Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố danh sách 116 ngành và các cơ sở giáo dục đại học đào tạo trình độ tiến sĩ trong nước, có hiệu lực từ ngày 1/1/2027. 

Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố danh sách 116 ngành và các cơ sở giáo dục đại học đào tạo trình độ tiến sĩ trong nước, có hiệu lực từ ngày 1/1/2027. (Ảnh: AI)

Danh sách 116 ngành đào tạo tiến sĩ

Ngày 3/11/2026, thông tin về danh sách 116 ngành đào tạo tiến sĩ được công bố sau khi Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Quyết định 3168. Văn bản này xác định các ngành và cơ sở giáo dục đại học tham gia đào tạo tiến sĩ trong nước, có hiệu lực từ ngày 1/1/2027.

Quyết định mới thay thế Quyết định 1835/QĐ-BGDĐT ngày 9/6/2021 và Quyết định 2914/QĐ-BGDĐT ngày 17/9/2021 về danh sách các cơ sở tham gia đào tạo và ngành đào tạo theo Đề án 89.

Danh sách 116 ngành bao gồm nhiều lĩnh vực khác nhau. Trong đó, Đại học Bách khoa Hà Nội đào tạo tiến sĩ ở các ngành như Cơ học, Hóa học, Khoa học vật liệu, Toán học, Khoa học máy tính, Kỹ thuật máy tính, Quản lý công nghiệp, Quản lý năng lượng và Kỹ thuật cơ khí.

Trường Đại học Sư phạm Hà Nội có các ngành như Giáo dục học, Quản lý giáo dục, Hán Nôm, Văn học Việt Nam và Văn học nước ngoài. Đại học Kinh tế Quốc dân đào tạo các ngành Kinh tế học, Kinh tế chính trị, Kinh tế đầu tư, Kinh tế phát triển, Quản lý kinh tế và Tài chính – Ngân hàng.

Ở lĩnh vực thú y, các cơ sở có đào tạo trình độ tiến sĩ gồm Đại học Cần Thơ, Trường Đại học Nông Lâm – Đại học Thái Nguyên và Học viện Nông nghiệp Việt Nam.

Tỷ lệ thực hiện chỉ tiêu tiến sĩ tăng qua ba năm

Số liệu tuyển sinh trong ba năm học gần đây cho thấy tỷ lệ thực hiện chỉ tiêu đào tạo tiến sĩ có xu hướng tăng, dù số nghiên cứu sinh nhập học vẫn thấp hơn chỉ tiêu được giao.

Cụ thể, năm học 2023-2024, các cơ sở đào tạo được giao 7.158 chỉ tiêu nhưng chỉ thực hiện 3.376, đạt 47,16%.

Sang năm học 2024-2025, chỉ tiêu là 7.068, số thực hiện tăng lên 4.077, tương đương 57,68%.

Đến năm học 2025-2026, các trường được giao 9.083 chỉ tiêu và tuyển được 5.687 nghiên cứu sinh, đạt 62,61%. Như vậy, còn 3.396 chỉ tiêu chưa được thực hiện, tương đương 37,39%.

Tính trong ba năm, tỷ lệ thực hiện chỉ tiêu tăng từ 47,16% lên 62,61%, nhưng khoảng cách giữa số lượng được giao và số nghiên cứu sinh thực tế vẫn còn đáng kể.

Nhiều ngành đại học được đổi tên hoặc chuyển thành chuyên ngành

Bên cạnh danh sách đào tạo tiến sĩ, tuyển sinh đại học năm 2027 cũng có những thay đổi do Thông tư 74/2026/TT-BGDĐT về danh mục ngành đào tạo các trình độ của giáo dục đại học. Thông tư có hiệu lực từ ngày 12/10/2026 và áp dụng đối với các khóa tuyển sinh từ ngày 1/1/2027.

Tại Trường Đại học Công Thương TP.HCM, phương án tuyển sinh năm 2027 dự kiến gồm 36 ngành, 39 chương trình đào tạo và gần 60 chuyên ngành. Một số ngành trước đây được tuyển sinh độc lập nay chuyển thành chuyên ngành hoặc chương trình thuộc ngành rộng hơn.

Chẳng hạn, kinh doanh thời trang và dệt may được chuyển thành chuyên ngành của kinh doanh thương mại; quản trị dịch vụ du lịch và lữ hành trở thành chuyên ngành của quản trị khách sạn. Ngành quản trị kinh doanh thực phẩm được sắp xếp thành chuyên ngành hoặc chương trình thuộc công nghệ thực phẩm.

Trường Đại học Hoa Sen cũng đang tính toán phương án duy trì một số ngành đào tạo thí điểm không còn tên trong danh mục mới, như kinh tế thể thao, quản trị công nghệ truyền thông và quản trị sự kiện. Nhà trường dự kiến đưa kinh tế thể thao thành chuyên ngành của ngành quản lý thể dục thể thao; quản trị công nghệ truyền thông có thể trở thành chương trình hoặc chuyên ngành thuộc truyền thông đa phương tiện.

Tại Trường Đại học Công nghệ TP.HCM, dự kiến tuyển sinh năm 2027 gồm 97 ngành và chương trình đào tạo, tăng 33 so với năm 2026. Một số thay đổi gồm an toàn thông tin chuyển sang tên an ninh mạng, digital marketing trở thành chương trình thuộc ngành marketing, còn công nghệ ô tô điện được đưa vào ngành công nghệ kỹ thuật ô tô.

Trường Đại học Văn Lang cũng có những điều chỉnh như đổi tên ngành piano thành nhạc cụ phương Tây và chuyển quản trị dịch vụ du lịch lữ hành thành quản trị khách sạn.

Ngành không còn tên cũ có đồng nghĩa dừng tuyển sinh?

Việc một ngành không còn tên gọi riêng trong danh mục mới không đồng nghĩa chương trình đào tạo tương ứng phải dừng ngay. Các trường đang rà soát để sắp xếp ngành cũ vào ngành phù hợp, chuyển thành chuyên ngành hoặc chương trình đào tạo.

Theo điều khoản chuyển tiếp của Thông tư 74/2026/TT-BGDĐT, những ngành đã được phép triển khai đào tạo thí điểm, ngành do cơ sở đào tạo tự chủ mở trước thời điểm Thông tư 09/2022/TT-BGDĐT có hiệu lực và một số ngành đã được mở theo thẩm quyền nhưng chưa có trong danh mục trước đây phải được rà soát, phân loại, sắp xếp vào ngành phù hợp trước ngày 1/1/2027.

Đối với những ngành được cập nhật tên hoặc mã ngành mới, các cơ sở đào tạo tiếp tục tuyển sinh và đào tạo theo tên gọi, mã ngành mới từ ngày 1/1/2027. Riêng các khóa tuyển sinh trước thời điểm này vẫn được tiếp tục đào tạo theo thông tin tuyển sinh đã công bố.

Vì vậy, thí sinh dự tuyển năm 2027 cần xem kỹ tên ngành mới, chương trình học, chuyên ngành lựa chọn và thông tin tuyển sinh chính thức của từng trường. Tên gọi thay đổi chưa đủ để kết luận nội dung đào tạo hoặc cơ hội theo học ngành đó đã chấm dứt.

Minh Long