Báo cáo Tài sản Hurun cho thấy số lượng, quy mô và sự phân bố của các hộ gia đình giàu có tại Trung Quốc đang thay đổi, trong đó số lượng các hộ gia đình giàu có ở mọi tiêu chuẩn phân loại cũng như tổng tài sản của họ đều sụt giảm. Trong bối cảnh môi trường chính trị và kinh tế của Trung Quốc thay đổi, tầng lớp giàu có đang đồng loạt tìm kiếm lối thoát, bao gồm cả việc chuyển tài sản ra nước ngoài.

Phố Đông Nam Kinh ở Thượng Hải, Trung Quốc vào ngày 23/2/2011. (Ảnh minh họa: pcruciatti/Shutterstock)

Báo cáo HuRun 2025: số nhà giàu giảm, tài sản co lại

Ngày 30/6, Viện Nghiên cứu Hurun phối hợp cùng Ngân hàng Đông Á (The Bank of East Asia) công bố “Báo cáo Tài sản từ Ngân hàng Đông Á–Hurun 2025” (BEA·Hurun Wealth Report 2025), sử dụng dữ liệu năm 2024 để thống kê số lượng, quy mô và phân bố của các gia đình giàu có tại Trung Quốc, Đài Loan, trên 34 đơn vị hành chính cấp tỉnh và 108 thành phố. Báo cáo phân loại các hộ gia đình sở hữu từ 6 triệu, 10 triệu, 100 triệu nhân dân tệ trở lên, cũng như nhóm có tổng tài sản từ 30 triệu USD trở lên, và đồng thời tính toán nhóm tài sản có thể đầu tư (investable assets).

Đây là năm thứ 17 liên tiếp Viện Nghiên cứu Hurun công bố báo cáo này.

Kết quả cho thấy:

  • Số gia đình “giàu có” với tài sản từ 6 triệu NDT trở lên giảm xuống còn 5,06 triệu hộ, giảm 1,3% so với cùng kỳ, tương đương giảm 68.000 hộ.
  • Nhóm “tài sản cao” từ 10 triệu NDT trở lên có 2,005 triệu hộ, giảm 2,9%, mất 60.000 hộ.
  • Nhóm “siêu giàu” với từ 100 triệu NDT trở lên còn 126.000 hộ, giảm 3,1%, tức ít hơn 4.000 hộ.

Tổng tài sản của nhóm gia đình có từ 6 triệu NDT trở lên đạt 145.000 tỷ NDT, giảm 3,3% so với năm trước. Trong số này, các gia đình siêu giàu trên 100 triệu NDT nắm giữ tới 84.000 tỷ NDT, chiếm khoảng 58% tổng tài sản của toàn nhóm.

Trên trang công bố báo cáo của Tập đoàn Hurun, Chủ tịch kiêm Trưởng bộ phận Nghiên cứu Rupert Hoogewerf cho biết, sự thay đổi của tài sản tư nhân trên toàn cầu đang diễn ra theo xu hướng không đồng đều. Bắc Mỹ tiếp tục duy trì đà phục hồi kể từ năm 2023, nhờ thị trường chứng khoán tăng trưởng liên tục và chính sách lãi suất cao. Trong khi đó, khả năng chống chịu của khối tài sản tư nhân tại Trung Quốc yếu hơn so với các nền kinh tế phát triển lớn, chủ yếu do xung đột thương mại Mỹ – Trung leo thang, nhu cầu trong nước suy yếu, cùng với việc thị trường bất động sản tiếp tục điều chỉnh.

Theo ông, trên phạm vi toàn Trung Quốc hiện cứ 250 hộ gia đình thì có một hộ sở hữu từ 10 triệu NDT trở lên, và cứ 100 hộ thì có một hộ đạt ngưỡng 6 triệu NDT. Báo cáo tính tổng tài sản bao gồm tài sản cố định (cổ phần doanh nghiệp niêm yết và chưa niêm yết, nhà ở, bất động sản đầu tư) và tài sản lưu động (cổ phiếu, quỹ, trái phiếu, tiền gửi, bảo hiểm…), và ước tính trong 10 năm tới sẽ có khoảng 21.000 tỷ NDT được chuyển giao cho thế hệ kế tiếp.

Nhà quan sát thời sự Hạ Ngôn bình luận rằng dưới các chính sách của Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ), cả gia đình giàu lẫn gia đình bình thường đều bị bào mòn tài sản; áp lực đối với người dân thường còn nặng hơn vì số liệu tiền gửi nhìn bề ngoài rất lớn nhưng tài sản của các hộ bị “bình quân” đi. Ông cho rằng việc chính sách thay đổi liên tục đã bào mòn niềm tin thị trường, không những không đạt cái gọi là “thịnh vượng chung” mà còn làm tổn hại kinh tế, buộc cả xã hội phải gánh hậu quả.

Giới giàu tìm đường ra nước ngoài

Trong bối cảnh môi trường chính trị – kinh tế thay đổi, giới nhà giàu Trung Quốc ngày càng được ghi nhận là tìm cách “thoát thân”, bao gồm chuyển tài sản ra nước ngoài và di cư.

Theo báo cáo “Di cư tài sản tư nhân toàn cầu 2025” của hãng tư vấn Henley & Partners, Trung Quốc một lần nữa đứng đầu thế giới về số triệu phú rời bỏ đất nước: năm 2024 có khoảng 15.200 người sở hữu từ 1 triệu USD trở lên di cư ra nước ngoài, khiến Trung Quốc liên tiếp năm thứ ba dẫn đầu về dòng chảy triệu phú ra nước ngoài.

Trong một báo cáo khác của Hurun về xu hướng thương hiệu của nhóm tài sản cao, gần 4/10 gia đình thuộc nhóm này trả lời rằng họ đang cân nhắc chuyển ra nước ngoài sinh sống.

Tuần báo The Economist từng phân tích rằng triển vọng tăng trưởng của kinh tế Trung Quốc đang u ám, trong khi giới kinh doanh phải đối mặt với lãnh đạo chuyên chế khó lường và quan hệ bất định với các đối tác thương mại lớn. Điều đó khiến môi trường tài chính của Trung Quốc trở nên rủi ro, đẩy các nhà đầu tư nước ngoài – vốn từng “mê mẩn” thị trường Trung Quốc – vào cuộc tháo chạy, và nhiều người giàu Trung Quốc cũng đang làm điều tương tự.

Theo Nhậm Nghĩa / Epoch Times