Trong bối cảnh tranh chấp chủ quyền ở Biển Đông giữa Trung Quốc và Philippines tiếp tục căng thẳng, Thượng viện Philippines đã chính thức thông qua Nghị quyết số 256 trong phiên họp toàn thể ngày thứ Hai (9/2). Nghị quyết do Thượng nghị sĩ Francis “Kiko” Pangilinan đệ trình.

Ngày 4/12/2024, một tàu tuần tra bờ biển Trung Quốc (bên phải) bắn vòi rồng vào một tàu của Philippines gần bãi cạn Scarborough ở Biển Đông. (Ảnh do Lực lượng Đặc nhiệm Quốc gia về Biển Tây Philippines cung cấp)

Nghị quyết này lên án mạnh mẽ Đại sứ quán Trung Quốc tại Manila vì những phát ngôn thô lỗ gần đây nhằm vào nhiều nghị sĩ và quan chức chính phủ Philippines, đồng thời nhấn mạnh sự cần thiết phải bảo vệ tính độc lập lập pháp của Quốc hội và chủ quyền quốc gia, đặc biệt trong bối cảnh tình hình tại Biển Tây Philippines đang leo thang căng thẳng.

Nghị quyết nhận được sự ủng hộ rộng rãi, mang tính lưỡng đảng trong Thượng viện, với danh sách đồng bảo trợ gồm nhiều nhân vật chủ chốt như Chủ tịch Thượng viện Vicente Sotto III, Quyền Chủ tịch Thượng viện Panfilo Lacson và Lãnh đạo đa số Juan Miguel Zubiri.

Nguồn cơn của nghị quyết xuất phát từ việc Đại sứ quán Trung Quốc trước đó đã công khai chỉ trích đích danh các thượng nghị sĩ Pangilinan, Risa Hontiveros, Erwin Tulfo cùng một số nghị sĩ khác. Những người này bị công kích bằng lời lẽ gay gắt sau khi công khai bảo vệ quyền lợi của Philippines tại Biển Tây Philippines (WPS).

Trong phần chất vấn, Thượng nghị sĩ Pangilinan cho biết, mặc dù Philippines mong muốn tách bạch tranh chấp trên biển khỏi quan hệ kinh tế – thương mại, nhưng nước này sẽ không bao giờ đánh đổi chủ quyền để lấy lợi ích kinh tế. Khi lợi ích quốc gia bị đe dọa, lập trường của Philippines là không thể thỏa hiệp.

Ông nhấn mạnh: “Khi lợi ích của Trung Quốc (cộng sản) xung đột với lợi ích của chúng ta, thì rõ ràng chúng ta sẽ kiên quyết đứng về phía lợi ích quốc gia”.

Nghị quyết cũng khẳng định sự ủng hộ đầy đủ của Thượng viện đối với các tuyên bố gần đây của Bộ Quốc phòng Philippines (DND) và Lực lượng Vũ trang Philippines (AFP), tái khẳng định chủ quyền của Philippines đối với Biển Tây Philippines. Thông qua nghị quyết này, Thượng viện phát đi thông điệp thống nhất kêu gọi bảo vệ ngư dân Philippines và Lực lượng Tuần duyên Philippines (PCG) trước các hành động quấy rối và gây sức ép từ phía Trung Quốc tại khu vực này.

Động thái lập pháp trên cho thấy sự đồng thuận cao độ giữa cơ quan lập pháp và hệ thống quốc phòng Philippines, đồng thời truyền đi thông điệp rõ ràng rằng: ngoại giao là quan trọng, nhưng chủ quyền quốc gia là bất khả xâm phạm.

Lý Ngọc t/h