Blog: Vì sao không có doanh nhân Trung Quốc nào dự quốc yến Nhà Trắng?
- Vương Hữu Quần
- •
Tối thứ Năm (24/9), Tổng thống Mỹ Donald Trump và Đệ nhất phu nhân Melania mở quốc yến tại Phòng Đông Nhà Trắng chiêu đãi ông Tập Cận Bình và phu nhân Bành Lệ Viện. Hơn 30 doanh nhân hàng đầu của Mỹ trong các lĩnh vực như công nghệ, tài chính, công nghiệp đã đến dự.
Trong số đó có: Elon Musk, nhà sáng lập kiêm CEO Tesla và SpaceX; CEO Nvidia Jensen Huang; CEO AMD Lisa Su; Chủ tịch điều hành Hội đồng quản trị Apple Tim Cook; CEO OpenAI Sam Altman; CEO Google Sundar Pichai; CEO Meta Mark Zuckerberg; nhà sáng lập Amazon Jeff Bezos; CEO ExxonMobil Darren Woods; CEO Boeing Kelly Ortberg; CEO Pfizer Albert Bourla; CEO Zoom Eric Yuan…
Phía Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) có tổng cộng 19 quan chức dự quốc yến lần này, nhưng không có lấy một doanh nhân nào.
Trước khi ông Tập sang Mỹ, truyền thông nước ngoài đã đưa tin một nhóm doanh nhân ĐCSTQ có thể sẽ đi cùng ông, trong đó doanh nhân của các hãng như BYD, Xiaomi và CATL đều có tên trong danh sách dự kiến tháp tùng. Khi ông Tập đến Căn cứ Không quân Andrews hôm thứ Tư (23/9), lại không có doanh nhân nào đi cùng.
Vì sao doanh nhân ĐCSTQ vắng mặt tại quốc yến Nhà Trắng? Tôi cho rằng có thể có 4 nguyên nhân chính.
Thứ nhất, quan hệ Mỹ-Trung đã rơi từ đỉnh cao năm xưa xuống mức hai bên trên thực tế tách rời nhau ở các lĩnh vực then chốt
Điều này thể hiện rõ khi so chuyến thăm cấp nhà nước đầu tiên của ông Tập đến Mỹ sau khi lên nắm quyền với chuyến thăm lần này.
Từ ngày 22 đến 25/9/2015, theo lời mời của Tổng thống Mỹ khi đó là Barack Obama, ông Tập lần đầu thăm cấp nhà nước đến Mỹ với tư cách Chủ tịch nước.
Ngày 26/9 cùng năm, Tân Hoa Xã công bố “Danh sách thành quả phía Trung Quốc trong chuyến thăm cấp nhà nước tới Mỹ của Chủ tịch Tập Cận Bình”. Bản danh sách dài tới hơn 11.800 chữ, liệt kê 49 thành quả, bao quát gần như mọi lĩnh vực của quan hệ Mỹ-Trung.
Mục đầu tiên trong danh sách là nguyên thủ hai nước “chốt hạ” việc xây dựng quan hệ nước lớn kiểu mới trong tương lai. Gần 20 trong số 49 thành quả liên quan đến hợp tác tài chính và thương mại.
Điểm dừng chân đầu tiên của ông Tập trong chuyến thăm ấy không phải thủ đô Washington, mà là Seattle, nơi Boeing đặt cơ sở. Nơi đầu tiên ông đến thăm cũng không phải một cơ quan chính quyền Mỹ, mà là nhà máy Boeing tại đây. ĐCSTQ công khai tuyên bố mua 300 máy bay Boeing.
Ông Tập dẫn theo 15 doanh nhân nổi tiếng của ĐCSTQ sang Mỹ và tổ chức riêng một “Tọa đàm doanh nhân Trung-Mỹ” tại Seattle. Các doanh nhân dự tọa đàm đến từ Alibaba, Tập đoàn Wanxiang, Tencent, Lenovo, ENN Energy, COSCO, Tổng công ty Xây dựng Trung Quốc, Tập đoàn Shuanghui, Ngân hàng Trung Quốc, Ngân hàng Công Thương Trung Quốc, Tập đoàn Yili, Baidu, Tập đoàn Haier, Yuhuang Chemical và Tập đoàn Fosun. Trừ 4 doanh nghiệp nhà nước là COSCO, Tổng công ty Xây dựng Trung Quốc, Ngân hàng Trung Quốc và Ngân hàng Công Thương Trung Quốc, số còn lại đều là doanh nghiệp tư nhân.
Sau buổi tọa đàm, ông Tập dự “Diễn đàn Internet Trung-Mỹ” và chụp ảnh chung với các doanh nhân tham dự. Bức ảnh được cho là “trị giá 3 nghìn tỷ USD” này lan truyền rộng rãi. Riêng các doanh nghiệp ĐCSTQ trong ảnh đã có giá trị vốn hóa hơn 500 tỷ USD. Tạp chí Forbes gọi đây là “ngoại giao công nghệ cao” của ĐCSTQ.
Đó là một chuyến thăm cấp nhà nước mà kinh tế đi trước, doanh nhân mở đường, đơn hàng lớn khai màn.
Tuy nhiên, 11 năm sau, khi ông Tập một lần nữa thăm cấp nhà nước đến Mỹ vào tháng 9/2026, quan hệ Mỹ-Trung đã thay đổi tận gốc.
Tháng 3/2018, ngay sau khi ông Tập hoàn tất việc “tái nhiệm” các chức Tổng Bí thư ĐCSTQ, Chủ tịch nước và Chủ tịch Quân ủy Trung ương, chiến tranh thương mại Mỹ-Trung nổ ra. Quan hệ hai nước lao dốc.
Ngày 21/7/2020, Mỹ buộc ĐCSTQ đóng cửa Tổng Lãnh sự quán tại Houston, bang Texas, trong vòng 72 giờ. Quan hệ Mỹ-Trung rơi xuống mức thấp nhất trong hơn 40 năm kể từ khi hai nước lập quan hệ ngoại giao.
Ngay từ nhiệm kỳ đầu của ông Trump, Mỹ đã bắt đầu tách rời khỏi ĐCSTQ ở một số lĩnh vực then chốt. Sang nhiệm kỳ thứ hai, tiến trình này tiếp tục được đẩy mạnh.
Tính đến ngày 28/2/2026, số thực thể của ĐCSTQ bị Bộ Tài chính Mỹ thông qua Văn phòng Kiểm soát Tài sản Nước ngoài (OFAC) đưa vào danh sách “Công dân bị chỉ định đặc biệt” để áp đặt lệnh trừng phạt đã lên tới 1.087; số thực thể của ĐCSTQ nằm trong các danh sách trừng phạt của Cục Công nghiệp và An ninh (BIS) thuộc Bộ Thương mại Mỹ đã lên tới 1.106; còn số thực thể của ĐCSTQ nằm trong danh sách “cấm mua sắm trang thiết bị quốc phòng” của Bộ Quốc phòng Mỹ đã lên tới 134.
Có phân tích cho rằng những năm gần đây, Mỹ liên tục siết chặt kiểm soát xuất khẩu trong các lĩnh vực công nghệ cốt lõi, tạo thành cục diện kiểm soát ba chiều: “phong tỏa toàn chuỗi bán dẫn, kiểm soát chính xác AI, hạn chế có định hướng lĩnh vực hàng không vũ trụ”.
Nói cách khác, ở những lĩnh vực then chốt liên quan đến an ninh quốc gia và an ninh kinh tế, Mỹ đang tách rời khỏi ĐCSTQ.
Hôm thứ Bảy (26/9), sau khi ông Tập kết thúc chuyến thăm Mỹ, Tân Hoa Xã cũng đăng một danh sách thành quả mang tên “Trung-Mỹ đạt đồng thuận về 8 thành quả”, dài hơn 500 chữ. So với năm 2015, cả số chữ lẫn số thành quả đều khác nhau một trời một vực.
Trong cái gọi là “đồng thuận 8 điểm”, điểm thứ tư viết: “Nguyên thủ hai nước nhớ lại rằng Trung Quốc và Mỹ là đồng minh trong Thế chiến II, sát cánh chiến đấu giành chiến thắng”. Điều này không đúng sự thật lịch sử. Trong Thế chiến II, đồng minh của Mỹ là Trung Hoa Dân Quốc, khi đó chưa có “Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa” của ĐCSTQ. Mỹ đã sát cánh chiến đấu cùng Trung Hoa Dân Quốc và giành chiến thắng.
Điểm thứ tám viết: “Phía Mỹ hoan nghênh cặp gấu trúc lớn mà phía Trung Quốc cho Sở thú Atlanta của Mỹ thuê đã đến Mỹ”. Điểm này có cũng được, không có cũng chẳng sao. “Ngoại giao gấu trúc” năm xưa từ lâu đã lu mờ.
Các điểm còn lại phần lớn chung chung, không có thực chất, hoặc là những điều ĐCSTQ hứa ngoài mặt mà thực tế sẽ không thực hiện. Ngoại lệ là việc hai bên xác nhận đạt đồng thuận về đề xuất ưu đãi thuế quan cho hàng hóa thương mại hai chiều trị giá 30 tỷ USD và việc ủng hộ, tham gia các hội nghị quốc tế do bên kia tổ chức.
Sau 11 năm, quan hệ Mỹ-Trung đã vật đổi sao dời.
Mỹ coi ĐCSTQ là đối thủ lớn nhất, còn ĐCSTQ coi Mỹ là kẻ thù lớn nhất. Bề ngoài, quan hệ Mỹ-Trung chưa đổ vỡ, nhưng thực chất hai bên đang giằng co ở mọi lĩnh vực trên toàn cầu, và lòng tin giữa hai bên gần như bằng không.
Nếu không vì những yếu tố như ĐCSTQ vẫn còn ảnh hưởng nhất định đối với Mỹ trong các lĩnh vực như đất hiếm, và Mỹ vẫn cần thêm thời gian để tái cấu trúc “chuỗi cung ứng phi đỏ” (phi đỏ: không ĐCSTQ), thì mức độ tách rời Mỹ-Trung ở các lĩnh vực then chốt có thể còn rộng hơn, sâu hơn và mạnh hơn.
Đó chính là bối cảnh quốc tế lớn khiến ông Tập không dẫn theo một doanh nhân ĐCSTQ nào khi sang Mỹ năm 2026, và cũng là một trong những nguyên nhân quan trọng khiến doanh nhân ĐCSTQ không có mặt tại quốc yến Nhà Trắng.
Thứ hai, doanh nghiệp và doanh nhân ĐCSTQ lệ thuộc vào tập đoàn cai trị ĐCSTQ, gắn chặt với an ninh của Đảng
Điều lệ ĐCSTQ quy định rõ: “Đảng, chính, quân, dân, học; đông, tây, nam, bắc, trung, Đảng lãnh đạo tất cả”.
Nói cách khác, dưới chế độ ĐCSTQ, mọi doanh nghiệp, dù quốc doanh hay tư nhân, đều mang họ “Đảng” và đều phải phục tùng sự lãnh đạo của Đảng. Doanh nghiệp còn hay mất, doanh nhân vinh hay nhục, đều do Đảng quyết định.
Gần như toàn bộ lãnh đạo cấp cao của các doanh nghiệp ĐCSTQ đều là đảng viên. Họ đều phải tuân thủ nghiêm ngặt “kỷ luật chính trị” của ĐCSTQ và giữ sự nhất trí cao độ với Trung ương Đảng do ông Tập đứng đầu. Nếu không, họ sẽ bị ĐCSTQ trấn áp nghiêm khắc.
Điều 7 Luật Tình báo Quốc gia của ĐCSTQ quy định: “Mọi tổ chức và công dân đều phải ủng hộ, hỗ trợ và hợp tác với công tác tình báo quốc gia theo pháp luật”. Theo đó, mọi doanh nghiệp của ĐCSTQ đều phải “ủng hộ, hỗ trợ và hợp tác” với công tác tình báo của Bộ An ninh Quốc gia ĐCSTQ.
Điều 12 của luật này quy định cơ quan công tác tình báo quốc gia “có thể, theo các quy định liên quan của nhà nước, thiết lập quan hệ hợp tác với cá nhân và tổ chức liên quan”. Cơ quan này cũng có thể “ủy thác họ tiến hành công việc liên quan”. Như vậy, Bộ An ninh Quốc gia ĐCSTQ có thể thiết lập quan hệ hợp tác với mọi doanh nghiệp của ĐCSTQ, ủy thác cho lãnh đạo các doanh nghiệp này làm những việc liên quan đến “tình báo quốc gia”.
Điều 17 quy định nhân viên cơ quan công tác tình báo quốc gia “có thể ưu tiên sử dụng hoặc trưng dụng theo pháp luật” phương tiện giao thông, phương tiện liên lạc, địa điểm và công trình của cơ quan, tổ chức và cá nhân liên quan. Khi cần thiết, họ “có thể lập nơi làm việc, thiết bị, cơ sở vật chất liên quan”. Điều này có nghĩa là Bộ An ninh Quốc gia ĐCSTQ có thể “ưu tiên sử dụng” hoặc “trưng dụng” phương tiện liên lạc của mọi doanh nghiệp ĐCSTQ, và có thể cài cửa hậu vào các phương tiện này để thu thập tình báo nước ngoài.
Điều 28 quy định người “cản trở cơ quan công tác tình báo quốc gia và nhân viên của cơ quan này tiến hành công tác tình báo theo pháp luật” sẽ bị xử lý kỷ luật theo kiến nghị của cơ quan tình báo, hoặc bị cơ quan an ninh quốc gia, cơ quan công an cảnh cáo hoặc tạm giữ tối đa 15 ngày. Nếu “cấu thành tội phạm”, người đó sẽ “bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo pháp luật”. Theo đó, lãnh đạo doanh nghiệp ĐCSTQ nào không nghe lời đều sẽ bị ĐCSTQ trừng phạt nặng.
Đây chính là lý do một số doanh nghiệp nổi tiếng của ĐCSTQ bị cộng đồng quốc tế coi là “doanh nghiệp gián điệp”, và một số doanh nhân nổi tiếng của ĐCSTQ bị coi là “trùm gián điệp”.
Huawei, doanh nghiệp điện tử và công nghệ thông tin lớn nhất của ĐCSTQ, bị cho là “doanh nghiệp gián điệp” của ĐCSTQ.
Ngay trước cuộc gặp Trump-Tập, hôm 9/9, Tòa án Liên bang tại Brooklyn, New York, mở phiên xét xử vụ Huawei. Huawei bị cáo buộc 12 tội danh, gồm âm mưu phạm tội có tổ chức, âm mưu đánh cắp bí mật thương mại, gian lận viễn thông và gian lận ngân hàng, âm mưu lừa đảo Chính phủ Mỹ, vi phạm Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế, cùng âm mưu rửa tiền và cản trở công lý. Các công tố viên Mỹ thẳng thừng gọi Huawei là một “doanh nghiệp tội phạm”.
ĐCSTQ thì không nghĩ vậy, mà dựng Huawei thành “thương hiệu dân tộc”, hình mẫu đầu đàn về “doanh nghiệp tự chủ đổi mới, phá vỡ phong tỏa công nghệ của phương Tây”.
Tháng 12/2018, bà Mạnh Vãn Châu, Phó Chủ tịch kiêm Giám đốc Tài chính Huawei và là con gái nhà sáng lập Huawei Nhậm Chính Phi, bị cảnh sát Canada bắt giữ theo yêu cầu của Mỹ khi quá cảnh tại Vancouver. Sau đó, ĐCSTQ dốc toàn lực quốc gia để giải cứu bà, thậm chí không ngần ngại làm “ngoại giao con tin”: bắt hai người Canada làm “con tin”, rồi dùng họ để đổi lấy bà Mạnh Vãn Châu.
Vì vậy, nói một cách chặt chẽ, dưới chế độ ĐCSTQ không có doanh nghiệp và doanh nhân theo đúng nghĩa của kinh tế thị trường. Doanh nghiệp ĐCSTQ thực chất là “của Đảng, do Đảng quản, cho Đảng hưởng”. Doanh nhân ĐCSTQ là công cụ chính trị, nguồn tiền và vật trang trí văn hóa của Đảng.
Từ nhiệm kỳ thứ hai, ông Tập không ngừng rẽ trái, quay về thời Cách mạng Văn hóa, đánh hỏng một ván bài đẹp.
Sau khi đại dịch bùng phát năm 2020, ông Tập áp đặt 3 năm “Zero COVID cực đoan” trong nước, còn bên ngoài thì phát động chiến tranh lạnh với Mỹ. Kết quả là ĐCSTQ rơi vào cuộc khủng hoảng toàn diện chưa từng có.
Kể từ khi giành “nhiệm kỳ thứ ba” tại Đại hội XX, ông Tập trên thực tế đã đổi đường lối “lấy xây dựng kinh tế làm trung tâm” mà ĐCSTQ áp dụng từ năm 1978 thành “lấy an ninh chính trị làm trung tâm”. Điều ĐCSTQ quan tâm nhất hiện nay không phải phát triển kinh tế, mà là cái gọi là “an ninh chính trị”.
Trong chuyến thăm Mỹ lần này, ông Tập ở khách sạn Waldorf Astoria. Để bảo đảm an toàn cho ông, ĐCSTQ đã bỏ tiền dựng hàng rào lưới thép cao hơn 2,5 mét quanh khách sạn, phía trong đặt thêm rào chắn bê tông. Ngoài việc Sở Mật vụ Mỹ và cảnh sát thủ đô Washington áp dụng mức an ninh cao nhất, ĐCSTQ còn cử không ít nhân viên an ninh tuần tra bên ngoài hàng rào.
Ông Tập vừa nhận phòng, khách sạn năm sao sang trọng bậc nhất thủ đô Washington lập tức biến thành nơi chẳng khác gì nhà tù.
Một mặt, Huawei, doanh nghiệp nổi tiếng của ĐCSTQ, đang bị xét xử tại tòa án liên bang Mỹ. Mặt khác, an ninh cho ông Tập được thắt chặt đến mức thần hồn nát thần tính, có một không hai trên đời. Thêm vào đó, ĐCSTQ đề phòng Mỹ đến mức ông Tập dự quốc yến Nhà Trắng mà vẫn mang theo một chiếc bình giữ nhiệt màu đen. Vậy làm sao ông Tập có thể dẫn một nhóm doanh nhân gánh trách nhiệm an ninh quốc gia và an ninh kinh tế của ĐCSTQ đến Nhà Trắng để “trò chuyện thân mật” với các chính khách, doanh nhân Mỹ?
Nhất là những doanh nhân tư nhân của ĐCSTQ như Jack Ma, vốn giỏi tiếng Anh: nếu họ nói cười rôm rả với chính khách, doanh nhân Mỹ, chẳng phải sẽ lấn át hào quang của Chủ tịch Tập hay sao?
Thứ ba, chuyến thăm Mỹ lần này của ông Tập đặt chính trị lên hàng đầu, kinh tế xếp sau
Trước khi sang Mỹ, ông Tập đã cho Bộ Chính trị ĐCSTQ họp sớm hôm 21/9.
Cuộc họp này đưa ra hai quyết định lớn. Một là, Hội nghị Trung ương 5 sẽ họp tại Bắc Kinh từ ngày 26 đến 29/10, với chủ đề “quản trị Đảng nghiêm ngặt”. Hai là, khai trừ đảng tịch Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Chủ tịch Quân ủy Trung ương Trương Hựu Hiệp và Ủy viên Quân ủy Trung ương, Tham mưu trưởng Bộ Tham mưu Liên hợp Quân ủy Lưu Chấn Lập, chuyển hồ sơ sang cơ quan tư pháp để xét xử.
Vì sao ông Tập nhất định phải chốt hai việc này trước khi sang Mỹ?
Bởi hôm 24/1, chính quyền ông Tập thông báo ông Trương Hựu Hiệp và ông Lưu Chấn Lập bị điều tra vì “nghi vi phạm kỷ luật và pháp luật nghiêm trọng”. Tin này không chỉ làm chấn động toàn Trung Quốc, mà còn chấn động cả thế giới.
Vụ bất ngờ bắt ông Trương Hựu Hiệp và ông Lưu Chấn Lập cho thấy cuộc đấu đá quyền lực ở tầng cao nhất ĐCSTQ kể từ Đại hội XX đã lên tới đỉnh điểm, tới mức một mất một còn. Sự kiện này có tác động rất lớn trong và ngoài Đảng, trong và ngoài quân đội, trong và ngoài nước. Nói sự kiện này làm lung lay lòng Đảng, lòng quân, lòng dân cũng không hề quá.
Kể từ Đại hội XX, quân đội ĐCSTQ trải qua hết đợt đại thanh trừng này đến đợt khác. Hơn 40 thượng tướng tại ngũ vào thời điểm Đại hội XX gần như đều đã bị thanh trừng. Các thượng tướng đã nghỉ hưu cũng lần lượt bị thanh trừng, hết lớp này đến lớp khác.
Ủy viên Quân ủy Trung ương, Ủy viên Quốc vụ, Bộ trưởng Quốc phòng Lý Thượng Phúc bị tuyên án tử hình hoãn thi hành. Sau khi án tử hình hoãn thi hành được giảm xuống chung thân, ông sẽ bị giam suốt đời, không được giảm án, không được tha tù trước thời hạn.
Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Chủ tịch Quân ủy Trung ương Hà Vệ Đông và Ủy viên Quân ủy Trung ương, Chủ nhiệm Bộ Công tác Chính trị Quân ủy Miêu Hoa bị kết luận về chính trị là “phá hoại nghiêm trọng nguyên tắc Đảng chỉ huy súng và chế độ Chủ tịch Quân ủy chịu trách nhiệm”. Về kinh tế, hai ông bị kết luận “nghi phạm tội nghiêm trọng liên quan đến chức vụ, số tiền đặc biệt lớn, tính chất cực kỳ nghiêm trọng, ảnh hưởng cực kỳ xấu”.
Đến tháng 1 năm nay, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Chủ tịch thứ nhất Quân ủy Trung ương Trương Hựu Hiệp và Ủy viên Quân ủy Trung ương, Tham mưu trưởng Bộ Tham mưu Liên hợp Quân ủy Lưu Chấn Lập lại bị thanh trừng.
Cuộc đại thanh trừng trong quân đội ĐCSTQ đã chạm tới trần của bộ chỉ huy tối cao. Ông Trương Hựu Hiệp thuộc “thế hệ đỏ thứ hai”, có lý lịch “gốc đỏ, mầm chính”, thuộc số ít cặp cha con cùng là thượng tướng trong quân đội ĐCSTQ. Ông từng ra chiến trường, lập chiến công, đi lên từng bước từ cấp thấp nhất tới cấp cao nhất của quân đội. Hai gia đình Tập Cận Bình và Trương Hựu Hiệp có mối giao tình mấy chục năm. Ông Tập dám bắt cả ông Trương Hựu Hiệp, thì trong quân đội, trong quan trường ĐCSTQ còn ai được an toàn? Không một ai cả.
Vụ bắt ông Trương và ông Lưu gây ra phản ứng tiêu cực bất thường trong giới lãnh đạo cấp cao của Đảng, chính quyền và quân đội ĐCSTQ: ai cũng thấy bất an, không ai biết người tiếp theo sẽ là ai.
Vì sao ông Tập vẫn kiên quyết sang Mỹ khi quan hệ Mỹ-Trung xấu đi nghiêm trọng? Với ông Tập, được Mỹ, cường quốc số một thế giới, tiếp đón như một “lãnh tụ nước lớn” và nể mặt đầy đủ có ý nghĩa rất lớn trong việc củng cố quyền lực tối cao đang lung lay của ông.
Dù vậy, ông Tập vẫn có phần chưa yên tâm, lo rằng tình hình có biến khi ông ra nước ngoài. Vì thế, trước chuyến đi, ông Tập phá lệ, đưa cuộc họp Bộ Chính trị lẽ ra diễn ra vào cuối tháng lên giữa tháng. Ông cũng công bố sớm kết quả xử lý ông Trương Hựu Hiệp và ông Lưu Chấn Lập, lẽ ra được công bố trước Hội nghị Trung ương 5, nhằm răn đe các thế lực chống ông.
Đây chính là lý do chuyến thăm Mỹ lần này của ông Tập đặt chính trị lên trước, kinh tế xếp sau, không cần nhiều thành quả, chỉ cần vẻ hào nhoáng bên ngoài, để khi về nước dễ “tẩy não” người dân Trung Quốc. Đó cũng là lý do ông Tập không muốn dẫn doanh nhân ĐCSTQ sang Mỹ và cùng dự quốc yến Nhà Trắng.
Thứ tư, doanh nhân Trung Quốc nếu không ở trong tù thì cũng đang trên đường vào tù
Tại quốc yến Nhà Trắng, bàn chính có 10 người. Ngoài vợ chồng ông Trump và vợ chồng ông Tập, những người còn lại là: Elon Musk, nhà sáng lập kiêm CEO Tesla và SpaceX; CEO Nvidia Jensen Huang và phu nhân; CEO AMD Lisa Su và chồng; Chủ tịch điều hành Hội đồng quản trị Apple Tim Cook.
Ông Trump không xếp các chính khách Mỹ như Phó Tổng thống JD Vance, Ngoại trưởng Marco Rubio, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent ngồi bàn chính cùng vợ chồng ông Tập. Khách ở bàn chính đều là những doanh nhân hàng đầu của Mỹ cùng người nhà, trong đó có hai doanh nhân sinh ra tại Đài Loan là Jensen Huang và Lisa Su.
Chỉ cần nhìn cách xếp chỗ tại quốc yến này là thấy ngay địa vị cao của các doanh nhân hàng đầu ở Mỹ. Lý do là Mỹ có nền kinh tế thị trường tự do thực sự. Chỉ cần bạn có tài thực sự, có năng lực đổi mới, thì dù là Elon Musk sinh ra ở Nam Phi hay Jensen Huang, Lisa Su sinh ra ở Đài Loan, bạn đều có thể vươn lên trong môi trường cạnh tranh tự do của Mỹ, trở thành người thuộc giới tinh hoa được kính trọng và thực hiện “giấc mơ Mỹ” của mình.
Còn dưới chế độ ĐCSTQ, doanh nhân đều phụ thuộc vào Đảng. ĐCSTQ nắm trong tay “báng súng” (quân đội) và “chuôi dao” (bộ máy chuyên chính). ĐCSTQ muốn bạn có địa vị thì bạn có thể nổi như cồn. ĐCSTQ muốn “rút máu” bạn thì bạn phải ngoan ngoãn nghe lệnh. ĐCSTQ muốn bạn thành tù nhân thì bạn phải vào tù.
Đó là vì ĐCSTQ không vận hành kinh tế thị trường mà vận hành kinh tế quyền lực, nơi quyền lực luôn giữ vai trò quyết định trong phân bổ nguồn lực. Doanh nhân ĐCSTQ phải dựa vào giới quyền quý của ĐCSTQ mới tồn tại và phát triển được. Nếu giới quyền quý ĐCSTQ thấy bạn chướng mắt, cho rằng bạn là phiền phức, hoặc muốn “cắt rau hẹ” bạn, thì bất cứ lúc nào họ cũng có thể kiếm cớ xử lý bạn.
Kể từ Đại hội XX, lãnh đạo doanh nghiệp nhà nước của ĐCSTQ bị điều tra hết lớp này đến lớp khác, trong đó có: Chủ tịch Tập đoàn Tuần hoàn Tài nguyên Trung Quốc Lưu Vũ, Chủ tịch Tập đoàn Lưới điện Quốc gia Tân Bảo An, Tổng giám đốc Ngân hàng Phát triển Quốc gia Âu Dương Vệ Dân, Chủ tịch Tập đoàn Công nghiệp Hàng không Trung Quốc Đàm Thụy Tùng, Chủ tịch Tập đoàn Xây dựng Điện lực Trung Quốc Phạm Tập Tương, Tổng giám đốc Tập đoàn Xây dựng Năng lượng Trung Quốc Tôn Hồng Thủy, Chủ tịch Tập đoàn Quang Đại Trung Quốc Lý Hiểu Bằng, Tổng giám đốc Tập đoàn Đại Đường Trung Quốc Khấu Vĩ, Tổng giám đốc Tập đoàn Ngũ Khoáng Trung Quốc Quốc Văn Thanh, Tổng giám đốc Tập đoàn Công nghiệp Hạt nhân Trung Quốc Cố Quân…
Doanh nhân tư nhân của ĐCSTQ còn lần lượt bị bắt, hết người này đến người khác, trong đó có Chủ tịch Công ty Công nghệ Trăn Lôi Chiết Giang Úc Phát Tân, nhà sáng lập Sanan Optoelectronics và cựu tỷ phú giàu nhất Phúc Kiến Lâm Tú Thành, nhà sáng lập Tập đoàn Đại Ngọ Tôn Đại Ngọ… Ở nước do ĐCSTQ kiểm soát ngày nay, bị sung công tài sản và bị hạn chế tự do thân thể đã trở thành hai nỗi lo lớn nhất của doanh nhân tư nhân.
Kể từ khi Jack Ma lên tiếng “thách thức” ông Tập tại Hội nghị thượng đỉnh Tài chính Thượng Hải ngày 24/10/2020, ông Tập lập tức mở chiến dịch chỉnh đốn nhắm vào Jack Ma và những doanh nhân ĐCSTQ như Jack Ma. Dù là doanh nhân tư nhân hay doanh nhân quốc doanh, chỉ cần chính quyền ĐCSTQ thấy chướng mắt thì đều nằm trong diện chỉnh đốn.
Doanh nhân ĐCSTQ ngày nay đặt việc giữ tài sản, giữ mạng sống lên hàng đầu. Còn chuyện dự quốc yến Nhà Trắng, nếu không được chính quyền ĐCSTQ “ban ơn” thì thôi, xin miễn.
Lời kết
Ngày nay, ĐCSTQ đang đối mặt với cuộc khủng hoảng toàn diện, khi lòng Đảng, lòng quân, lòng dân đều lung lay dữ dội. Để giành “nhiệm kỳ thứ tư” tại Đại hội XXI vào nửa cuối năm sau, ông Tập sẽ còn phát động một đợt đại thanh trừng mới trong Đảng, chính quyền và quân đội tại Hội nghị Trung ương 5, hạ bệ mọi quan chức cấp cao cản đường ông.
Doanh nhân ĐCSTQ đã bước vào mùa đông giá rét kể từ khi cải cách mở cửa năm 1978. Có dự quốc yến Nhà Trắng hay không đã không còn quan trọng. Giữ của, giữ mạng mới là việc cấp bách.
Xem thêm
Từ khóa Doanh nhân Trung Quốc Mỹ tách rời Trung Quốc Quốc yến Nhà Trắng Tập Cận Bình thăm Mỹ Thượng đỉnh Trump - Tập Trương Hựu Hiệp Vương Hữu Quần
