Cộng hòa thất bại, Scott Bessent đối mặt nguy cơ điều tra và sức ép từ Quốc hội

Thất bại của Đảng Cộng hòa trong cuộc bầu cử giữa kỳ 2026 khiến Bộ trưởng Tài chính ông Scott Bessent đối mặt với nguy cơ bị Quốc hội Dân chủ tăng cường điều tra và giám sát. Ông có thể phải giải trình về thuế quan, thâm hụt ngân sách, nợ công, xung đột lợi ích, nghĩa vụ thuế cá nhân và các giao dịch tài chính liên quan đến gia đình Trump. Dù có khả năng bị điều tra hoặc xem xét luận tội nếu xuất hiện căn cứ pháp lý, tương lai của ông Bessent vẫn phụ thuộc vào kết quả điều tra, quyết định của Tổng thống Trump và khả năng hợp tác với Quốc hội.

Thất bại của Đảng Cộng hòa trong cuộc bầu cử giữa kỳ ngày 3 tháng 11 đã đặt Bộ trưởng Tài chính Hoa Kỳ ông Scott Bessent trước một giai đoạn chính trị đầy thách thức. Theo Associated Press, Đảng Dân chủ giành quyền kiểm soát cả Hạ viện và Thượng viện, mở đường cho những cuộc điều tra và hoạt động giám sát sâu rộng đối với chính quyền Tổng thống Donald Trump. Mặc dù kết quả bầu cử không trực tiếp ảnh hưởng đến chức vụ của ông Bessent, vị bộ trưởng này sẽ phải đối diện với một Quốc hội có nhiều quyền lực hơn trong việc kiểm soát ngân sách, yêu cầu giải trình và xem xét các quyết định của Bộ Tài chính.

Nhận định trước bầu cử của ông Bessent đối diện thực tế mới

Sự thay đổi quyền lực tại Quốc hội đặc biệt đáng chú ý vì chỉ hai tuần trước cuộc bầu cử, ông Bessent từng tỏ ra tin tưởng rằng Đảng Dân chủ khó có thể ngăn cản chương trình nghị sự của Tổng thống Trump. Trong cuộc phỏng vấn với 2Way TV ngày 20 tháng 10, ông cho rằng một Hạ viện do Đảng Dân chủ lãnh đạo chỉ có khả năng hạn chế chính quyền ở mức rất nhỏ, đồng thời nhấn mạnh rằng tổng thống vẫn có những thẩm quyền vững chắc về thuế quan. Tuy nhiên, việc Đảng Dân chủ giành cả hai viện đã làm thay đổi đáng kể môi trường chính trị mà ông phải hoạt động, nhất là trong những vấn đề đòi hỏi Quốc hội phê chuẩn hoặc phối hợp với Nhà Trắng. Reuters, Associated Press.

Quốc hội Dân chủ chuẩn bị mở rộng điều tra chính quyền Trump

Một trong những thách thức trực tiếp đối với ông Bessent là nguy cơ phải tham dự nhiều cuộc điều trần và cung cấp tài liệu cho các ủy ban Quốc hội. Ngày 5 tháng 11, Associated Press đưa tin các lãnh đạo Đảng Dân chủ đang chuẩn bị một chương trình giám sát rộng lớn, tập trung vào những vấn đề mà họ cho là có dấu hiệu xung đột lợi ích hoặc sử dụng quyền lực công để phục vụ lợi ích tư nhân. Dân biểu Hakeem Jeffries, cùng các dân biểu Robert Garcia và Jamie Raskin, được nhắc đến trong công tác chuẩn bị điều tra tại Hạ viện. Các nội dung được quan tâm bao gồm hoạt động kinh doanh của gia đình Trump, giao dịch tiền điện tử, cơ quan thực thi di trú và hoạt động của Bộ Hiệu quả Chính phủ (DOGE). Chính quyền Trump bác bỏ những cáo buộc sai phạm và cảnh báo rằng các cuộc điều tra có thể mang động cơ chính trị. Associated Press.

Bộ Tài chính có thể trở thành tâm điểm giám sát của Quốc hội

Đối với Bộ Tài chính, quyền giám sát mới của Quốc hội có thể dẫn đến yêu cầu công bố hồ sơ, giải trình các chính sách thuế, giám sát việc sử dụng ngân sách và xem xét những quyết định hành chính liên quan đến quyền tiếp cận thông tin tài chính của chính phủ. Thượng nghị sĩ Ron Wyden cũng đã đề cập đến chương trình tăng cường trách nhiệm giải trình và xem xét chính sách thuế đối với cá nhân có thu nhập cao, doanh nghiệp lớn và hoạt động thương mại quốc tế. Tuy nhiên, đây mới là những định hướng giám sát và chính sách; chưa thể xem chúng là bằng chứng cho thấy Quốc hội đã quyết định mở một cuộc điều tra hình sự đối với riêng ông Bessent. Associated Press, Reuters.

Phán quyết Tối cao Pháp viện làm gia tăng sức ép về chính sách thuế quan

Chính sách thuế quan sẽ là một trong những lĩnh vực khiến ông Bessent phải giải trình nhiều hơn. Ngày 20 tháng 2 năm 2026, Tối cao Pháp viện Hoa Kỳ phán quyết rằng Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA) không trao cho tổng thống thẩm quyền áp đặt các sắc thuế quan đang bị tranh chấp. Phán quyết buộc chính quyền Trump phải xử lý những khoản thuế đã thu dựa trên cơ sở pháp lý bị bác bỏ. Theo Reuters ngày 5 tháng 8, chính phủ đã hoàn tất quy trình hoàn trả khoảng 100 tỷ USD tiền thuế và lãi tính đến cuối tháng 7, tương đương hơn một nửa số tiền 166 tỷ USD thu được từ các sắc thuế bị ảnh hưởng. Những diễn biến này đặt ra câu hỏi về việc hoàn thuế, chi phí ngân sách và khả năng tiếp tục sử dụng những công cụ pháp lý khác trong chính sách thương mại. Tối cao Pháp viện Hoa Kỳ, Reuters.

Tranh cãi về quyền tiếp cận dữ liệu tài chính của DOGE

Bên cạnh thuế quan, việc Bộ Tài chính cho các thành viên DOGE tiếp cận hệ thống thanh toán liên bang cũng có thể tiếp tục thu hút sự chú ý của Quốc hội. Trong vụ kiện do Alliance for Retired Americans và các tổ chức khác khởi xướng, hồ sơ tòa án ghi nhận một cựu thành viên nhóm DOGE thuộc Bộ Tài chính đã chuyển dữ liệu cho hai người ngoài cơ quan mà không được phép. Tuy nhiên, tòa cũng xác định không có bằng chứng trong hồ sơ cho thấy ông Bessent hoặc các bị đơn đã chấp thuận việc tiết lộ đó, hay sự việc là một phần của chính sách chia sẻ dữ liệu trái phép trên diện rộng. Ngày 5 tháng 3 năm 2026, tòa án liên bang tại Washington ra phán quyết có lợi cho các bị đơn trong vụ kiện này. Dù vậy, Quốc hội mới vẫn có thể xem xét quy trình cấp quyền truy cập, bảo vệ dữ liệu và trách nhiệm quản lý của Bộ Tài chính, nếu các nhà lập pháp quyết định đưa vấn đề vào chương trình giám sát. Hồ sơ Tòa án Liên bang, Public Citizen.

Các nghị sĩ Dân chủ yêu cầu ông Bessent thanh toán 910.000 USD tiền thuế

Một vấn đề khác có liên quan trực tiếp đến ông Bessent là tranh cãi về nghĩa vụ thuế từ thời ông còn điều hành quỹ đầu tư. Ngày 30 tháng 9 năm 2026, Thượng nghị sĩ Ron Wyden cùng sáu nghị sĩ Dân chủ thuộc Ủy ban Tài chính Thượng viện yêu cầu ông Bessent thanh toán khoảng 910.000 USD tiền thuế liên quan đến hoạt động quản lý quỹ đầu tư trước đây. Các nghị sĩ cho rằng một phán quyết mới của tòa phúc thẩm đã bác bỏ cách giải thích về ngoại lệ thuế dành cho thành viên góp vốn hữu hạn mà ông Bessent từng viện dẫn. Về phía mình, ông Bessent trước đó nêu lý do các tranh chấp pháp lý vẫn đang diễn ra và đã dành riêng khoản tiền dự phòng. Yêu cầu của các nghị sĩ chưa phải là một phán quyết xác định ông có hành vi trốn thuế, nhưng có thể trở thành chủ đề được quan tâm tại những phiên điều trần trong nhiệm kỳ Quốc hội mới. Ủy ban Tài chính Thượng viện Hoa Kỳ.

Những cam kết thoái vốn và nguy cơ xung đột lợi ích

Các cam kết đạo đức và việc thoái vốn tài sản cá nhân cũng là vấn đề ông Bessent có thể phải giải trình. Tháng 8 năm 2025, Reuters đưa tin Văn phòng Đạo đức Chính phủ Hoa Kỳ (OGE) xác định ông chưa hoàn thành một số nghĩa vụ thoái vốn đúng thời hạn theo thỏa thuận ký trước khi nhậm chức. Khi đó, ông Bessent cho biết ông đã hoàn tất khoảng 96% số tài sản cần bán, với giá trị ước tính khoảng một tỷ USD, trong khi phần còn lại chủ yếu là những tài sản khó chuyển nhượng, bao gồm đất nông nghiệp. Ông cam kết hoàn tất việc bán các tài sản còn lại trước cuối năm 2025 và Bộ Tài chính cho biết đã thiết lập những biện pháp nhằm tránh xung đột lợi ích trong thời gian chờ xử lý. Tuy nhiên, thông tin từ tháng 8 năm 2025 không đủ để kết luận tình trạng thoái vốn của từng tài sản vào tháng 11 năm 2026. Reuters.

Thương vụ tiền điện tử liên quan gia đình Trump thu hút sự giám sát

Những giao dịch tiền điện tử có liên hệ với gia đình Tổng thống Trump cũng có khả năng đặt ông Bessent vào vị trí phải giải trình. Ngày 13 tháng 2 năm 2026, Reuters đưa tin hai thượng nghị sĩ Đảng Dân chủ Elizabeth Warren và Andy Kim đã yêu cầu Bộ trưởng Tài chính xem xét tác động đối với an ninh quốc gia của một thương vụ được báo cáo trị giá 500 triệu USD. Theo thông tin được nêu, các nhà đầu tư có liên hệ với Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất đã mua 49% cổ phần của World Liberty Financial, doanh nghiệp tiền điện tử gắn với gia đình Trump. Hai thượng nghị sĩ yêu cầu ông Bessent xác định liệu thương vụ có thuộc diện cần được Ủy ban Đầu tư Nước ngoài tại Hoa Kỳ (CFIUS), do Bộ trưởng Tài chính chủ trì, xem xét hay không. Đây là yêu cầu đánh giá giao dịch và khả năng xung đột lợi ích, không phải bằng chứng rằng ông Bessent đã can thiệp trái pháp luật. Reuters.

Thâm hụt ngân sách gần hai nghìn tỷ USD gây áp lực lên Bộ Tài chính

Ngoài những tranh cãi pháp lý và đạo đức, thách thức kinh tế có thể còn tác động sâu rộng hơn đến công việc của ông Bessent. Theo số liệu Bộ Tài chính được Reuters công bố ngày 16 tháng 10 năm 2026, thâm hụt ngân sách liên bang trong tài khóa kết thúc ngày 30 tháng 9 đạt 1,99 nghìn tỷ USD, tăng khoảng 217 tỷ USD so với tài khóa trước và là mức thâm hụt lớn nhất trong năm năm. Thu ngân sách đạt khoảng 5,40 nghìn tỷ USD, nhưng chi tiêu tăng nhanh hơn, lên khoảng 7,40 nghìn tỷ USD. Chi phí trả lãi nợ công, các chương trình an sinh xã hội, chi tiêu quốc phòng và tác động của việc hoàn trả tiền thuế quan đều góp phần tạo áp lực lên ngân sách. Với một Quốc hội do Đảng Dân chủ kiểm soát, ông Bessent sẽ phải thương lượng về chi tiêu, chính sách thuế và những biện pháp nhằm duy trì khả năng tài trợ cho hoạt động của chính phủ. Reuters.

Nguy cơ khủng hoảng trần nợ công trong năm 2027

Vấn đề trần nợ công có thể trở thành một điểm căng thẳng quan trọng trong năm 2027. Theo Văn phòng Ngân sách Quốc hội (CBO), trần nợ liên bang đã được nâng lên 41,1 nghìn tỷ USD theo đạo luật ban hành ngày 4 tháng 7 năm 2025. Cơ quan này dự báo, nếu nợ tiếp tục tăng theo kịch bản cơ sở, Bộ Tài chính có thể chạm trần nợ trong năm 2027. Điều đó đồng nghĩa ông Bessent có thể phải tham gia các cuộc thương lượng với lãnh đạo hai đảng để bảo đảm chính phủ tiếp tục đáp ứng nghĩa vụ tài chính. Bất đồng kéo dài có thể gây bất ổn đối với thị trường trái phiếu và làm gia tăng lo ngại về khả năng thanh toán của chính phủ liên bang. Tuy nhiên, đây là nguy cơ chính sách trong tương lai, chưa phải một cuộc khủng hoảng đã xảy ra. Văn phòng Ngân sách Quốc hội, Reuters.

Giá cả sinh hoạt và lạm phát tiếp tục là thách thức kinh tế

Áp lực đối với ông Bessent còn xuất phát từ chi phí sinh hoạt của người dân Mỹ, một trong những vấn đề nổi bật của cuộc bầu cử giữa kỳ. Theo Reuters, sự bất mãn của cử tri đối với giá thực phẩm, nhiên liệu, nhà ở và những hệ quả kinh tế của cuộc chiến Iran đã góp phần tạo nên thất bại của Đảng Cộng hòa. Đảng Dân chủ tuy giành được quyền kiểm soát Quốc hội nhưng vẫn phải đối mặt với những giới hạn trong khả năng giảm lạm phát, bởi Tổng thống Trump tiếp tục nắm quyền phủ quyết và nhiều thẩm quyền hành pháp. Trong bối cảnh đó, Bộ trưởng Tài chính có thể phải giải trình thường xuyên hơn về tác động của thuế quan, chính sách tài khóa và các quyết định kinh tế của chính quyền đối với chi phí sinh hoạt. Reuters, Reuters.

Quan hệ giữa Nhà Trắng và Fed có thể chịu sự giám sát chặt chẽ hơn

Quan hệ giữa Bộ Tài chính và Cục Dự trữ Liên bang (Fed) cũng là một lĩnh vực có thể gây tranh luận. Trong phiên điều trần tại Hạ viện ngày 4 tháng 2 năm 2026, ông Bessent cho rằng Fed đã làm suy giảm lòng tin của người dân khi để lạm phát tăng mạnh, ảnh hưởng đến thu nhập của các hộ gia đình. Ông cũng khẳng định Tổng thống Trump có quyền công khai bày tỏ quan điểm về chính sách tiền tệ, tương tự quyền phát biểu của các nghị sĩ và công dân khác. Tuy nhiên, ông Bessent đồng thời thừa nhận Fed là một cơ quan độc lập và không đưa ra kết luận về việc tổng thống có quyền bãi nhiệm lãnh đạo Fed vì bất đồng chính sách tiền tệ hay không. Khi Đảng Dân chủ lãnh đạo Quốc hội, những vấn đề liên quan đến quyền tự chủ của ngân hàng trung ương và ảnh hưởng của Nhà Trắng đối với chính sách lãi suất có thể tiếp tục được xem xét. Reuters, Reuters.

Vai trò của ông Bessent trong các biện pháp trừng phạt Iran

Trên lĩnh vực đối ngoại, ông Bessent vẫn giữ vai trò quan trọng trong việc thực thi các biện pháp trừng phạt kinh tế. Ngày 6 tháng 11 năm 2026, Bộ Tài chính công bố những biện pháp trừng phạt đối với tám doanh nghiệp dịch vụ tài chính tại Canada, cáo buộc họ hỗ trợ các giao dịch liên quan đến những thực thể Iran đã bị Hoa Kỳ trừng phạt. Cùng ngày, cơ quan này công bố biện pháp hạn chế hoạt động của sàn giao dịch tiền điện tử MEXC Global trong hệ thống tài chính Mỹ, với cáo buộc nền tảng đã tạo điều kiện cho ít nhất 16 tỷ USD giao dịch tài chính bất hợp pháp liên quan đến nhiều đối tượng bị trừng phạt và hoạt động tội phạm. Các biện pháp trên cho thấy Bộ Tài chính tiếp tục sử dụng hệ thống tài chính và quyền tiếp cận đồng USD để thực hiện chính sách an ninh quốc gia của chính quyền Trump. Reuters, Bộ Tài chính Hoa Kỳ.

Chính sách trừng phạt Nga đặt ra những lựa chọn khó khăn

Chính sách đối với Nga cũng có thể tiếp tục trở thành chủ đề tranh luận giữa chính quyền và Quốc hội. Trong cuộc phỏng vấn ngày 20 tháng 10, ông Bessent đề cập đến những nỗ lực cô lập kinh tế Iran, đồng thời Reuters ghi nhận chính quyền Trump đã tạm thời nới lỏng một số hạn chế đối với nhiên liệu Nga trong bối cảnh nguồn cung năng lượng quốc tế chịu ảnh hưởng của chiến tranh. Nếu Đảng Dân chủ yêu cầu đánh giá lại các quyết định liên quan đến trừng phạt, Bộ Tài chính có thể phải giải thích sự cân bằng giữa mục tiêu an ninh, ổn định thị trường năng lượng và tác động kinh tế đối với người tiêu dùng Mỹ. Tuy nhiên, Quốc hội không trực tiếp tiếp quản quyền thực thi các biện pháp trừng phạt thuộc thẩm quyền hành pháp. Reuters.

Đàm phán thương mại với Trung Quốc tiếp tục gặp trở ngại

Quan hệ thương mại với Trung Quốc là một thách thức khác mà ông Bessent phải tiếp tục xử lý. Ngày 6 tháng 11, ông cùng Đại diện Thương mại Hoa Kỳ Jamieson Greer điện đàm với Phó thủ tướng Trung Quốc Hà Lập Phong, yêu cầu Bắc Kinh thực hiện các cam kết trong thỏa thuận thương mại, đặc biệt về đất hiếm, khoáng sản thiết yếu và nhập khẩu nông sản Mỹ. Phía Trung Quốc cũng bày tỏ quan ngại về những hạn chế thương mại mới của Washington và hai bên thống nhất tiếp tục tham vấn. Trong tương lai, ông Bessent phải đồng thời giải quyết những bất đồng với Bắc Kinh, bảo vệ lợi ích doanh nghiệp Mỹ và ứng phó với khả năng Quốc hội tăng cường giám sát các thỏa thuận thương mại. Những diễn biến này không đồng nghĩa các cuộc đàm phán sẽ thất bại, nhưng cho thấy chính sách kinh tế đối ngoại sẽ tiếp tục đòi hỏi sự phối hợp giữa nhiều cơ quan chính phủ. Bộ Tài chính Hoa Kỳ, Financial Times.

Khả năng giữ chức Bộ trưởng Tài chính dưới Quốc hội Dân chủ

Dù đối mặt nhiều áp lực, ông Bessent không bắt buộc phải từ chức chỉ vì Đảng Cộng hòa mất quyền kiểm soát Quốc hội. Tổng thống Trump vẫn có thể tiếp tục duy trì ông tại Bộ Tài chính, trong khi các nhà lập pháp Dân chủ sử dụng thẩm quyền giám sát, phê chuẩn ngân sách và xem xét các đề cử nhân sự để tác động đến hoạt động của chính quyền. Nếu ông Bessent tiếp tục tại chức, công việc của ông sẽ bao gồm việc bảo vệ chương trình kinh tế của Nhà Trắng và tìm kiếm những thỏa thuận có thể được Quốc hội thông qua. Nếu ông rời chính quyền, nguyên nhân có thể xuất phát từ quyết định nhân sự, lựa chọn cá nhân hoặc các diễn biến chưa thể xác định. Hiện chưa có căn cứ từ những thông tin được dẫn để khẳng định việc rời chức vụ là điều đã được quyết định. Reuters, Bộ Tài chính Hoa Kỳ.

Khả năng bị luận tội và những giới hạn của Đảng Dân chủ

Một vấn đề có tính chất nghiêm trọng hơn là khả năng ông Bessent trở thành đối tượng của thủ tục luận tội. Theo Hiến pháp Hoa Kỳ, Bộ trưởng Tài chính thuộc nhóm viên chức dân sự liên bang có thể bị luận tội nếu có căn cứ theo quy định hiến pháp. Hạ viện có quyền thông qua các điều khoản luận tội bằng đa số phiếu, nhưng để kết tội và bãi nhiệm, Thượng viện phải đạt ít nhất hai phần ba số thành viên có mặt bỏ phiếu thuận. Vì vậy, việc Đảng Dân chủ nắm đa số tại cả hai viện không tự động bảo đảm khả năng bãi nhiệm một bộ trưởng. Những bất đồng về chính sách kinh tế, yêu cầu cung cấp hồ sơ hay cáo buộc từ các nghị sĩ cũng không mặc nhiên chứng minh có hành vi đủ căn cứ để luận tội. Thượng viện Hoa Kỳ.

Triển vọng nghề nghiệp của ông Scott Bessent sau khi rời chính quyền

Ngay cả khi không diễn ra thủ tục luận tội, các cuộc điều tra hoặc yêu cầu giải trình vẫn có thể ảnh hưởng đến hoạt động chính trị và nghề nghiệp của ông Bessent. Trước khi tham gia chính quyền, ông từng điều hành quỹ đầu tư Key Square Capital Management và có nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý tài sản. Nếu rời Bộ Tài chính, việc trở lại khu vực tài chính tư nhân hoặc đảm nhận vai trò tư vấn kinh tế là những khả năng có thể xem xét. Tuy nhiên, triển vọng này còn phụ thuộc vào lựa chọn cá nhân của ông, những quy định đạo đức áp dụng cho cựu quan chức và việc giải quyết các tranh chấp pháp lý hoặc nghĩa vụ tài chính còn tồn tại, nếu có. Những yếu tố này cần được đánh giá dựa trên hồ sơ và diễn biến cụ thể, thay vì suy đoán rằng ông chắc chắn sẽ gặp trở ngại nghề nghiệp. Bộ Tài chính Hoa Kỳ, Reuters.

Tương lai ông Bessent phụ thuộc vào điều tra, chính sách kinh tế và quyết định của Trump

Nhìn chung, thất bại của Đảng Cộng hòa trong cuộc bầu cử giữa kỳ 2026 không làm chấm dứt vai trò của ông Scott Bessent, nhưng tạo ra những điều kiện mới đối với việc điều hành Bộ Tài chính. Khi Quốc hội mới bắt đầu hoạt động vào tháng 1 năm 2027, các vấn đề về thuế quan, thâm hụt ngân sách, trần nợ công, quản lý dữ liệu chính phủ, giao dịch tiền điện tử và đạo đức công vụ đều có thể trở thành nội dung giám sát. Đảng Dân chủ có thêm quyền yêu cầu giải trình và thúc đẩy điều tra, trong khi Tổng thống Trump vẫn giữ quyền hành pháp, phủ quyết và chỉ đạo chính sách kinh tế của chính quyền. Tương lai của ông Bessent vì vậy sẽ phụ thuộc vào kết quả của những hoạt động giám sát thực tế, khả năng phối hợp giữa Nhà Trắng với Quốc hội và các quyết định nhân sự của tổng thống. Những tranh cãi đã được ghi nhận là cơ sở để đặt câu hỏi và tiếp tục kiểm chứng, nhưng chưa đủ để kết luận ông Bessent sẽ bị truy tố, luận tội hoặc buộc rời chức vụ.