Mỹ siết việc Trung Quốc dùng chip AI qua trung tâm dữ liệu nước ngoài
- Bảo Minh
- •
Bộ Thương mại Mỹ hôm thứ Hai (16/11) ban hành quy định mới nhằm siết việc doanh nghiệp Trung Quốc dùng chip AI tiên tiến của Mỹ qua trung tâm dữ liệu ở nước ngoài. Quy định cũng yêu cầu giấy phép của Mỹ khi xuất khẩu các loại chip tiên tiến nhất sang Singapore, Thái Lan, Malaysia, Indonesia và Brazil.
Văn bản do Cục Công nghiệp và An ninh (BIS) thuộc Bộ Thương mại Mỹ công bố dưới dạng “quy định cuối cùng tạm thời” (interim final rule). Thông cáo của BIS cho biết Bộ Tài chính và Hội đồng An ninh Quốc gia Mỹ đã soạn thảo văn bản này, và quy định được ban hành theo chỉ đạo của hai cơ quan đó.
Quy định nhắm vào việc truy cập từ xa các loại chip và máy chủ “siêu trí tuệ” tiên tiến. Văn bản dùng chữ “siêu trí tuệ” thay cho “trí tuệ nhân tạo” theo một sắc lệnh hành pháp của Mỹ. Mục đích của quy định là bảo đảm các hạn chế hiện hành đối với công nghệ nhạy cảm của Mỹ “không thể bị lách qua các thỏa thuận điện toán từ xa liên quan đến trung tâm dữ liệu ở nước thứ ba”.
BIS giải thích rằng điện toán đám mây và hạ tầng AI phát triển nhanh khiến việc khai thác từ xa năng lực tính toán tiên tiến của Mỹ ngày càng khả thi, kể cả qua những trung tâm dữ liệu đặt ngoài các nước đang bị Mỹ hạn chế xuất khẩu. Quy định mới tiếp tục đưa cơ chế kiểm soát việc truy cập từ xa sát hơn với các biện pháp hiện hành đối với việc vận chuyển công nghệ nhạy cảm của Mỹ.
Washington cam kết thúc đẩy các nước sử dụng công nghệ Mỹ cho mục đích thương mại hợp pháp, song vẫn bảo đảm công nghệ nhạy cảm không bị khai thác theo cách đe dọa an ninh quốc gia Mỹ.
Theo toàn văn quy định đăng trên trang của BIS, nếu một trung tâm dữ liệu ở nước ngoài cung cấp từ xa năng lực tính toán quy mô lớn cho các công ty có trụ sở tại Ma Cao hoặc tại các nước thuộc nhóm D:5, chip AI tiên tiến của Mỹ chỉ được xuất cho trung tâm đó khi có giấy phép. Đây là nhóm nước trong danh mục kiểm soát xuất khẩu của Mỹ, trong đó có Trung Quốc. Quy định nhằm hạn chế khả năng các công ty này dùng chip Mỹ để huấn luyện mô hình AI tiên tiến. Đơn xin giấy phép sẽ được xét theo từng trường hợp.
Giấy phép cũng bắt buộc khi xuất khẩu loại chip này sang Indonesia, Malaysia, Singapore, Thái Lan và Brazil, những nước mà văn bản cho là có nguy cơ chip bị chuyển hướng cao hơn bình thường. Yêu cầu với 5 nước này không áp dụng khi bên nhận là công ty có trụ sở, hoặc có công ty mẹ đặt trụ sở tại Mỹ, với điều kiện bên xuất khẩu thực hiện nghĩa vụ báo cáo.
Quy định có hiệu lực từ ngày đăng Công báo Liên bang Mỹ (Federal Register). Những trung tâm dữ liệu đang cung cấp năng lực tính toán quy mô lớn cho các công ty nói trên, nếu muốn tiếp tục, phải xin giấy phép trong vòng 90 ngày kể từ ngày đó. Văn bản cũng chính thức bãi bỏ các quy định thực thi Quy tắc lan tỏa AI (AI Diffusion Rule) ban hành dưới thời cựu Tổng thống Joe Biden.
Hãng tin Reuters cho biết quy định được công bố đúng lúc Tổng thống Mỹ Donald Trump lên đường thăm châu Á. Trong chuyến đi, ông sẽ sang Trung Quốc gặp Chủ tịch Tập Cận Bình.
Cùng lúc, Bộ trưởng Thương mại Howard Lutnick đang ngày càng bị chỉ trích về cách ông xử lý việc kiểm soát xuất khẩu chip tiên tiến sang Trung Quốc. Nhiều nghị sĩ Đảng Cộng hòa đã yêu cầu ông giải thích vì sao Bộ Thương mại không ngăn công ty Megaspeed mua chip tiên tiến của Nvidia.
Megaspeed do bà Hoàng Lạc (Alice Huang), một doanh nhân Trung Quốc, đăng ký thành lập tại Singapore. Bà Hoàng Lạc bị nghi buôn lậu một lượng lớn chip Nvidia thuộc diện cấm bán sang Trung Quốc.
Bắc Kinh hiện chưa lên tiếng về quy định mới.
Hôm 4/6, hãng thông tấn nhà nước Tân Hoa Xã đưa tin người phát ngôn Bộ Thương mại Trung Quốc Hà Vịnh Tiền đã trả lời câu hỏi về việc Bộ Thương mại Mỹ bịt các “lỗ hổng quản lý” trong kiểm soát chip. Ông Hà nói phía Mỹ “liên tục lấy lý do an ninh quốc gia để lạm dụng biện pháp kiểm soát xuất khẩu”, gây tổn hại nghiêm trọng đến quyền lợi chính đáng của doanh nghiệp Trung Quốc.
Ông Hà cho rằng cách làm này còn phá hoại nghiêm trọng trật tự kinh tế, thương mại quốc tế và ảnh hưởng nghiêm trọng đến sự ổn định của chuỗi cung ứng bán dẫn toàn cầu. Ông cũng cho biết Trung Quốc luôn phản đối việc này, và hối thúc Mỹ sớm sửa sai, chấm dứt các biện pháp phân biệt đối xử với Trung Quốc.
Xem thêm:
Từ khóa Bộ Thương mại Mỹ mối quan hệ Mỹ - Trung Chip AI kiểm soát chip AI kiểm soát xuất khẩu chip Trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo
































