Độc tài hay dân chủ, ông Lại Thanh Đức: Thỏa hiệp chỉ chuốc lấy xâm lược

Tổng thống Đài Loan Lại Thanh Đức tối thứ Năm (5/11) nói lựa chọn hiện nay là giữa sự ép buộc của chế độ độc tài và phẩm giá của dân chủ, và nhấn mạnh thỏa hiệp chỉ chuốc lấy xâm lược.

Tối thứ Năm, ông Lại, Chủ tịch Đảng Dân Tiến kiêm Tổng thống Đài Loan, dự tiệc chiêu đãi ngoại giao tại khách sạn Viên Sơn, trong khuôn khổ sự kiện “Kỷ niệm 40 năm Đảng Dân Tiến và Đại hội lần thứ 65 của Quốc tế Tự do (LI)”. Trong bài phát biểu, ông nói tự do không thể tự bảo vệ mình mà cần đến dũng khí và tinh thần đoàn kết.

Đại hội năm nay có chủ đề “Xây dựng nền dân chủ có sức chống chịu, cùng kiến tạo tương lai an toàn”. Bàn về chủ đề này, ông Lại nói các chế độ độc tài tuyên bố tập trung quyền lực sẽ đem lại trật tự và hiệu quả, nhưng lịch sử đã chứng minh chế độ chuyên chế cai trị bằng nỗi sợ hãi, và chỉ có dân chủ mới khơi dậy được tiềm năng của con người.

Tuy nhiên, ông cho rằng chỉ nói thôi thì không đủ để duy trì một xã hội. Nền dân chủ và chính phủ đều phải mang lại kết quả thiết thực cho người dân. Khi chính sách công giảm gánh nặng cho các gia đình, chăm lo cho người cao tuổi và tạo cơ hội thực chất cho người trẻ, lòng tin của công chúng sẽ tăng lên.

Một nền dân chủ thực sự đem lại lợi ích cho người dân sẽ đứng vững, ông Lại nói. Niềm tin bền lâu ấy là chỗ dựa mạnh nhất để chống lại sự can thiệp từ bên ngoài và những lời dối trá của các chế độ độc tài.

Về tình hình thế giới, ông Lại thẳng thắn nói trật tự quốc tế dựa trên luật lệ đang đối mặt với thách thức nghiêm trọng. Từ chiến tranh Ukraine đến các hoạt động cưỡng ép trong vùng xám trên khắp khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương, các thế lực độc tài đang liên tục thử thách quyết tâm của thế giới tự do.

Ông nói nền dân chủ của Đài Loan được xây dựng trên những hy sinh to lớn, nên Đài Loan hiểu rõ cái giá của hòa bình. Đài Loan dốc toàn lực duy trì hòa bình ở eo biển Đài Loan và ổn định khu vực, không tìm kiếm xung đột và tuyệt đối không khiêu khích.

Dù vậy, ông Lại nhấn mạnh bài học lịch sử rất rõ ràng: nhân nhượng không mang lại hòa bình, thỏa hiệp chỉ chuốc lấy xâm lược, hòa bình thực sự phải dựa trên sức mạnh. Do đó, Đài Loan đang đẩy mạnh hiện đại hóa quốc phòng, đầu tư vào năng lực tác chiến bất đối xứng và tăng cường sức chống chịu phòng vệ của toàn xã hội. Đài Loan sẵn sàng đối thoại trên cơ sở bình đẳng và phẩm giá, và kiên định bảo vệ chủ quyền cùng lối sống dân chủ của mình.

Sức chống chịu cũng phụ thuộc vào an ninh kinh tế, ông Lại nhận định. Khi các chế độ chuyên chế biến công nghệ then chốt và tuyến cung ứng thành vũ khí, các nước dân chủ phải đoàn kết với nhau.

Ông Lại nói Đài Loan giữ vai trò trung tâm trong ngành bán dẫn tiên tiến, và lợi thế này không chỉ là tài sản thương mại mà còn là trách nhiệm mà Đài Loan cùng gánh vác với thế giới tự do. Đài Loan sẵn lòng cùng các đối tác dân chủ xây dựng chuỗi cung ứng an toàn, minh bạch và đáng tin cậy. Khi các nước dân chủ cùng đổi mới, cùng đầu tư và cùng giao thương, sẽ không thế lực độc tài nào có thể bắt thế giới tự do làm con tin.

Khép lại bài phát biểu, ông Lại nói lựa chọn hiện nay rất rõ ràng: giữa sự ép buộc của chế độ độc tài và phẩm giá của dân chủ, cũng là giữa quyền lực độc đoán và pháp quyền. Ông dẫn lời cảnh báo từ lịch sử: “Tự do luôn chỉ cách sự diệt vong một thế hệ”.

Theo ông, đã đến lúc phải bảo vệ các giá trị cốt lõi, tăng cường đoàn kết toàn cầu và bảo đảm tương lai của dân chủ. Ông tin rằng chỉ cần đồng lòng chung sức, tự do và dân chủ cuối cùng sẽ chiến thắng.

Đây là lần đầu tiên Quốc tế Tự do (Liberal International) tổ chức đại hội toàn thể thành viên tại Đài Loan. Đoàn đến Đài Loan gồm Chủ tịch Quốc tế Tự do Karl-Heinz Paqué, cựu Tổng thống Seychelles Wavel Ramkalawan, hai nghị sĩ Nghị viện châu Âu Hilde Vautmans và Michal Wiezik, và Thượng nghị sĩ Canada Tony Ince.

Đoàn còn có Chủ tịch Đảng Yêu nước Độc lập vì Thay đổi của Namibia Panduleni Itula và nghị sĩ Rodney Cloete, nghị sĩ Phần Lan Eva Biaudet, nghị sĩ Romania Iulian Bulai, Chủ tịch Ủy ban Nhân quyền của Quốc tế Tự do kiêm thành viên Thượng viện Anh Sal Brinton, cựu Bộ trưởng Quốc phòng Gruzia Tinatin Khidasheli cùng một số người khác.

Xem thêm

Ông Lại Thanh Đức: Không để bầu cử Đài Loan bị can thiệp bởi tin giả, quấy rối

Ông Lại Thanh Đức nhấn mạnh không để bầu cử Đài Loan bị can thiệp, nhắc người của Đảng Dân Tiến cảnh giác trước tin giả, quấy rối.