Vicki Umipeg sinh non khi mới 22 tuần tuổi, chỉ nặng khoảng 3 pound (1,36 kg). Dây thần kinh thị giác của cô bị tổn thương do nồng độ oxy cao trong lồng ấp, khiến cô mù hoàn toàn. Cô chưa từng có trải nghiệm thị giác và hoàn toàn không nhận thức được ánh sáng là gì.

(Hình minh họa của Fei Meng/ Epoch Times)

Năm 22 tuổi, Vicki bị văng khỏi một chiếc ô tô ở Seattle, khiến cô bị thương nặng, bao gồm nứt hộp sọ, chấn động não và chấn thương ở cổ, lưng và chân. Trong lúc được cấp cứu tại bệnh viện, cô cảm thấy mình đang lơ lửng trên trần nhà.

Cô có khả năng nhìn bao quát và nhìn thấy một người phụ nữ đang nằm trên bàn phẫu thuật bằng kim loại, trong khi một nhân viên y tế nam và một nhân viên y tế nữ đang cùng nhau cứu người phụ nữ này. Khi nhận thấy chiếc nhẫn cưới đặc biệt trên tay người phụ nữ đang nằm đó, cô nhận ra đó chính là chiếc nhẫn của mình, và người phụ nữ nằm trên bàn phẫu thuật chính là cô.

Vì bị mù từ khi sinh ra, Vicki chưa từng nhìn thấy chiếc nhẫn đó hay chính cơ thể mình. Chỉ trong trải nghiệm cận tử (NDE), cô mới nhìn thấy chiếc nhẫn của mình.

Vicki là đối tượng nghiên cứu của bác sĩ Jeffrey Long, một bác sĩ chuyên khoa ung thư bức xạ đang hành nghề tại Kentucky. Ông Long đã dành hơn 25 năm nghiên cứu các trải nghiệm cận tử. Ông đã nghiên cứu và xem xét hơn 4.000 trường hợp NDE độc đáo, được công bố trên trang web của mình, Quỹ Nghiên cứu Trải nghiệm Cận tử (Near-Death Experience Research Foundation).

Dựa trên nghiên cứu của mình, ông Long tổng hợp những trải nghiệm NDE phổ biến nhất, tương tự những phát hiện của bác sĩ Raymond Moody, người được gọi là “cha đẻ của nghiên cứu trải nghiệm cận tử”. Những trải nghiệm này bao gồm:

  • Trải nghiệm xuất hồn, nhìn thấy cơ thể mình từ bên ngoài.
  • Không còn cảm giác đau đớn.
  • Đi qua một đường hầm hướng về phía ánh sáng rực rỡ.
  • Gặp những người thân đã qua đời trong một thế giới thiên đường.
  • Trải qua quá trình hồi tưởng sâu sắc về cuộc đời.
  • Cảm nhận tình yêu và sự bình yên mãnh liệt.

Trường hợp của Vicki thuộc dạng “trải nghiệm xuất hồn” điển hình. Trải nghiệm của cô, đặc biệt là khả năng nhìn bao quát, cũng được cho là xuất hiện ở những người trải qua NDE.

Khả năng nhìn 360 độ

Trong một cuộc trò chuyện gần đây với The Epoch Times, ông Long nhớ lại cuộc trao đổi với người phụ nữ mù này.

“Cô ấy có khả năng nhìn 360 độ, có thể đồng thời nhận thức và xử lý hình ảnh trong trải nghiệm cận tử: phía trước, phía sau, bên phải, bên trái, phía trên và phía dưới.”

“Thực tế, tôi nói với Vicki rằng trong cuộc sống trần thế, phần còn lại của chúng ta có trường nhìn hình chiếc bánh vì vị trí của đôi mắt trong hốc mắt. Cô ấy thực sự bật cười với tôi, bởi toàn bộ trải nghiệm thị giác của cô ấy [trong NDE] là trường nhìn 360 độ hoặc hình cầu.”

Mặc dù ban đầu không quen thuộc với toán học và khoa học, sau trải nghiệm cận tử, Vicki được cho là đã trực giác nắm bắt các khái niệm về giải tích và hiểu được cách các hành tinh hình thành.

Cô cho biết mình đã nhận được câu trả lời cho những câu hỏi về khoa học, toán học, sự sống, các hành tinh và Thượng đế, đồng thời trải nghiệm một “dòng chảy” kiến thức và khả năng hiểu những ngôn ngữ mà trước đó cô chưa từng biết.

Từ ảo tưởng đến hiện thực

Trước đây, những người kể lại trải nghiệm cận tử (NDE) thường bị giới khoa học bác bỏ, cho rằng họ bị ảo tưởng hoặc chịu ảnh hưởng của tôn giáo. Tuy nhiên, quan điểm này đã có sự thay đổi đáng kể trong vài thập niên qua.

Năm 1978, năm bác sĩ và nhà khoa học độc lập — John Audette, người có bằng thạc sĩ khoa học; bác sĩ Bruce Greyson; bác sĩ Raymond Moody; Ken Ring, người có bằng tiến sĩ tâm lý học xã hội; và bác sĩ Michael Sabom — đã đồng sáng lập Hiệp hội Quốc tế về Nghiên cứu Trải nghiệm Cận tử (IANDS), mở đường cho việc nghiên cứu những trải nghiệm đặc biệt này dưới góc độ khoa học.

Ông Long nói: “Tôi lần đầu nghe về trải nghiệm cận tử từ nhiều thập niên trước, khi đang trong thời gian đào tạo nội trú, và thông tin đó xuất hiện trên một trong những tạp chí y khoa danh tiếng nhất thế giới, Journal of the American Medical Association.”

“Tôi đang lật xem tạp chí để tìm một bài viết liên quan đến ung thư thì hoàn toàn tình cờ bắt gặp cụm từ ‘trải nghiệm cận tử’ trong tiêu đề một bài báo. Tôi cảm thấy khó hiểu vì không có điều gì tôi được học ở trường y giải thích được chuyện đó. Một người hoặc là còn sống, hoặc là đã chết.”

Bài viết do Sabom, một bác sĩ tim mạch nghiên cứu những người sống sót sau ngừng tim và hôn mê, thực hiện. Ông viết rằng một số bệnh nhân cho biết ý thức của họ đã rời khỏi cơ thể và quan sát những gì đang diễn ra trong lúc họ bất tỉnh. Những gì họ mô tả chính xác đến từng chi tiết nhỏ nhất.

Vài năm sau, vợ của một người bạn đại học của ông Long chia sẻ với ông trải nghiệm cận tử chi tiết và đáng kinh ngạc của mình.

Bác sĩ Long kể: “Trong một ca phẫu thuật dưới gây mê toàn thân, cô ấy bị ngừng tim do phản ứng dị ứng, nghĩa là tim đã ngừng đập.”

“Lúc đó, cô ấy trải qua trải nghiệm xuất hồn, chứng kiến cảnh hỗn loạn trong phòng phẫu thuật và nghe thấy tiếng chuông báo động lớn từ máy điện tâm đồ đang theo dõi tim. Cô ấy thoáng đi qua một đường hầm rồi thấy mình ở một thế giới không thuộc về Trái đất, nơi cô gặp những thực thể khác. Tại đó, cô được trao cho lựa chọn có trở lại cuộc sống hay không. Cô hỏi những thực thể ấy để xin hướng dẫn, và sau một cuộc trò chuyện, cô quyết định trở về cơ thể. Cô đã được hồi sức thành công.”

Ông tự hỏi tại sao lại có quá ít người nghiên cứu hiện tượng hấp dẫn này, vì vậy ông bắt đầu thu thập các trường hợp NDE. Ông xây dựng một cơ sở dữ liệu gồm 4.000 trường hợp — theo lời ông nói với The Epoch Times, “cho đến nay là bộ sưu tập trải nghiệm cận tử có thể tiếp cận công khai lớn nhất thế giới.”

Trong một cuộc khảo sát, ông trực tiếp hỏi những người tham gia về tính chân thực của trải nghiệm. Gần 95% số người được hỏi cho biết trải nghiệm của họ “hoàn toàn có thật.”

30 giả thuyết thất bại

Theo ông Long, những người hoài nghi về NDE đã đưa ra hơn 30 cách giải thích cho những trải nghiệm này.

Ông Long nói với The Epoch Times: “Lý do có rất nhiều cách giải thích mang tính hoài nghi — hơn 30 giả thuyết đang được đưa ra — rất đơn giản. Không một giả thuyết hoài nghi nào giải thích được bất kỳ điều gì xảy ra trong trải nghiệm cận tử, chứ chưa nói đến việc giải thích toàn bộ những gì diễn ra.”

Để bác bỏ NDE, người ta từng đưa ra giả thuyết rằng những trải nghiệm này là ảo giác do thiếu oxy não (hypoxia) hoặc tăng nồng độ carbon dioxide trong máu (hypercarbia) gây ra. Tuy nhiên, theo Long, lý do những giả thuyết này không thuyết phục rất đơn giản: “Về mặt y khoa, tình trạng đó dẫn đến sự lú lẫn và suy giảm ý thức, chứ không phải ý thức được gia tăng.”

Một nghiên cứu được công bố trên The Lancet đã khảo sát hàng trăm bệnh nhân được hồi sức thành công sau khi ngừng tim hoặc tử vong lâm sàng. 18% số bệnh nhân cho biết họ đã trải qua NDE. Nhà nghiên cứu lập luận rằng nếu tình trạng thiếu oxy não là nguyên nhân gây NDE — và tất cả những người tử vong lâm sàng đều bị thiếu oxy — thì phần lớn những bệnh nhân này lẽ ra phải trải qua NDE. Tuy nhiên, thực tế không phải như vậy.

Một số người khác cho rằng endorphin — chất có tác dụng tương tự thuốc giảm đau do não tự sản xuất — có thể giải thích NDE. Tuy nhiên, ông Long cho biết endorphin tiếp tục phát huy tác dụng giảm đau đối với não trong hơn một giờ sau sự kiện, điều này không phù hợp với đặc điểm của NDE.

Ông Long nói: “Với trải nghiệm cận tử, ngay khoảnh khắc họ trở lại cơ thể vật lý — bùm — không còn sự giảm đau hay bất cứ điều gì tương tự; họ lập tức cảm thấy đau.”

Một số người khác đưa ra giả thuyết rằng NDE có thể liên quan đến các cơn co giật. Tuy nhiên, ông Long cho biết: “Các cơn co giật nhìn chung gây suy giảm hoặc thay đổi đáng kể ý thức, chứ không tạo ra những trải nghiệm tỉnh táo và nhất quán.”

Ernst Rodin, cựu Chủ tịch Hiệp hội Sinh lý Thần kinh Lâm sàng Mỹ, nhận xét: “Mặc dù trong ba thập niên hành nghề, tôi đã chứng kiến hàng trăm bệnh nhân bị co giật thùy thái dương, tôi chưa bao giờ gặp triệu chứng học [NDE] như vậy trong một cơn co giật.”

Nghiên cứu được công bố trên The Lancet cũng kết luận rằng thuốc mà bệnh nhân sử dụng hoặc nỗi sợ chết không có mối liên hệ với trải nghiệm cận tử.

“Bất khả thi gấp đôi”

NDE thậm chí còn được ghi nhận ở những người đang được gây mê toàn thân.

Ông Long nói: “Khi được gây mê toàn thân, về nguyên tắc bạn không thể có bất kỳ trải nghiệm tỉnh táo, có tổ chức và có ý thức nào.” Trong quá trình gây mê toàn thân, một số người thậm chí bị ngừng tim. Trong trường hợp này, Long cho rằng việc có bất kỳ trải nghiệm ý thức nào lẽ ra phải “bất khả thi gấp đôi”.

Tuy nhiên, ông cho biết những người này vẫn trải qua trạng thái cực kỳ tỉnh táo, minh mẫn và có ý thức, tương tự những gì thường thấy ở các trường hợp NDE khác.

“Chỉ riêng điều đó gần như đã bác bỏ khả năng NDE là kết quả của hoạt động thể chất của não.”

Vượt qua văn hóa, tôn giáo và tuổi tác

Một số giả thuyết khác bao gồm mô hình tâm lý, cho rằng NDE xuất phát từ trí tưởng tượng dựa trên hoàn cảnh cá nhân, nền tảng tôn giáo hoặc văn hóa. Tuy nhiên, những người trải qua NDE thường mô tả những trải nghiệm không phù hợp với cuộc sống hoặc niềm tin của họ về cái chết.

Một số người cho rằng NDE chịu sự chi phối của văn hóa. Tuy nhiên, ông Long nhận thấy những trải nghiệm này “giống nhau một cách đáng kinh ngạc ở bất cứ nơi nào trên thế giới.”

“Bất kể chúng xảy ra ở đâu trên Trái đất, điều đó cũng không tạo ra khác biệt. Dù bạn là một người Hồi giáo ở Ai Cập, một người Hindu ở Ấn Độ, một người Cơ Đốc giáo ở Mỹ, hay thậm chí là một người vô thần ở bất kỳ nơi nào trên thế giới nơi NDE xảy ra — bất kể hệ thống niềm tin trước đó của một người là gì hay không có niềm tin nào, những gì xảy ra trong trải nghiệm cận tử đều giống nhau một cách đáng kinh ngạc.”

Sau trận động đất Đường Sơn năm 1976 ở Trung Quốc, các nhà khoa học Trung Quốc cũng quan sát thấy một mô hình NDE tương tự như những gì được ghi nhận trong các tài liệu phương Tây.

Trong số 81 người sống sót, 65% có cảm giác suy nghĩ minh mẫn hơn, 43% cảm thấy tách rời khỏi cơ thể vật lý và 40% cảm thấy cơ thể không có trọng lượng. Trải nghiệm này tương tự nhau bất kể tuổi tác, giới tính, nghề nghiệp hay tình trạng sức khỏe trước trận động đất.

Ông Long cũng nghiên cứu một nhóm trẻ em từ 5 tuổi trở xuống, với độ tuổi trung bình là 3,5 tuổi — ông gọi đây là “những tâm trí gần như chưa chịu ảnh hưởng của văn hóa.”

Ông nói: “Nội dung trải nghiệm của những đứa trẻ rất nhỏ này giống một cách đáng kinh ngạc với nội dung trải nghiệm cận tử của những trẻ lớn hơn và người trưởng thành.”

Gặp gỡ Thượng đế

Moody, người bắt đầu nghiên cứu NDE cách đây hơn nửa thế kỷ, chỉ ra rằng nhiều người trải qua NDE mô tả việc gặp một thực thể tỏa sáng mà ông gọi là “Đấng Ánh sáng” (Being of Light) trong cuốn sách Life After Life: The Investigation of a Phenomenon—Survival of Bodily Death (Nghiên cứu một hiện tượng – Sự tồn tại sau cái chết của thân xác).

Ánh sáng này thường được mô tả là một nguồn sáng rực rỡ, không thể diễn tả bằng lời và không gây tổn thương cho mắt. Phần lớn những người trải nghiệm cảm nhận ánh sáng này như một thực thể cao cấp tràn đầy tình yêu thương và sự ấm áp, hoặc chính Thượng đế. Vicki cũng cho biết cô nhìn thấy một hình dáng tỏa sáng đặc biệt rực rỡ trong NDE và nhận ra đó là Chúa Jesus.

Để tiếp tục nghiên cứu tính chân thực của trải nghiệm về “Thượng đế” trong NDE, ông Long đã tiến hành nghiên cứu từ năm 2011 đến 2014 dựa trên 420 trường hợp NDE của những người thuộc nhiều ngành nghề và hoàn cảnh sống khác nhau.

Trước khi trải qua sự kiện cận tử, 39% số người tham gia tin vào “sự tồn tại tuyệt đối của Thượng đế”. Sau NDE, tỷ lệ này tăng lên 72,6%. Số người tin tuyệt đối vào sự tồn tại của Thượng đế tăng 86%, đồng thời niềm tin của họ vào Thượng đế cũng trở nên mạnh mẽ hơn đáng kể, theo những gì Long viết trong cuốn sách God and the Afterlife: The Groundbreaking New Evidence for God and Near-Death Experience (Những bằng chứng mới mang tính đột phá về Thượng đế và trải nghiệm cận tử).

Ông Long đã phân tích kỹ 277 trường hợp gặp Thượng đế và nhận thấy sự nhất quán đáng kể trong những lời mô tả: đó là sự hiện diện của một đấng tối cao tràn đầy tình yêu thương và lòng nhân từ, tỏa ra tình yêu và ân sủng.

Những đặc điểm phổ biến khác trong các trải nghiệm gặp Thượng đế được mô tả trong NDE bao gồm không phán xét, chấp nhận con người đúng với bản chất của họ và cảm giác hòa hợp hoặc hợp nhất với Thượng đế. Trong những trải nghiệm này, sự giao tiếp gần như luôn diễn ra theo cách phi vật lý hoặc thông qua thần giao cách cảm.

Thông điệp tích cực

Trước khi đi sâu nghiên cứu NDE, ông Long từng trăn trở với những câu hỏi như “Chúng ta là ai?”. Ông cảm thấy con người không chỉ đơn thuần là hoạt động vật lý của bộ não.

Theo ông Long, NDE cung cấp những bằng chứng hết sức thuyết phục về một dạng ý thức tồn tại tách biệt khỏi cơ thể, cho thấy một sự tồn tại mang tính vĩnh hằng hơn. Con người không chỉ là những cỗ máy sinh học bị giới hạn và vận hành theo cơ chế nhất định, mà là những sinh mệnh có vô số khả năng vượt xa những gì chúng ta hiện nhận thức được.

Ông nói thêm, đây là “thông điệp tích cực mạnh mẽ nhất” dành cho toàn thể nhân loại.

(Bài viết chỉ thể hiện quan điểm của tác giả)

Yuhong Dong/ The Epoch Times