Vụ buôn lậu chip Nvidia: Hé lộ nữ tài phiệt bí ẩn nghi liên quan đến quân đội ĐCSTQ

Lý Tịnh Dao
•
Thứ Năm, 09/07/2026

Viện kiểm sát quận Cơ Long của Đài Loan đang điều tra vụ buôn lậu máy chủ Supermicro trang bị chip cao cấp của Nvidia, và đã tiến hành hai đợt khám xét, đồng thời tạm giam 6 bị cáo, trong đó có quản lý kinh doanh của Supermicro và các lãnh đạo của công ty niêm yết Qingyun Technology.

Ba người Đài Loan làm trong ngành công nghệ thông tin đã tìm cách giúp Trung Quốc có được 50 máy chủ AI hiệu năng cao của Supermicro thuộc diện chịu kiểm soát xuất khẩu của Mỹ. (Ảnh: Cơ quan Tuần duyên Đài Loan)

Qua mở rộng điều tra, cơ quan chức năng cho rằng đường dây này có liên quan tới cả ba phía: Mỹ, Trung Quốc và Đài Loan. Người bị nghi đứng sau điều phối là một nữ tài phiệt Trung Quốc có liên hệ với quân đội Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ), thông qua một nhân vật xã hội đen Đài Loan để móc nối với các công ty công nghệ Mỹ, rồi dùng công ty “bình phong” đặt hàng qua đại lý tại Đài Loan, và mô hình này đã được vận hành khoảng 3 năm.

Nữ tài phiệt Trung Quốc bí ẩn được cho là chủ mưu

Theo báo Mirror Weekly, toàn bộ đường dây buôn lậu này được cho là do quân đội Trung Quốc đứng sau, thông qua một nữ tài phiệt bí ẩn tên “Đới Phi” móc nối với người họ Vương, một thành viên bang Trúc Liên ở Đài Loan.

Từ 3 năm trước, nhóm này đã dùng tuyến buôn lậu phức tạp để đặt hàng qua công ty công nghệ Mỹ, sau đó để một công ty bình phong do đồng phạm Đài Loan lập ra che giấu thân phận người mua thật, nhằm mua máy chủ gắn chip GB300 mới nhất của Nvidia từ đại lý Qingyun Technology của Supermicro. Họ cũng thuê trung tâm dữ liệu của Asia Pacific Telecom để giả vờ rằng các máy chủ đều đang ở Đài Loan, rồi sau khi qua kiểm tra thì lén vận chuyển sang Trung Quốc. Được biết, ít nhất một lô máy chủ đã được chuyển qua Nhật Bản rồi sang Hồng Kông, cuối cùng tới Trung Quốc; cách thức né truy vết này thường được gọi là “rửa xuất xứ”.

Theo báo cáo, đường dây này có thể vận hành trót lọt là nhờ một quản lý kinh doanh của Supermicro tại Đài Loan tên Vương Tường Nghị làm cầu nối giữa Mỹ và Đài Loan. Một cựu quản lý của Supermicro, được gọi là ông B, tiết lộ với Mirror Weekly rằng Vương Tường Nghị có hai người thân đang giữ chức vụ cao tại trụ sở Supermicro ở Mỹ. Dưới sự che chắn của hai người này, ông ta đã có thể “thông đồng trong ngoài”, tiếp cận được máy chủ chip cao cấp mà phía Trung Quốc đặc biệt thèm muốn.

Theo ông B, chuỗi lợi ích này được vận hành theo mô hình “Đới Phi bỏ vốn, Nick đặt hàng, Vương Tường Nghị cung cấp hàng, Vương Khải Bình vận chuyển lậu”, và đã hoạt động suốt 3 năm, biến Đài Loan thành “trạm trung chuyển bất hợp pháp” để Trung Quốc tiếp cận các loại chip bị cấm vận. Trong thời gian đó, Vương Khải Bình và những người khác thường xuyên sang Thượng Hải và Thâm Quyến; những chuyến đi tưởng như công tác này thực chất chủ yếu là để gặp Đới Phi và chia phần lợi nhuận.

Nguồn tin cho biết người đang bị giam giữ Vương Khải Bình có liên hệ với “Dục Nhân Hội” thuộc “Nhân Đường” của bang Trúc Liên. Trong đường dây này, ông ta chủ yếu đóng vai trò điều phối và móc nối. Tuy nhiên, người thật sự cầm trịch là một phụ nữ Trung Quốc có biệt danh “Đới Phi”, nghi có bối cảnh liên quan đến quân đội Trung Quốc và am hiểu cách vận hành dòng tiền ngầm cùng thủ tục xuất nhập khẩu ở hai bờ eo biển và Hồng Kông, Ma Cao. Giới chức nhận định phía sau bà ta có thể có thế lực chính thức của ĐCSTQ chống lưng.

Đường dây hoạt động tinh vi, phân công chặt chẽ

Nhóm chuyên án cho biết đường dây này không chỉ phân công rất chặt chẽ mà còn cực kỳ xảo quyệt. Những người đồng phạm bị bắt, trong đó có quản lý của Supermicro là Vương Tường Nghị, đã lập nhóm trên ứng dụng nhắn tin. Dù các đoạn hội thoại then chốt đã bị xóa sạch, khôi phục dữ liệu cho thấy họ đã lên kế hoạch phạm tội từ trước, với nội dung đại loại như: “Trước tiên chuyển các máy chủ đã mua vào trung tâm dữ liệu của Asia Pacific Telecom, đợi Supermicro và Qingyun kiểm tra xong rồi xử lý tiếp.” Ngay cả cách đối phó với việc kiểm tra cũng đã có sẵn “chiêu thức”.

Nhóm chuyên án xác định rằng để có được số máy chủ AI cao cấp này, đường dây đã làm theo “sổ tay đối phó” trong các cuộc trao đổi điện thoại: đặt hàng qua một công ty công nghệ ở Mỹ, sau đó thuê trung tâm dữ liệu của Asia Pacific Telecom và yêu cầu hỗ trợ quản lý máy chủ, tạo ra vỏ bọc rằng máy chủ sau khi mua đều được đặt tại Đài Loan, nhằm qua mặt người kiểm tra. Cũng không loại trừ khả năng những người kiểm tra đã biết trước, và toàn bộ quá trình chỉ là diễn kịch cho qua cửa. Sau đó, họ làm giả chứng từ xuất khẩu để tráo máy chủ và buôn lậu sang Trung Quốc. Ước tính sơ bộ, nhóm này đã thu lợi bất chính tới 300 triệu USD, con số cực kỳ lớn.

Phá án tình cờ từ một đường dây ma túy

Viện kiểm sát Cơ Long phối hợp với Hải tuần ban đầu theo dõi một tuyến buôn lậu ma túy xuyên quốc gia, nhưng trong quá trình truy xét lại bất ngờ phát hiện ra đường dây ngầm chuyên đưa chip AI cao cấp của Nvidia sang Trung Quốc này.

Theo Liberty Times, ngày 20/5, Viện kiểm sát Cơ Long đã khám xét 12 địa điểm gồm nhà ở và công ty của các nghi phạm họ Du, Vương và Trần. Tại các kho ở Cơ Long và Đài Bắc, họ phát hiện 50 máy chủ AI mua từ Supermicro, tổng giá trị 700 triệu Đài tệ, bên trong gắn chip cao cấp Nvidia GB300, cùng hơn 9 triệu Đài tệ tiền mặt.

Đến ngày 29/6, lực lượng truy quét tiến hành đợt khám xét thứ hai tại 12 địa điểm, bao gồm trụ sở khu vực châu Á – Thái Bình Dương của Supermicro tại Trung Hòa, Tân Bắc; công ty phân phối Qingyun International Technology; Asia Pacific Telecom; cùng nơi ở của các nghi phạm liên quan. Cơ quan chức năng đã triệu tập tổng cộng 6 người, gồm tổng giám đốc họ Lữ của Qingyun Technology, 4 nhân viên của Supermicro, và người họ Thái (nam giới) của Asia Pacific Telecom đang nằm viện.

Sau khi thẩm vấn, công tố viên quyết định cho ông Vương và bà Chu của Supermicro tại ngoại với số tiền bảo lãnh lần lượt 100.000 và 50.000 Đài tệ. Đồng thời, họ xin lệnh tạm giam không cho tiếp xúc đối với ông Lữ, ông Lâm và ông Vương của Supermicro. Sau phiên xét xử tạm giam, thẩm phán nhận định 3 người này có nghi vấn phạm tội nghiêm trọng, có nguy cơ bỏ trốn và thông cung, nên quyết định tạm giam không cho gặp người ngoài.

Về vụ việc, Giám đốc doanh thu của Supermicro, ông Matt Thauberger, ngày 2/7 ra thông cáo nhấn mạnh công ty không phải là đối tượng điều tra chính trong vụ án này, đồng thời xác nhận 4 nhân viên Đài Loan liên quan đã bị đình chỉ công tác.

Bắc Kinh khát chip AI cao cấp của Nvidia

Từ năm 2022, Mỹ đã áp đặt kiểm soát xuất khẩu nghiêm ngặt đối với chip AI cao cấp của Nvidia, buộc hãng này phải phát triển các phiên bản giảm cấu hình dành riêng cho thị trường Trung Quốc. Dù Bắc Kinh công khai tỏ thái độ cứng rắn, thúc đẩy thay thế bán dẫn nội địa và điều tra Nvidia, nhưng trên thực tế quân đội Trung Quốc và các học viện quân sự lại đặc biệt khát khao năng lực tính toán hàng đầu.

Theo các điều tra của giới nghiên cứu Mỹ và Bloomberg, những trường đại học thuộc nhóm “7 trường quốc phòng” nằm trong danh sách đen xuất khẩu của Mỹ, như Đại học Hàng không Vũ trụ Bắc Kinh và Đại học Bách khoa Tây Bắc, đang tìm mọi cách để sở hữu chip cao cấp của Nvidia nhằm đẩy nhanh nghiên cứu vũ khí và huấn luyện mô hình AI quân sự.