Mỹ sẽ xây dựng khu sản xuất công nghệ cao tại Philippines, giảm phụ thuộc vào Trung Quốc
- Trương Đình
- •
Mỹ và Philippines đã đạt được thỏa thuận xây dựng một trung tâm công nghiệp công nghệ cao, đây là bước đi mới nhất của chính quyền Donald Trump nhằm làm suy yếu sự thâm nhập của Đảng Cộng sản Trung Quốc vào chuỗi cung ứng toàn cầu, đồng thời giúp doanh nghiệp Mỹ có thể tránh sự kiểm soát của Bắc Kinh để tiếp cận các nguyên liệu quan trọng như khoáng sản chiến lược.
Theo báo The Wall Street Journal, mục tiêu của thỏa thuận là phát triển sản xuất của Mỹ tại một số khu vực trên đảo Luzon của Philippines. Hai bên đã ký kết thỏa thuận vào thứ Năm.
Ông Jacob Helberg, Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ phụ trách kinh tế, cho biết trung tâm sản xuất này sẽ được vận hành dựa trên trí tuệ nhân tạo (AI), dự kiến xây dựng trên khu đất rộng 4.000 mẫu Anh do Philippines cung cấp cho Mỹ. Mỹ sẽ được miễn tiền thuê và khu vực này sẽ được quản lý như một đặc khu kinh tế.
Trung tâm sản xuất này sẽ được hưởng quy chế miễn trừ ngoại giao tương tự như các đại sứ quán Mỹ và sẽ vận hành theo hệ thống luật thông thường của Mỹ — đây là mô hình đầu tiên trên thế giới. Hợp đồng thuê ban đầu kéo dài 2 năm và có thể gia hạn tối đa tới 99 năm.
Các doanh nghiệp sẽ phải nộp đề án để giành quyền tham gia xây dựng trong khu sản xuất này. Chính phủ Mỹ sẽ ưu tiên các đề xuất giúp chuyển dịch hoạt động chế biến và sản xuất khoáng sản chiến lược từ các nhà cung cấp Trung Quốc. Đầu tư phải đến từ khu vực tư nhân, không phải từ Chính phủ Mỹ.
Đẩy nhanh việc giảm phụ thuộc khoáng sản chiến lược vào Trung Quốc
Thỏa thuận này nhằm thúc đẩy năng lực sản xuất của Mỹ trong các ngành quốc phòng và công nghiệp trọng yếu, đồng thời giảm sự kiểm soát của Trung Quốc đối với khoáng sản chiến lược và các linh kiện điện tử quan trọng — một phần trong chương trình nghị sự của chính quyền Trump nhằm đưa chuỗi cung ứng về dưới sự kiểm soát của Mỹ.
“Nếu khoáng sản và nguyên liệu chế biến bị đối thủ kiểm soát, họ có thể cắt nguồn cung của bạn vào ngày mai, và khi đó bạn không thể xây dựng gì ở Ohio,” ông Helberg nói trong một cuộc phỏng vấn.
Hiện Trung Quốc là nhà cung cấp và chế biến khoáng sản chiến lược lớn nhất thế giới, kiểm soát khoảng 70% khai thác đất hiếm toàn cầu và 90% khâu chế biến đất hiếm. Trong những năm gần đây, khoáng sản chiến lược đã trở thành công cụ địa chính trị của Bắc Kinh, thường được sử dụng như đòn bẩy thông qua việc hạn chế xuất khẩu để gây sức ép với các quốc gia khác.
“Cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu hiện nay là hoàn toàn không bền vững,” ông Helberg nói.
Ông Helberg cho biết Philippines có nguồn tài nguyên niken, đồng, cromit và coban, có thể được các công ty Mỹ tại đây sử dụng hoặc xuất khẩu sang Mỹ phục vụ sản xuất.
Thỏa thuận này đưa Philippines trở thành quốc gia mới nhất tham gia liên minh “Pax Silica” — một liên minh gồm hơn chục quốc gia đối tác của Mỹ, được công bố thành lập vào tháng 12 năm ngoái, nhằm bảo đảm an ninh chuỗi cung ứng và đối phó với sự thâm nhập của Trung Quốc trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo.
Thỏa thuận Mỹ–Philippines về khu sản xuất công nghệ cao được ký trong bối cảnh căng thẳng trên biển giữa Philippines và Trung Quốc gia tăng. Ngày 9/4, Philippines cáo buộc lực lượng Trung Quốc đã bắn pháo sáng trực tiếp vào một máy bay tuần tra không vũ trang của lực lượng cảnh sát biển Philippines khi đang bay trên khu vực quần đảo Trường Sa.
Philippines cho biết hành động này “không chỉ vi phạm các tiêu chuẩn an toàn hàng không quốc tế đã được thiết lập và tinh thần hòa bình khu vực, mà còn trực tiếp đe dọa tính mạng của những người trên máy bay”, đồng thời gọi đây là hành động “bắt nạt trắng trợn có chủ đích”.
Quan hệ Trung–Philippines căng thẳng đã thúc đẩy Manila xích lại gần Washington và thường xuyên tổ chức các cuộc tập trận chung với Mỹ.
Xem thêm
Từ khóa Philippines quan hệ Mỹ Philippines
