Theo dự thảo của Bộ Giáo dục và Đào tạo, học sinh trên Việt Nam có thể được sử dụng sách giáo khoa miễn phí từ năm học 2029-2030, thông qua mô hình thư viện dùng chung do Nhà nước đầu tư.

Các đại biểu Quốc hội đề xuất in sách giáo khoa cấp cho trường học để học sinh mượn miễn phí từ năm học 2026-2027, giúp tiết kiệm chi phí và đảm bảo công bằng giáo dục. (Ảnh minh họa: nxbgd.vn)

Ngày 31/3, Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết đã công bố dự thảo nghị định về miễn phí sách giáo khoa giáo dục phổ thông và lộ trình miễn học phí, giáo trình môn giáo dục quốc phòng và an ninh.

Theo dự thảo, việc miễn phí sách giáo khoa được triển khai theo mô hình thư viện dùng chung. Nhà nước sẽ đầu tư mua sắm sách giáo khoa, bao gồm cả sách in và sách chữ nổi Braille, để trang bị cho thư viện tại các cơ sở giáo dục.

Học sinh và giáo viên được mượn sách giáo khoa để sử dụng trong năm học hoặc học kỳ, sau đó hoàn trả để tiếp tục quản lý và sử dụng lại.

Danh mục sách giáo khoa được sử dụng thuộc bộ sách do Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo quyết định áp dụng thống nhất trên Việt Nam.

Việc miễn phí sách giáo khoa dự kiến thực hiện trên Việt Nam từ năm học 2029-2030. Các địa phương có khả năng cân đối ngân sách được khuyến khích triển khai sớm hơn, ưu tiên khu vực biên giới, hải đảo, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi và khu vực có điều kiện kinh tế – xã hội khó khăn.

Trước đó, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 281/NQ-CP về Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị liên quan đến phát triển giáo dục và đào tạo.

Một nội dung đáng chú ý là định hướng từ năm học 2026-2027 sẽ áp dụng thống nhất một bộ sách giáo khoa trên Việt Nam.

Bên cạnh đó, dự thảo cũng quy định việc cung cấp miễn phí giáo trình môn giáo dục quốc phòng – an ninh cho người học tại các cơ sở giáo dục đại học và giáo dục nghề nghiệp theo hình thức mượn – trả qua thư viện.

Việc miễn phí giáo trình môn học này dự kiến thực hiện trên Việt Nam từ năm học 2027-2028.

Đồng thời, người học sẽ không phải nộp học phí đối với môn giáo dục quốc phòng – an ninh trong chương trình đào tạo bắt buộc. Ngân sách nhà nước sẽ thực hiện cấp bù học phí trực tiếp cho các cơ sở đào tạo.

Chính sách miễn học phí dự kiến triển khai từ năm học 2027-2028 sau khi ban hành định mức kinh tế – kỹ thuật trong năm học 2026-2027. Trường hợp người học phải học lại môn này sẽ không thuộc diện được miễn học phí.

Dự thảo nghị định quy định kinh phí thực hiện do ngân sách nhà nước bảo đảm theo phân cấp, đồng thời khuyến khích huy động thêm nguồn lực hợp pháp từ các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước.

Việc quản lý, mua sắm, phân bổ và sử dụng sách giáo khoa, giáo trình được yêu cầu thực hiện công khai, minh bạch. Sách giáo khoa và giáo trình mua từ ngân sách nhà nước được xác định là tài sản công và quản lý theo quy định.

Các hành vi như thu phí trái quy định, cung ứng sách không đúng danh mục, lập hồ sơ không đúng hoặc gây thất thoát tài sản công đều bị nghiêm cấm và xử lý theo quy định.

Dự thảo cũng yêu cầu tận dụng tối đa số lượng sách hiện có, tăng cường luân chuyển giữa các cơ sở giáo dục thông qua cơ chế liên thông thư viện nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng.

Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, do yêu cầu về tiến độ, các cơ quan, tổ chức, cá nhân được đề nghị gửi ý kiến góp ý trước ngày 4/4/2026.

Văn Duy