Hạ viện Canada thông qua dự luật trừng phạt quan chức nước ngoài đàn áp xuyên quốc gia

Hạ viện Canada hôm thứ Năm (8/10) thông qua dự luật C-219, mở rộng quyền trừng phạt quan chức nước ngoài vi phạm nhân quyền, tham nhũng hay đàn áp xuyên quốc gia.

Văn bản mang tên “Đạo luật Chống tham nhũng và Nhân quyền Quốc tế Sergei Magnitsky”, do nghị sĩ Đảng Bảo thủ James Bezan đưa ra hồi tháng 9/2025.

Dự luật còn phải qua Thượng viện và được Hoàng gia chuẩn y trước khi trở thành luật.

C-219 sửa đổi Đạo luật Công lý cho Nạn nhân của Quan chức Nước ngoài Tham nhũng năm 2017, thường gọi là Đạo luật Sergei Magnitsky, cùng một số luật liên bang khác. Đạo luật năm 2017 cũng do ông Bezan thúc đẩy. Bản sửa đổi mở rộng các quy định về trừng phạt và thực thi, nhắm vào quan chức nước ngoài cùng những cá nhân khác bị xác định vi phạm nhân quyền, đàn áp xuyên quốc gia hay tham nhũng.

Dự luật cũng sửa Đạo luật về các Biện pháp Kinh tế Đặc biệt, đưa định nghĩa “đàn áp xuyên quốc gia” và “tù nhân lương tâm” vào luật Canada. Văn bản còn đặt thời hạn để Chính phủ tịch thu tài sản đã phong tỏa. Số tài sản này sau đó có thể dùng để bồi thường cho những người từng là nạn nhân của vi phạm nhân quyền, tham nhũng và đe dọa.

Đàn áp xuyên quốc gia là khi chính quyền một nước đe dọa, nhắm vào hoặc ép buộc những người sống ngoài biên giới nước mình. Tù nhân lương tâm là người bị giam giữ hay bị tước tự do vì danh tính hoặc niềm tin của họ.

“Đạo luật này sẽ đưa Canada đứng cùng các đồng minh để tôn vinh di sản của Sergei Magnitsky”, ông Bezan viết trong tuyên bố hôm thứ Sáu. Di sản đó, theo ông, là đứng lên bảo vệ nhân quyền, chống tham nhũng và buộc người vi phạm phải chịu trách nhiệm thông qua các cơ chế trừng phạt mang tên Magnitsky.

Ông cảm ơn một số nhà hoạt động nhân quyền nổi tiếng, trong đó có Bill Browder và Vladimir Kara-Murza, vì đã góp sức xây dựng dự luật, và cho rằng luật mới sẽ giúp hiện đại hóa khung trừng phạt của Canada.

“Dự luật C-219 có ý nghĩa then chốt để hiện đại hóa các cơ chế trừng phạt của chúng ta trong tương lai”, ông nói. “Tôi mong được làm việc với các đồng nghiệp ở Thượng viện để sớm thông qua đạo luật này”.

Canada hiện duy trì 2.623 lệnh trừng phạt nhằm vào cá nhân và tổ chức Nga, cùng 553 lệnh nhằm vào cá nhân, tổ chức có liên hệ với Ukraine, phần lớn là những bên bị xác định ủng hộ cuộc xâm lược của Nga đối với nước này. Danh sách còn có 502 cá nhân, tổ chức Iran, theo số liệu tháng 9, mới nhất hiện có của Bộ Ngoại giao Canada.

Ông Bezan: Lãnh sự quán Trung Quốc lạm dụng quyền hạn ngoại giao

Hồi tháng 5, ông Bezan lên tiếng phản đối đàn áp xuyên quốc gia, sau khi có tiết lộ rằng các quan chức Lãnh sự quán Trung Quốc tại Vancouver đã tìm cách tác động tới quan chức thành phố để ngăn Đoàn Nghệ thuật Shen Yun diễn tại một nhà hát do thành phố sở hữu vào tháng 4/2026.

Shen Yun là đoàn múa cổ điển Trung Hoa có trụ sở tại Mỹ, trình diễn các tiết mục tôn vinh văn hóa truyền thống Trung Hoa trước thời cộng sản. Các nghệ sĩ của đoàn tu luyện Pháp Luân Công, môn tu luyện tinh thần bị Đảng Cộng sản Trung Quốc bức hại từ năm 1999.

Buổi biểu diễn tại Vancouver vẫn diễn ra dù đoàn nhận thêm một đợt đe dọa đánh bom giả. Các lời đe dọa này được truy ra từ một thuê bao điện thoại ở Trung Quốc.

Tại Toronto, những lời đe dọa tương tự nhắm vào Shen Yun từng khiến 6 buổi diễn bị hủy lúc đầu.

Ông Bezan cho rằng lãnh sự quán đã lạm dụng quyền hạn ngoại giao khi tìm cách ngăn Shen Yun biểu diễn. “Đó là lạm dụng quyền hạn, và lạm dụng cả đặc quyền mà họ được trao với tư cách nhà ngoại giao”, ông nói với Đài Truyền hình Tân Đường Nhân (NTD), cơ quan truyền thông chị em của The Epoch Times.

“Hãy buộc tất cả những người đó chịu trách nhiệm về những tội ác họ gây ra với người dân Canada”.

Xem thêm

Tổ chức nhân quyền kêu gọi Canada trừng phạt quan chức TQ vì đàn áp Pháp Luân Công

Bà Charron cho biết các biện pháp trừng phạt của Canada “thiếu hiệu lực ngoài lãnh thổ”.