Lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình hôm thứ Tư (18/11) đích thân ra chân cầu thang máy bay tại Thâm Quyến đón Tổng thống Mỹ Donald Trump đến dự hội nghị APEC. Hôm thứ Năm (19/11), ông Trump dự kiến hội đàm với ông Tập rồi họp ba bên với Tổng thống Nga Vladimir Putin, theo lịch trình của Nhà Trắng.

Lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình hôm thứ Tư (18/11) tiếp đón Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: Nhà Trắng)

Chuyên cơ Không lực Một vừa hạ cánh, hai nhà lãnh đạo đã gặp nhau ngay dưới chân cầu thang. Hai người bắt tay rồi ôm nhau, trong khi một nhóm vũ công vẫy hoa và cờ, theo mô tả của hãng tin AP.

Trước đó cùng ngày, khi ông Putin tới Thâm Quyến, ông Tập không ra sân bay đón, dù hai người có quan hệ thân thiết lâu năm.

Màn đón ông Trump là cử chỉ đáp lễ. Hồi tháng 9, khi ông Tập thăm Washington theo lời mời cấp nhà nước, ông Trump cũng đích thân ra đón. Business Times của Singapore, tổng hợp tin Bloomberg và AP, gọi đây là một cử chỉ hiếm thấy của ông Tập.

Sau cái ôm ngắn, ông Tập đưa ông Trump ra xe. Đây là đợt gặp gỡ thứ ba giữa hai nhà lãnh đạo trong năm 2026.

Hãng thông tấn nhà nước Trung Quốc Tân Hoa xã cho biết ông Trump tới Thâm Quyến, tỉnh Quảng Đông, để dự Hội nghị các nhà lãnh đạo kinh tế APEC lần thứ 33, diễn ra trong hai ngày 18–19/11. Máy bay của ông hạ cánh tại sân bay quốc tế Bảo An, theo tin của đài truyền hình nhà nước CCTV được trang Dimsum Daily của Hồng Kông dẫn lại.

Ông Trump bay từ Manila sang Thâm Quyến. Trước đó, tại thủ đô Philippines, ông đã bắt đầu chuyến công du châu Á kéo dài 3 ngày và gặp các đối tác chủ chốt trong khu vực, trong đó có lãnh đạo Nhật Bản, Ấn Độ và Úc, CNBC cho biết.

Ông Tập khai mạc hội nghị bằng lời kêu gọi thương mại tự do và tăng cường hợp tác về trí tuệ nhân tạo (AI). “Chúng ta nên tích cực xây dựng quan hệ đối tác về đổi mới khoa học và công nghệ, hợp tác sâu hơn về kinh tế số và AI, thúc đẩy chuyển đổi xanh, phát thải thấp,” ông nói.

Đầu tuần, ông Tập gặp Thủ tướng Canada Mark Carney và Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Việt Nam Tô Lâm. Hôm thứ Tư, ông tiếp tục gặp Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae-myung bên lề hội nghị.

Lịch dự kiến: Gặp ông Tập buổi trưa, họp ba bên buổi chiều

Theo lịch trình của Nhà Trắng được Dimsum Daily dẫn lại, sáng thứ Năm, ông Trump sẽ dự phiên họp các nhà lãnh đạo APEC tại Trung tâm Giao lưu Quốc tế Thâm Quyến. Khoảng giữa trưa, ông tới nhà khách Kỳ Lân Sơn Trang để hội đàm với ông Tập. Ông Putin sẽ cùng hai nhà lãnh đạo họp vào buổi chiều. Sau cuộc họp ba bên, ông Trump dự kiến rời Thâm Quyến về Washington.

Ông Dmitry Peskov, người phát ngôn Điện Kremlin, cho biết cuộc họp ba bên này là sự kiện chưa từng có tiền lệ.

Hôm thứ Hai (16/11), người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc cho biết ba nhà lãnh đạo dự kiến thảo luận sâu các vấn đề hệ trọng đối với hòa bình thế giới và ổn định chiến lược. Theo CNBC, trọng tâm cuộc gặp được cho là chiến tranh Iran và cuộc chiến của Nga ở Ukraine.

Ông Trump cho biết tại cuộc họp ba bên đầu tiên này, ông dự định bàn với ông Tập và ông Putin về việc hạn chế vũ khí hạt nhân và chấm dứt chiến tranh ở Ukraine, AP đưa tin. Hôm thứ Ba (17/11), ông cho rằng việc hàng chục nghìn binh sĩ Nga thiệt mạng mỗi tháng tạo ra cơ hội để giải quyết cuộc xung đột. “Tôi nghĩ việc này đã rất gần hoàn tất. Chúng ta sẽ có một cuộc họp tốt về vấn đề đó,” ông nói.

Ông Trump còn để ngỏ khả năng gặp riêng ông Putin và có một cuộc gặp khác với nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un. Hôm thứ Tư, Ngoại trưởng Marco Rubio cho biết ông Trump “nghiêm túc” với ý định gặp ông Kim để giải quyết căng thẳng với Triều Tiên. Tuy nhiên, ông Rubio ngụ ý rằng hiện chưa có cuộc gặp giữa ông Trump và ông Kim nào được lên lịch vào thứ Năm.

Phát biểu tại hội nghị, ông Putin cho rằng các lệnh trừng phạt áp đặt lên Nga đã phản tác dụng và giúp nước này mạnh hơn. Khi gặp ông Tập hôm thứ Tư, trước lúc ông Trump tới, ông cho biết Nga muốn mở rộng hợp tác về thương mại, năng lượng và giáo dục.

Trước cuộc hội đàm Nga-Trung, Điện Kremlin cho biết hai bên sẽ bàn về kinh tế, năng lượng, tài chính, công nghệ cao và AI. Ông Putin nói hai nước đang hợp tác mang tính xây dựng nhằm hướng tới một trật tự thế giới đa cực công bằng hơn, theo tin của hãng thông tấn nhà nước Nga RIA Novosti được Dimsum Daily dẫn lại.

Thương mại, chip AI và Đài Loan

Business Times nhận định các cuộc gặp lần này là cơ hội để hai nền kinh tế lớn nhất thế giới kiểm soát căng thẳng, khi thỏa thuận đình chiến thương mại có hiệu lực từ năm 2025 sắp đến hạn ngày 10/1/2027.

Căng thẳng mới nhất xoay quanh chip AI. Hôm thứ Hai, Bộ Thương mại Mỹ công bố một loạt biện pháp hạn chế mới đối với việc Trung Quốc tiếp cận chip AI cao cấp. Một ngày sau, Bộ Thương mại Trung Quốc bày tỏ “hết sức bất mãn và kiên quyết phản đối”. Bắc Kinh cảnh báo sẽ trả đũa nếu Washington tiếp tục hạn chế việc truy cập từ xa vào chip tiên tiến, nhưng cũng kêu gọi chính quyền ông Trump giải quyết bất đồng qua đối thoại.

Tuần này, khi được hỏi vì sao Mỹ không mạnh tay hơn trong việc chặn Trung Quốc tiếp cận chip máy tính tiên tiến, ông Trump trả lời rằng trong chính quyền của ông vẫn còn những ý kiến khác nhau, theo AP. “Chúng tôi có quan hệ rất tốt với Trung Quốc, và không ai muốn xúc phạm họ cả,” ông nói.

Ông Trump cho biết không có ý định nêu vấn đề Đài Loan, nhưng dự đoán ông Tập sẽ gây sức ép với ông về vấn đề chủ quyền hòn đảo này. “Tôi chắc là ông ấy sẽ nêu ra. Tôi không cần phải nêu,” ông nói.

Xem thêm: