sẽ không tham gia chiến đấu mà chỉ thực hiện nhiệm vụ bảo vệ các cơ sở tại Yanbu. “Chúng tôi không muốn bị cuốn vào bất kỳ cuộc xung đột nào, mà chỉ nhằm bảo vệ các cơ sở ở đó”, ông nói.
Theo Tổng thống Pháp, các cơ sở tại Yanbu xử lý “hàng triệu thùng” dầu mỏ và trước đó đã “bị hư hại rất nặng” do các cuộc tấn công. Paris đồng thời đang thúc đẩy giải pháp ngoại giao nhằm mở lại eo biển Hormuz, trong đó có các cuộc đàm phán với “phía Iran” và “phía Oman”.
Thông báo của ông Macron được đưa ra chỉ vài giờ sau khi liên minh do Ả Rập Xê Út dẫn đầu thông báo đánh chặn 6 tên lửa đạn đạo được phóng về phía Taif và thành phố cảng chiến lược Yanbu. Người phát ngôn của Liên minh Hỗ trợ Chính danh tại Yemen cho biết toàn bộ 6 tên lửa đã bị đánh chặn và phá hủy.
“Các hành động leo thang và vi phạm của lực lượng Houthi khủng bố sẽ được xử lý kiên quyết”, người phát ngôn tuyên bố.
Sau đó, Houthi tuyên bố tiến hành các cuộc tấn công bằng tên lửa và UAV nhằm vào một số “mục tiêu nhạy cảm” tại Ả Rập Xê Út, trong đó có cơ sở hạ tầng của Saudi Aramco ở Yanbu và các mục tiêu tại thủ đô Riyadh. Riyadh chưa xác nhận thông tin thủ đô bị tấn công, trong khi Cơ quan Phòng vệ Dân sự Ả Rập Xê Út không ban hành cảnh báo khẩn cấp đối với thành phố.
Trước đó, lực lượng phòng vệ dân sự Ả Rập Xê Út đã cảnh báo về nguy cơ tấn công tại Mecca, Tabuk, Jeddah, Yanbu và Taif. Reuters cho biết một hệ thống phòng không Patriot do quân nhân Hy Lạp vận hành tại Ả Rập Xê Út cũng đã đánh chặn một tên lửa đạn đạo và một UAV ở Yanbu cùng khu vực lân cận trong ngày 24/9.
Yanbu trở thành tuyến xuất khẩu dầu chiến lược
Yanbu nằm trên bờ biển phía tây Ả Rập Xê Út, sở hữu các nhà máy lọc dầu lớn và một cảng quan trọng, cho phép các tàu chở dầu tránh tuyến vận chuyển qua eo biển Hormuz.
Dầu được đưa tới Yanbu thông qua Đường ống Đông–Tây của Ả Rập Xê Út, sau đó xuất khẩu bằng đường biển. Từ đây, tàu có thể đi về phía bắc qua Kênh đào Suez tới châu Âu hoặc đi về phía nam qua eo biển Bab el-Mandeb tới châu Á.
Tầm quan trọng của Yanbu càng tăng trong bối cảnh hoạt động vận chuyển qua Hormuz bị gián đoạn. Đường ống Đông–Tây của Ả Rập Xê Út cũng vừa khôi phục hoạt động sau khi bị UAV tấn công hồi đầu tháng.
Brett Erickson, một giám đốc điều hành của Obsidian Risk Advisors, viết trên X: “Điều đó có nghĩa là Mỹ sẽ phải vận chuyển thêm nhiều dầu hơn nữa qua eo biển Hormuz theo tuyến đường Oman”.
Các cuộc tấn công nhằm vào Yanbu đã góp phần đẩy giá dầu tăng mạnh khi thị trường lo ngại tuyến đường thay thế cho xuất khẩu dầu của Ả Rập Xê Út qua Biển Đỏ cũng bị đe dọa.
Riyadh tìm kiếm thêm hỗ trợ quân sự
Pháp là quốc gia mới nhất mà Ả Rập Xê Út tìm đến để tăng cường hỗ trợ quân sự. Trước đó, Riyadh đã đề nghị Washington can thiệp trực tiếp chống Houthi, nhưng Tổng thống Mỹ Donald Trump được cho là đã từ chối đề nghị của Thái tử Mohammed bin Salman.
Trump sau đó cho biết Houthi “đang để hầu hết các tàu đi qua” Biển Đỏ và chỉ tập trung vào “một quốc gia”. Washington thay vào đó đề nghị chia sẻ thông tin tình báo và hỗ trợ xác định mục tiêu, trong khi quân đội Mỹ tiếp tục tập trung vào Iran.
Riyadh sau đó tìm kiếm sự hỗ trợ từ Pháp, Anh, Pakistan và Ai Cập trong bối cảnh kho tên lửa đánh chặn của nước này chịu sức ép.
Anh đã đồng ý triển khai một máy bay tiếp dầu RAF Voyager để hỗ trợ tiếp nhiên liệu trên không cho các hoạt động của Ả Rập Xê Út, bên cạnh các hệ thống và nhân sự phòng không Anh đã có mặt tại nước này.
Pakistan, quốc gia có thỏa thuận phòng thủ chung với Ả Rập Xê Út, cam kết bảo vệ vương quốc “ở bất kỳ mức độ nào cần thiết”, dù chưa công bố triển khai lực lượng chiến đấu mới.
Ai Cập tuyên bố “ủng hộ không lay chuyển” về mặt chính trị đối với Riyadh nhưng chưa công bố hỗ trợ quân sự. Italy cũng duy trì nhiệm vụ phòng không tại Ả Rập Xê Út; một máy bay Eurofighter của Italy tại Căn cứ Không quân King Fahd đã bị hư hại trong một cuộc tấn công của Houthi hồi tuần trước.
Trong khi đó, Houthi được cho là đã củng cố vị thế dọc bờ biển Biển Đỏ của Yemen, đồng thời tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào cơ sở hạ tầng dầu mỏ và hoạt động vận tải biển của Ả Rập Xê Út. Lực lượng này yêu cầu Riyadh chấm dứt phong tỏa Yemen.
Những diễn biến trên khiến Ả Rập Xê Út chịu sức ép từ cả hai phía. Ở phía đông, xung đột với Iran làm gián đoạn tuyến xuất khẩu truyền thống qua eo biển Hormuz; ở phía tây, các cuộc tấn công của Houthi đe dọa hành lang Biển Đỏ qua Yanbu và Bab el-Mandeb.
Các ngoại trưởng G7 trong tuần này cũng lên án các cuộc tấn công của Houthi tại Yemen và nhằm vào Ả Rập Xê Út, đồng thời kêu gọi Iran chấm dứt hỗ trợ lực lượng này.
“Chúng tôi lên án bằng những lời lẽ mạnh mẽ nhất các cuộc tấn công không thể chấp nhận được vẫn tiếp diễn do Houthi tiến hành tại Yemen và nhằm vào Vương quốc Ả Rập Xê Út”, ngoại trưởng Anh, Canada, Pháp, Đức, Italy, Nhật Bản và Mỹ tuyên bố sau cuộc gặp bên lề kỳ họp Đại hội đồng Liên Hợp Quốc.
Xem thêm
Từ khóa Ả Rập Xê-út Biển Đỏ
