Tổng thống Trump ký sắc lệnh triển khai chiến lược bán vũ khí “Nước Mỹ trên hết”
- Kimberly Hayek
- •
Tổng thống Mỹ Trump hôm thứ Sáu (6/2) đã ký một sắc lệnh hành chính, chỉ thị thiết lập “Chiến lược Chuyển giao Vũ khí Nước Mỹ trên Hết” (America First Arms Transfer Strategy), nhằm sử dụng việc bán vũ khí để thúc đẩy các mục tiêu trong chính sách đối ngoại của Mỹ, đồng thời nâng cao năng lực sản xuất trong nước.
Sắc lệnh này xây dựng một khuôn khổ nhằm tiếp tục thúc đẩy lợi ích của nước Mỹ, thông qua các hợp đồng mua sắm từ nước ngoài để củng cố năng lực sản xuất, xây dựng một nền tảng sản xuất an ninh quốc gia có sức bền bỉ, đủ sức hỗ trợ quân đội Mỹ và các đồng minh. Đồng thời, sắc lệnh cũng kỳ vọng các đồng minh (như các nước NATO) sẽ gánh vác nhiều trách nhiệm hơn đối với quốc phòng của chính họ.
Sắc lệnh nêu rõ: “Trang bị quân sự do Mỹ sản xuất là tốt nhất trên thế giới, điều này giúp Mỹ chiếm vị thế dẫn đầu trong lĩnh vực xuất khẩu quốc phòng quốc tế. Mỹ phải tận dụng đầy đủ lợi thế so sánh này trong các hoạt động chuyển giao vũ khí để thúc đẩy chính sách đối ngoại, đồng thời coi đây là công cụ nhằm mở rộng sản xuất và thương mại vũ khí trong nước.”
Sắc lệnh này nhằm tăng cường nền tảng công nghiệp quốc phòng của Mỹ.
Sắc lệnh chỉ ra: “Chiến lược này sẽ thúc đẩy việc xây dựng một hệ sinh thái công nghiệp an ninh quốc gia dẫn đầu về công nghệ, luôn trong trạng thái sẵn sàng và có sức chống chịu cao.”
Các nội dung chính sách bao gồm việc thiết lập những nguyên tắc chiến lược rõ ràng để làm chỉ dẫn cho các bên liên quan, đồng thời đơn giản hóa quy trình liên bộ. Ngoài ra, sắc lệnh yêu cầu Bộ trưởng Chiến tranh (Secretary of War) lựa chọn một danh mục các loại vũ khí then chốt để nâng cao năng lực sản xuất. Đồng thời sắc lệnh này cũng đặt mục tiêu tận dụng vốn đầu tư từ nước ngoài để thúc đẩy “tái công nghiệp hóa” trong nước và tăng cường bền bỉ của chuỗi cung ứng, đồng thời khuyến khích sự tham gia của các doanh nghiệp quốc phòng mới nổi và phi truyền thống.
Sắc lệnh mới này tương tự với Sắc lệnh Hành pháp số 14268 (Executive Order 14268) được ban hành ngày 9/4/2025, đều ưu tiên các đồng minh có đóng góp cho an ninh kinh tế của Mỹ.
Theo sắc lệnh, trong vòng 120 ngày, Bộ trưởng Chiến tranh phải phối hợp với Ngoại trưởng và Bộ trưởng Thương mại, thông qua Cố vấn An ninh Quốc gia trình lên Tổng thống một bản danh mục các nền tảng vũ khí được ưu tiên thúc đẩy bán ra nước ngoài.
Tháng 4/2025, Tổng thống Trump đã ký nhiều sắc lệnh nhằm tăng chi tiêu mua sắm vũ khí và tinh giản quy trình bán vũ khí ra nước ngoài, đồng thời chỉ đạo Lầu Năm Góc mở rộng đầu tư cho ngành đóng tàu. Khi căng thẳng với Iran leo thang, Mỹ đã phê chuẩn các thương vụ bán vũ khí trị giá hơn 15 tỷ đô la cho Israel và Ả Rập Saudi. Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết, các thương vụ này “không làm ảnh hưởng đến cân bằng quân sự trong khu vực, nhưng sẽ tăng cường năng lực tự vệ của Israel”.
Mỹ sẽ cung cấp cho Đài Loan các gói bán vũ khí với tổng giá trị hơn 11 tỷ USD. Trưởng Văn phòng Viện Mỹ tại Đài Loan (AIT), ông Raymond F. Greene, cho biết Đài Loan có triển vọng trở thành “trung tâm then chốt, đáng tin cậy trong chuỗi cung ứng quốc phòng toàn cầu”.
Đối với vấn đề Ukraine, Tổng thống Trump cũng chuyển hướng chính sách của Mỹ từ viện trợ sang đàm phán bán vũ khí, đồng thời thúc đẩy hình thành các thỏa thuận bảo đảm cung cấp vũ khí trong khuôn khổ NATO.
Trong cuộc phỏng vấn với NBC News vào tháng 7/2025, ông Trump tuyên bố: “Chúng ta đang chuyển vũ khí cho NATO, và NATO sẽ trả tiền cho những vũ khí đó — trả 100% đầy đủ. Nên cách làm của chúng ta là bán vũ khí cho NATO, rồi NATO sẽ chuyển những vũ khí này (cho Ukraine), và toàn bộ chi phí sẽ do NATO gánh chịu.”
Tính đến nay, ông Trump đã ban hành hơn 225 sắc lệnh hành pháp để tái định hình chính sách của nước Mỹ, đặt “lợi ích của nước Mỹ” lên hàng đầu, bao trùm các vấn đề từ mở rộng chi tiêu quốc phòng cho đến phát động những đòn tấn công quân sự.
Xem thêm
Từ khóa Nước Mỹ trên hết Mỹ bán vũ khí
