Dự thảo Luật Hiến, ghép mô, tạng: Người dưới 18 tuổi đang sống chỉ được hiến mô tái sinh
- Nguyễn Quân
- •
Bộ trưởng Y tế Đào Hồng Lan cho biết dự thảo luật hiến tạng sửa đổi đã nâng tuổi tối thiểu hiến tạng khi còn sống cho người không cùng huyết thống từ 18 lên 25. Người dưới 18 tuổi đang sống chỉ được hiến các loại mô tái sinh và ghép cho anh, chị, em ruột khi không có người hiến trưởng thành. 
Ngày 2/11, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 2 Quốc hội khóa XVI, Quốc hội thảo luận tại hội trường về dự án Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi).
Trong phần giải trình, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan cho biết đây là dự án luật có tính chất đặc thù vì liên quan trực tiếp đến sức khỏe, sự sống và cái chết của con người. Lĩnh vực này đặc biệt nhạy cảm, đan xét phức tạp giữa y học, pháp lý, đạo đức, các yếu tố văn hóa truyền thống, xã hội và phòng ngừa tội phạm.
Một trong những nội dung đáng chú ý của dự luật là quy định về giới hạn độ tuổi đăng ký hiến và độ tuổi hiến mô, tạng khi còn sống.
Dự thảo Luật đã bỏ quy định người dưới 18 tuổi được đăng ký hiến, bỏ việc phân nhóm theo độ tuổi, tuyệt đối cấm lấy bộ phận cơ thể và lấy mô không tái sinh từ người sống dưới 18 tuổi.
Đồng thời, dự thảo Luật bổ sung các quy định cấm lấy mô, bộ phận cơ thể từ bào thai và việc đưa, tổ chức hoặc tạo điều kiện cho người Việt Nam ra nước ngoài hoặc người nước ngoài vào Việt Nam để hiến, ghép bộ phận cơ thể người trái quy định của pháp luật.
Dự thảo quy định người dưới 18 tuổi đang sống chỉ được hiến các loại mô tái sinh thuộc danh mục do Bộ Y tế ban hành, như tế bào gốc tạo máu, tế bào lympho từ máu ngoại vi. Mô này chỉ được ghép cho anh, chị, em ruột khi không có người hiến trưởng thành phù hợp, và việc hiến phải đáp ứng điều kiện về sức khỏe, có tư vấn độc lập và văn bản đồng ý của cha mẹ.
Dự thảo nâng tuổi tối thiểu của người hiến bộ phận cơ thể khi còn sống cho người không cùng huyết thống từ 18 lên 25. Việc kiểm soát, ngăn chặn các hành vi mua bán, mua bộ phận cơ thể người và bảo vệ người hiến được thể hiện qua các quy định như xác minh nhân thân, mối quan hệ giữa người hiến và người được ghép.
Riêng việc hiến mô, bộ phận cơ thể người và hiến xác, dự thảo giữ mốc từ đủ 18 tuổi như luật hiện hành (Điều 5 Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến xác năm 2006).
Để bảo vệ người hiến, dự thảo Luật bổ sung quyền từ chối: không thực hiện lấy bộ phận cơ thể ở người sống khi người đó từ chối hiến tại bất cứ thời điểm nào. Bộ Y tế sẽ tiếp thu ý kiến, hoàn thiện nội dung này, áp dụng cho cả mô và bộ phận cơ thể người.
Dự thảo cũng chỉ cho lấy tạng tại cơ sở đủ điều kiện và bổ sung yêu cầu xác minh nhân thân, mối quan hệ giữa người hiến với người được ghép.
Người tư vấn cho người hiến phải độc lập, không được là người đã khám, chẩn đoán hay quyết định người bệnh cần ghép, và không được trực tiếp ghép cho chính người bệnh đó. “Việc tư vấn cho người hiến mô tái sinh khi còn sống phải được thực hiện độc lập, đặc biệt đối với người dưới 18 tuổi” – bà Lan cho hay.
Đối với người không đăng ký hiến, không có nguyện vọng nhưng chết não, chết tuần hoàn, gia đình mong muốn hiến thì sẽ có quy định thể hiện trong văn bản đồng ý. Dự thảo sẽ sửa đổi để phù hợp hơn.
Dự thảo Luật bổ sung Hội đồng xác định chết não, chết tuần hoàn và bảo đảm độc lập với việc điều trị, vận động, hiến, lấy, ghép mô tạng. Theo Bộ trưởng Bộ Y tế, từ năm 2007, để xác định chết não, phải xác định 8 tiêu chuẩn lâm sàng, 5 tiêu chuẩn cận lâm sàng và các tiêu chuẩn này phải được thực hiện 3 lần trong khoảng thời gian tối thiểu là 12 giờ.
Kết luận phiên thảo luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh đề nghị cơ quan thẩm tra cùng cơ quan soạn thảo rà soát 5 nhóm vấn đề lớn rồi hoàn thiện dự thảo để trình Quốc hội xem xét, thông qua.
Xem thêm
Từ khóa Bộ Y tế Đào Hồng Lan Ghép tạng hiến mô tạng hiến tạng Quốc hội
