Đề xuất giảm phí hàng hải về 0 đồng để hỗ trợ doanh nghiệp vận tải

Minh Long
•
Thứ Bảy, 28/03/2026

Cơ quan quản lý đề xuất giảm phí hàng hải về 0 đồng nhằm hỗ trợ doanh nghiệp vận tải biển, trong bối cảnh giá nhiên liệu tăng cao và thị trường vận tải biến động.

Hậu cần và vận chuyển tàu Container tại cảng Tân Cảng và cảng CMIT. (Ảnh: Nguyen Quang Ngoc Tonkin/shutterstock)

Ngày 27/3, Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam và Cục Hàng không Việt Nam cho biết đã đề xuất nhiều giải pháp nhằm hỗ trợ doanh nghiệp vận tải trong bối cảnh giá nhiên liệu tăng cao, ảnh hưởng đến hoạt động vận tải biển và hàng không.

Theo đó, Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam đề xuất Bộ Xây dựng báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét giảm mức thu phí, lệ phí hàng hải đối với tàu thuyền hoạt động nội địa xuống 0 đồng/GT. Chính sách này áp dụng với tàu vào, rời khu vực hàng hải trong nước theo biểu phí hiện hành của Bộ Tài chính.

Thời gian áp dụng được đưa ra theo hai phương án: áp dụng đến hết ngày 31/12/2026 theo dự thảo Thông tư của Bộ Tài chính, hoặc áp dụng từ khi Thông tư có hiệu lực đến khi giá nhiên liệu tại Việt Nam trở lại mức ổn định như trước.

Cơ quan này cho biết việc giảm phí sẽ giúp giảm áp lực chi phí đối với doanh nghiệp vận tải biển hoạt động trên các tuyến nội địa giữa các cảng biển Việt Nam. Đối với hoạt động hàng hải quốc tế, mức thu phí không được đề xuất điều chỉnh do liên quan đến chính sách của các cảng biển nước ngoài.

Bên cạnh đó, Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam cũng đề xuất điều chỉnh dự toán thu ngân sách năm 2026 đối với các đơn vị cảng vụ khi thực hiện chính sách giảm phí.

Ngoài chính sách về phí, cơ quan này đưa ra các phương án điều hành theo diễn biến thị trường. Trong trường hợp xung đột kéo dài dưới 30 ngày, việc quản lý giá dịch vụ vận tải sẽ được thực hiện thông qua kiểm soát kê khai giá, phụ phí và cung cấp thông tin thị trường cho doanh nghiệp. Nếu xung đột kéo dài trên 30 ngày, giải pháp được đưa ra là giám sát chặt chẽ giá dịch vụ, phát triển đội tàu trong nước và đa dạng tuyến vận tải.

Trong lĩnh vực hàng không, Cục Hàng không Việt Nam cho biết giá nhiên liệu Jet A-1 đang ở mức cao, nguồn cung có thể gặp khó sau trung tuần tháng 4/2026. Các doanh nghiệp đang tìm kiếm thêm nguồn cung và chuẩn bị phương án điều chỉnh hoạt động khai thác.

Vietnam Airlines dự kiến tạm dừng một số đường bay nội địa từ ngày 1/4/2026, gồm các tuyến: Hải Phòng – Buôn Ma Thuột, Hải Phòng – Cam Ranh, Hải Phòng – Phú Quốc, Hải Phòng – Cần Thơ, TP.HCM – Vân Đồn, TP.HCM – Rạch Giá, TP.HCM – Điện Biên, với tổng số khoảng 23 chuyến mỗi tuần.

Các hãng hàng không hiện vẫn duy trì lịch bay mùa Đông 2025-2026, chưa điều chỉnh giảm tần suất, tuy nhiên có thể thay đổi mạng bay từ tháng 4/2026 để phù hợp với điều kiện nhiên liệu và hiệu quả khai thác.

Cơ quan quản lý cho biết giá vé nội địa trong tháng 3/2026 vẫn được giữ ở mức ổn định, dao động từ khoảng 10% đến 100% mức giá tối đa theo quy định. Trong giai đoạn từ 28/2 đến 19/3, tỷ lệ vé giá thấp và trung bình tăng lên, trong khi vé giá cao giảm.

Cục Hàng không Việt Nam đang phối hợp với các đơn vị liên quan để xây dựng chính sách giảm chi phí dịch vụ. Đồng thời, cơ quan này đề xuất một số giải pháp như áp dụng phụ thu nhiên liệu đối với vé máy bay nội địa, giảm thuế nhập khẩu về 0%, giảm thuế bảo vệ môi trường từ 1.500 đồng/lít xuống 1.000 đồng/lít đối với nhiên liệu Jet A-1, và xem xét giảm thuế giá trị gia tăng.

Ngoài ra, các giải pháp bảo đảm nguồn cung nhiên liệu cũng được đưa ra, gồm việc tăng công suất Nhà máy Lọc dầu Nghi Sơn và thúc đẩy hợp tác quốc tế để hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận nguồn nhiên liệu.

Trong lĩnh vực hàng hải, các tổ chức hoa tiêu trên Việt Nam đã thống nhất giảm giá dịch vụ tối thiểu 10% đối với tàu mang cờ Việt Nam, nhằm góp phần giảm chi phí vận tải.

Theo số liệu thống kê, trước khi xảy ra xung đột tại Trung Đông, giá dầu FO/DO ở mức 550/750 USD/tấn, tương đương khoảng 13,7 triệu đồng/tấn và 18,7 triệu đồng/tấn. Sau đó, giá tăng lên mức 1.100/2.000 USD/tấn, tương đương khoảng 27,4 triệu đồng/tấn và 49,8 triệu đồng/tấn, tăng từ 100% đến 120%.

Chi phí nhiên liệu hiện chiếm khoảng 30% đến 40% tổng chi phí vận tải, khiến các doanh nghiệp phải điều chỉnh giá cước. Trong tháng 3/2026, giá vận tải container nội địa tăng từ 7% đến 12%, và đến cuối tháng tăng tiếp từ 17% đến 25%. Giá vận tải hàng rời tăng từ 30% đến 45% tùy tuyến.

Ngoài ra, một số cảng chưa bảo đảm nguồn cung nhiên liệu khiến tàu phải thay đổi hành trình hoặc dừng hoạt động, làm tăng thêm chi phí và thời gian vận chuyển.