Hà Nội lên kế hoạch xây dựng bể ngầm khổng lồ chứa nước mưa nhằm giải quyết tình trạng ngập úng kéo dài.

Khu vực Tân Triều, Thanh Trì, Hà Nội ngập nặng. (Ảnh: CTV/Trí Thức VN)

Trong Quy hoạch tổng thể Thủ đô với tầm nhìn 100 năm mới được thông qua, Hà Nội đưa ra nhiều giải pháp để giải quyết các tồn tại, điểm nghẽn gồm ô nhiễm môi trường, ùn tắc giao thông, úng ngập, trật tự văn minh đô thị, an toàn thực phẩm.

Để giải quyết tình trạng ngập úng, Hà Nội định hướng phát triển các công trình ngầm và giao thông ngầm. Các công trình này được xây dựng đồng bộ với hệ thống giao thông vành đai, hướng tâm và xuyên tâm. Chúng kết hợp hệ thống thu gom nước ngầm, bể ngầm chống ngập và các trạm bơm, trong đó cốt ngầm phía trên dành cho giao thông, cốt ngầm phía dưới dành cho bể chứa nước.

Thành phố quy hoạch hệ thống không gian ngầm đa năng, bao gồm giao thông, thương mại, bãi đỗ xe và thoát nước, theo mô hình TOD (phát triển đô thị định hướng giao thông công cộng).

Đặc biệt, Hà Nội nghiên cứu xây dựng hệ thống bể ngầm khổng lồ chứa nước mưa kết hợp giao thông để giải quyết ngập úng. Theo định hướng, thành phố sẽ xây dựng bể ngầm với dung tích khoảng 125 triệu m³, dự kiến triển khai trong giai đoạn 2036-2045.

Mô hình đô thị ngầm cũng đang được nghiên cứu áp dụng tại các khu vực cải tạo chung cư cũ, với ga tàu điện ngầm theo mô hình TOD và trung tâm thương mại ngầm kết nối.

Bên cạnh đó, Hà Nội nghiên cứu bổ sung hồ điều hòa để trữ nước và thoát nước tại các khu vực có cốt nền thấp, thường xuyên ngập. Thành phố kết hợp phát triển trồng rừng, đào hồ lớn để tích nước dự trữ thoát nước.

Hà Nội cũng nghiên cứu mở rộng một số đoạn, tuyến sông thuộc vành đai xanh, hành lang xanh và bãi sông nhằm tạo dung tích trữ nước, âu chứa nước lớn phục vụ thoát nước.

Quy hoạch xác định cốt cao độ cho các khu vực và hệ thống thoát nước an toàn, ổn định thông qua các giải pháp như xây dựng hồ điều hòa, hồ chứa, hệ thống ngầm kết hợp giao thông trong tuynel hoặc hào kỹ thuật kích thước lớn. Các hệ thống này lưu trữ và thoát nước khi mưa to, giảm áp lực cho hệ thống thoát nước chính và hạn chế ngập úng cục bộ.

Thành phố sẽ xây dựng các trạm bơm công suất lớn. Trong trường hợp khẩn cấp hoặc tại khu vực trũng thấp thường xuyên ngập, có thể sử dụng hệ thống bơm công suất lớn để chủ động bơm nước ra khỏi khu vực ngập.

Tại kỳ họp thứ 30 HĐND TP. Hà Nội, UBND TP. Hà Nội cho biết thời gian qua thành phố xảy ra ngập úng diện rộng, kéo dài do ảnh hưởng của bão. Hậu quả bao gồm thiệt hại nặng nề về giao thông với nhiều tuyến đường ngập sâu gây ùn tắc kéo dài, xe cộ hư hỏng và ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống người dân.

Nguyên nhân chính là việc đầu tư xây dựng hệ thống thoát nước và các công trình đầu mối thoát nước chưa đồng bộ, thực hiện chậm; các hồ điều hòa theo quy hoạch chưa được triển khai đồng bộ; công tác đầu tư, quản lý hệ thống thoát nước tại một số đô thị mới chưa đồng bộ.

Chủ tịch UBND thành phố đã ban hành 10 quyết định về lệnh xây dựng công trình khẩn cấp với tổng mức đầu tư 5.579 tỷ đồng. Các hạng mục chính dự kiến hoàn thành trước mùa mưa năm 2026, toàn bộ dự án hoàn thành trong quý IV/2026.

Minh Long