Ông chủ người Hoa Đặng Phi Binh kể với phóng viên Al Jazeera đóng giả đối tác rằng Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) từng mời nữ cảnh vệ thân tín của ông làm nội gián trong Chính phủ Campuchia.

Hình ảnh vệ tinh chụp vào tháng 4/2026 về khu phức hợp Taichang 2.0 tại Campuchia. (Nguồn: Bộ Tư pháp Hoa Kỳ)

Chương trình điều tra 101 East của đài Al Jazeera hôm thứ Bảy (10/10) phát một phim tài liệu độc quyền dài khoảng 24 phút về Long Bay, dự án du lịch lớn của ông Đặng tại đặc khu kinh tế Thất Tinh Hải, tỉnh Koh Kong, tây nam Campuchia. Phim được cho là quay từ năm ngoái.

Dự án bị tố che giấu ổ lừa đảo qua mạng, cờ bạc trái phép và ma túy. Phóng viên đóng giả thành viên một tập đoàn cờ bạc trực tuyến lớn của Philippines đang tìm nơi kinh doanh mới, nhờ đó tiếp cận được ông Đặng cùng các đối tác và tìm hiểu cách khu Long Bay thực sự vận hành.

Ông Đặng Phi Binh quê Hồ Nam, sang Campuchia sinh sống hơn 20 năm và có tước hiệu “Oknha”. Ông là Chủ tịch Công ty TNHH Chính Hằng (Campuchia), chủ đầu tư Long Bay. Dự án nằm bên bờ vịnh Thái Lan, rộng khoảng 45 nghìn ha, được quảng bá là điểm đến du lịch đẳng cấp thế giới, kết hợp nhà ở, du lịch và nghỉ dưỡng.

Nữ cảnh vệ đứng gần ông Tập

Ông Đặng tiết lộ đã cài nhiều người vào các cơ quan nhà nước và lực lượng cảnh sát Campuchia, trong đó có cơ quan quản lý mạng và Cục Cảnh vệ thuộc Cảnh sát Quốc gia Campuchia. “Bây giờ đi khám xét khu nào, kiểm tra khu nào, tôi đều biết”, ông nói.

Người làm việc tại Cục Cảnh vệ là bà Cheat Mony, nhân viên người Campuchia mà ông Đặng tin cậy nhất, theo Al Jazeera. Bà từng đi cùng ông Đặng khi ông gặp cựu Thủ tướng Campuchia Hun Sen, và có mặt làm nhiệm vụ trong chuyến thăm cấp nhà nước của lãnh đạo ĐCSTQ Tập Cận Bình tới Campuchia.

Ông Đặng cho phóng viên xem một đoạn video ông Tập thăm Campuchia năm 2025, trong đó bà Cheat Mony đứng cách ông Tập không xa. Bà cũng dự bữa tiệc chiêu đãi các phóng viên.

Anh em trai của Cục trưởng Cục Cảnh vệ Yim Leang được cho là đối tác làm ăn của ông Đặng. Ông Đặng nói với phóng viên rằng cả ông lẫn Cục trưởng Yim Leang đều là cấp trên của bà Cheat Mony.

Trong phim, ông Đặng giới thiệu bà Cheat Mony và nói bằng tiếng Trung: “Tôi là ông chủ của cô ấy”. Còn bà Cheat Mony nói trước ống kính: “Anh là đại ca của tôi, ông ấy là ông chủ của tôi, tôi làm việc cho đại ca”.

Ông Đặng kể rằng trong chuyến thăm của ông Tập, bà Cheat Mony làm việc khiến phía Trung Quốc rất ấn tượng. Người của Cục Cảnh vệ Trung ương ĐCSTQ kéo riêng bà ra phía sau và hỏi: “Cô có thể làm việc cho chúng tôi, làm nội gián không?”

Bà Cheat Mony trả lời: “Hỏi ông chủ tôi trước đã”. Ông chủ ấy chính là ông Đặng.

Ông Đặng giải thích “nội gián” ở đây nghĩa là chính quyền ĐCSTQ muốn có người cài sâu trong Chính phủ Campuchia.

Được gọi về Quảng Châu bàn kín với quân đội ĐCSTQ

Ông Đặng kể quan chức chính quyền ĐCSTQ đã nhiều lần tìm gặp ông. Năm 2019, họ còn gọi ông về Quảng Châu để bàn kín với người của quân đội ĐCSTQ.

Ông tả lại cảnh đến khách sạn khi ấy: theo yêu cầu, điện thoại phải bỏ vào túi rồi cất trong ngăn đông tủ lạnh để tránh lộ bí mật. Quân đội ĐCSTQ khi đó được cho là muốn hợp tác trong dự án sân bay quốc tế Thất Tinh.

Sân bay này do Trung Quốc đầu tư 350 triệu USD và gây nhiều tranh cãi. Đường băng dài bất thường khiến dư luận nghi ngờ phía Trung Quốc muốn dùng sân bay vào mục đích quân sự. Nơi này nằm gần căn cứ hải quân Ream, căn cứ hải quân lớn nhất Campuchia, cũng do Trung Quốc đầu tư.

Ông Đặng còn cho biết phía Trung Quốc muốn mua hàng hóa tại Campuchia để cung cấp cho căn cứ của ĐCSTQ ở Djibouti, châu Phi.

Hôm thứ Năm (15/10), Eric, một cựu đặc vụ ĐCSTQ đang sống lưu vong tại Úc, đăng lên mạng X một đoạn cắt từ phóng sự, tính từ khoảng phút 17:29. Ông viết rằng cuộc điều tra cho thấy rõ hơn “sự giao thoa và liên hệ giữa Chính phủ Trung Quốc và các tập đoàn lừa đảo”.

Bài đăng cũng nêu việc phía Trung Quốc tìm cách biến người làm trong tập đoàn lừa đảo tại Campuchia thành gián điệp và nhiều lần tiếp cận ông chủ, kể cả lần quân đội Trung Quốc gọi ông về Quảng Châu năm 2019. Eric cho biết đã nhận được phóng sự từ phóng viên Al Jazeera, cắt gọn rồi đăng lại, và bày tỏ trân trọng tinh thần dấn thân tìm sự thật của các phóng viên điều tra.

Campuchia điều tra, Interpol phát lệnh truy nã đỏ

Nhà chức trách Campuchia khẳng định không dung túng bất kỳ nơi nào cho hoạt động lừa đảo qua mạng, tờ Cambodia China Times đưa tin. Họ đang điều tra ông Đặng, còn khu Long Bay ở Thất Tinh Hải đã bị niêm phong và kiểm soát chặt chẽ. Báo cáo của Tổng cục Di trú Campuchia cho thấy ông Đặng đã rời nước này từ cuối tháng 5/2026. Interpol đã phát “lệnh truy nã đỏ” đối với ông.

Hôm thứ Tư (14/10), Phó phát ngôn viên Bộ Nội vụ Campuchia cho biết bộ đang điều tra những người mà phim nêu là làm việc cho ông Đặng, và hiện chưa rõ quan hệ cụ thể giữa bà Cheat Mony và ông Đặng. Lực lượng cảnh vệ quốc gia cùng các đơn vị chuyên môn sẽ điều tra làm rõ.

“Chúng ta chỉ là những vai trong một kịch bản”

Ông Đặng còn nói mình là bạn nhiều năm của Xà Trí Giang, người đứng đầu dự án Á Thái Tân Thành tại Shwe Kokko, bị dẫn độ về Trung Quốc hồi tháng 11 năm ngoái. Trong phim, ông thừa nhận hai người là đồng hương Hồ Nam, quen nhau từ hơn 10 năm trước.

Ông cho rằng khi tính chuyện lớn phải hiểu “núi cao còn có núi cao hơn” và biết rõ vị trí của mình. “Chúng ta đều chỉ là những vai trong một kịch bản, anh đừng phá hỏng những gì đạo diễn đã sắp đặt,” ông nói.

Tháng 8/2024, Xà Trí Giang trả lời phỏng vấn chương trình 101 East qua hệ thống thăm gặp bằng video của một nhà tù Thái Lan. Ông nói mình từng là phó chủ tịch Hội Liên hiệp Kiều thương Trung Quốc và là người của Bộ An ninh Quốc gia ĐCSTQ, lập Tập đoàn Á Thái theo chỉ thị của bộ này. Shwe Kokko, theo lời ông, là một phần của sáng kiến “Một vành đai, một con đường”, nhằm đưa hạ tầng của ĐCSTQ ra khắp thế giới.

Ông nói mình bị chính quyền ĐCSTQ đàn áp chính trị vì biết quá nhiều bí mật của Bộ An ninh Quốc gia và của “Một vành đai, một con đường”, nên nếu bị đưa về Trung Quốc chắc chắn sẽ bị giết để bịt miệng. Ông cho rằng giới lãnh đạo ĐCSTQ đã “phản bội” ông vì ông không chịu giao quyền kiểm soát dự án.

Trần Chí bị bắt, ông Đặng lẩn trốn

Al Jazeera cho biết ông Đặng được khuyên rời Campuchia vài ngày trước khi Trần Chí, trùm tội phạm của Tập đoàn Prince (Thái Tử), bị bắt hôm 6/1 năm nay.

Đầu năm nay, nhà chức trách Campuchia công bố đã trao trả Trần Chí cho Trung Quốc. Ông là nhà sáng lập kiêm chủ tịch Tập đoàn Prince, bị cáo buộc dính líu lừa đảo qua mạng.

Eric, người từng làm việc tại Tập đoàn Prince, trước đó nói với Epoch Times rằng tập đoàn này là một trong những tác nhân quan trọng nhất giúp chính quyền ĐCSTQ thực hiện các hoạt động bí mật ở Campuchia và cả Đông Nam Á, vai trò vượt xa một doanh nghiệp thông thường.

Tập đoàn hỗ trợ toàn diện cho các hoạt động ở nước ngoài của ĐCSTQ, từ tiền bạc, nhân lực đến phương tiện vận chuyển, ông nói. Theo ông, doanh nghiệp của Trần Chí thực chất đã thành kho tiền, căn cứ hậu cần của hệ thống đặc vụ ĐCSTQ.

Eric kể từng tận mắt thấy các quan chức cấp cao ngành an ninh chính trị của Bắc Kinh và Trùng Khánh họp kín tại câu lạc bộ riêng “Vân Hiên Các” của Trần Chí ở Campuchia. Cuộc họp bàn cách gán tội danh cho họa sĩ biếm họa lưu vong Vương Lập Minh, bút danh “Biến Thái Lạt Tiêu”, còn Tập đoàn Prince lo toàn bộ việc tiếp đón.

Ông còn chứng kiến Trần Chí hạ mình nhờ cấp trên cũ, người được gọi là “anh Long”, xin Bộ Công an ĐCSTQ “châm chước” cho việc của mình.

Tài liệu của Bộ Tư pháp Mỹ cho thấy Trần Chí được Bộ An ninh Quốc gia, Bộ Công an và Ban Mặt trận Thống nhất của ĐCSTQ bảo vệ.

Nhà bình luận độc lập Đỗ Chính, người am hiểu nội tình ĐCSTQ, gần đây viết trên trang Up Media của Đài Loan về việc ĐCSTQ truy bắt các trùm lừa đảo ở Đông Nam Á bị nghi có gốc gác chính quyền.

Ông Đỗ viết rằng ngành công an đã bị thay máu sau khi Vương Tiểu Hồng nắm thực quyền Bộ Công an. Trần Nhất Tân cũng thanh trừng cả trong lẫn ngoài sau khi nắm ngành an ninh quốc gia. Nhiều mạng lưới chỉ điểm cũ ở nước ngoài bị thay hoàn toàn, có người bị bắt về, trong đó có một số trùm khu lừa đảo. Những người cũ này đối đầu với ông Tập, thường báo tin giả lên ông, khiến lòng trung thành của họ bị nghi ngờ.

Cựu luật sư Bắc Kinh Lại Kiến Bình từng phân tích với Epoch Times rằng các trùm lừa đảo này ít nhất cũng là người chỉ điểm, thậm chí là nhân viên biên chế của ngành an ninh quốc gia. Họ còn làm “găng tay trắng” giúp các gia tộc quyền quý ĐCSTQ thâu tóm của cải, và nắm bí mật của giới này. Khi đã bị bắt về Trung Quốc, cuối cùng họ có ngồi tù hay không thì không ai biết.

Nhà văn Canada Thịnh Tuyết thì cho rằng ĐCSTQ không thể để những người nắm bí mật về chiến lược, cách bố trí thâm nhập ở nước ngoài và các dòng tiền ngầm rơi vào tay Mỹ và Anh. ĐCSTQ chắc chắn sẽ bảo vệ họ, nhưng đến lúc thích hợp cũng sẽ trừ khử họ, bà nhận định.