Theo nhật ký của Tiến sĩ Anthony Fauci, ông cùng các quan chức cấp cao của chính phủ Mỹ đã nhiều lần tìm cách ngăn chặn việc công khai những thông điệp về hiệu quả suy giảm của vắc-xin COVID-19, do lo ngại chúng sẽ ảnh hưởng đến chiến dịch tiêm chủng và các quy định bắt buộc tiêm vắc-xin.

Tiến sĩ Anthony Fauci, Giám đốc Viện Dị ứng và Bệnh truyền nhiễm Quốc gia Hoa Kỳ. (Nguồn: NIH / CC BY 2.0)

Ông Fauci đã viết trong một trang nhật ký ngày 13/8/2022 rằng ông, cùng Tổng Y sĩ – Tiến sĩ Vivek Murthy và những người khác, đã nỗ lực thuyết phục Tiến sĩ Rochelle Walensky, Giám đốc Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC), không nên nói rằng vắc-xin COVID-19 “hoàn toàn không có hiệu quả trong việc ngăn ngừa nhiễm bệnh và lây truyền virus.”

Ông Fauci nói rằng tuyên bố đó sẽ mâu thuẫn với khuyến nghị gần đây rằng người Mỹ nên tiêm thêm một mũi tăng cường nữa, chống lại biến thể BA.5.

“Ngoài ra, nó sẽ làm suy yếu nỗ lực của Bộ Tư pháp đối với các quy định bắt buộc tiêm vắc-xin trong một số trường hợp nhất định,” ông Fauci lưu ý.

Thượng nghị sĩ Rand Paul (Đảng Cộng hòa, bang Kentucky), người đã công bố nhật ký của ông Fauci, cho biết trong một phát biểu: “Các quan chức không chịu thừa nhận rằng vắc-xin không ngăn chặn được sự lây lan vì điều đó có thể làm suy yếu cơ sở pháp lý cho việc bắt buộc tiêm chủng. Đó không phải là khoa học. Đó là một sự che đậy để biện minh cho sự cưỡng ép.”

Các quan chức khác cũng đã thảo luận riêng về mối liên hệ giữa các quyết định về vắc-xin và quy định bắt buộc tiêm chủng được áp đặt dưới thời chính quyền Biden. Chẳng hạn, các email được công khai trước đó cho thấy các quan chức của Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm (FDA) đã đẩy nhanh việc phê duyệt vắc-xin COVID-19 của Pfizer, để tạo điều kiện cho các quy định bắt buộc tiêm chủng.

Ông Fauci cũng nói trong một trang nhật ký riêng vào tháng 8/2022 rằng ông được thông báo qua một cuộc điện thoại rằng Chánh văn phòng Nhà Trắng lúc bấy giờ là Ronald Klain đã tức giận với bà Walensky “vì bà ấy muốn đưa ra một tuyên bố rằng vắc-xin không bảo vệ khỏi sự nhiễm bệnh một chút nào.”

Ông Fauci viết: “Tôi phải xem xét dữ liệu nhưng tôi nghĩ rằng mặc dù khả năng bảo vệ trước lây nhiễm thực sự ở mức thấp đến trung bình, nhưng nó không phải là bằng 0, vì vậy tôi không thể hiểu được, tôi chắc chắn rằng đây là điều khiến ông Ronald băn khoăn, tại sao CDC lại cần đưa ra tuyên bố đó ngay bây giờ, chính xác vào thời điểm chúng ta đang khuyến khích mọi người tiêm vắc-xin tăng cường nhằm phòng biến thể BA.5 mới vào đầu đến giữa tháng Chín.”

Ông Fauci đã từ chối trả lời các câu hỏi về nhật ký của mình trong một buổi điều trần ngày 29/7/2026 tại Washington và ông vẫn chưa phản hồi các yêu cầu bình luận. Bà Walensky và ông Murthy cũng không trả lời email yêu cầu bình luận.

Những lo ngại ban đầu

Sau khi các cơ quan quản lý liên bang vào cuối năm 2020 cấp phép sử dụng khẩn cấp cho hai loại vắc-xin COVID-19, CDC đã khuyến nghị tiêm chủng cho hầu hết mọi người.

Do hiệu quả của vắc-xin giảm dần, vào năm 2021, các quan chức bắt đầu thảo luận về việc có nên khuyến nghị các mũi tiêm tăng cường hay không.

Ông Fauci đã đề cập trước khi cấp phép khẩn cấp rằng các mũi tiêm tăng cường có thể sẽ cần thiết vì khả năng miễn dịch đối với virus corona thường chỉ kéo dài tối đa một năm. Ông bắt đầu viết trong nhật ký về những lo ngại liên quan đến hiệu quả của vắc-xin ngay từ ngày 9/1/2021.

“Có vẻ như vắc-xin có thể đã bị giảm hiệu quả,” ông viết trong một đoạn nhật ký.

Ông Fauci cho biết các dữ liệu khác đã mang lại sự an tâm trong những tháng tiếp theo, đặc biệt là khả năng chống lại bệnh nặng.

Tuy nhiên, vào mùa hè năm 2021, ông Fauci bắt đầu thường xuyên viết về dữ liệu mới nổi từ Israel cho thấy khả năng bảo vệ của vắc-xin Pfizer-BioNTech giảm đi trong vòng vài tuần sau khi tiêm đối với biến thể virus Delta mới.

Ông Fauci ban đầu nói rằng khả năng bảo vệ chống lại bệnh nặng dường như vẫn duy trì tốt, và CDC cùng FDA đã nói với người dân Mỹ rằng họ không cần mũi tiêm tăng cường. Trong một cuộc họp với ông Fauci và các cố vấn khác tại Nhà Trắng vào ngày 16/7/2021, Tổng thống Joe Biden cho biết ông lo ngại rằng mục tiêu giúp đất nước ‘hoàn toàn thoát khỏi‘ COVID-19 của mình đang gặp khó khăn.

“Chúng tôi đã nói chuyện với ông ấy về tầm quan trọng của việc nhấn mạnh rằng những người đã tiêm chủng sẽ không bị bệnh nặng ngay cả đối với biến thể Delta. Ngoài ra, chúng tôi đã chỉ ra chúng ta có thể cần tiêm các mũi tăng cường, cụ thể là mũi thứ ba sau hai mũi vắc-xin mRNA,” ông Fauci viết, đề cập đến các mũi tiêm từ Pfizer và Moderna sử dụng công nghệ mã thông tin axit ribonucleic.

Cuối tháng 7, ông Fauci đã nói chuyện với ông Naftali Bennett, Thủ tướng Israel vào thời điểm đó, người cho biết đất nước của ông sẽ cung cấp các mũi tiêm tăng cường cho người lớn tuổi. Hai tuần sau, ông Fauci nói rằng dữ liệu từ Israel cho thấy số ca nhập viện đang tăng lên ở những người đã tiêm chủng.

Một nhóm quan chức chính phủ, trong đó có ông Fauci và bà Walensky, vào ngày 18/8/2021, đã tuyên bố rằng chính phủ Mỹ đang khuyến nghị các mũi tiêm tăng cường vì sự bảo vệ từ vắc-xin “bắt đầu giảm dần theo thời gian sau các liều ban đầu”.

Chính phủ sau đó đã khuyến nghị các mũi tiêm tăng cường hàng năm tập trung vào các chủng virus mới xuất hiện, vì khả năng bảo vệ ban đầu đã thấp hơn trước và giảm xuống nhanh chóng.

Phủ quyết khuyến nghị của hội đồng

Sau tuyên bố từ các quan chức, FDA đã phê duyệt các mũi tiêm tăng cường vắc-xin COVID-19 cho người lớn tuổi và một số người trẻ tuổi hơn. CDC sau đó đã xem xét xem nên khuyến nghị các liều bổ sung này cho những đối tượng nào.

Vào ngày 23/9/2021, đa số các chuyên gia về vắc-xin của CDC đã khuyên CDC nên khuyến nghị tiêm tăng cường cho người lớn tuổi, cũng như những người từ 18 đến 64 tuổi có bệnh nền khiến họ có nguy cơ mắc COVID-19 nặng (tuy nhiên hội đồng đã bỏ phiếu bác bỏ việc mở rộng tiêm tăng cường cho nhóm người trẻ làm việc trong môi trường nguy cơ cao như nhân viên y tế).

Ông Fauci đã nhắn tin cho bà Walensky và “năn nỉ bà ấy gọi điện”, theo một trang nhật ký. Trong cuộc gọi, bà Walensky bày tỏ rằng bà không thể đi ngược lại ủy ban, khiến ông Fauci phải thúc ép bà sử dụng thẩm quyền của mình, theo nhật ký.

Tôi đã giải thích với bà Rochelle rằng nếu bà ấy không làm vậy, bà ấy sẽ mãi mãi bị gán nhãn là một người hoàn toàn không có năng lực lãnh đạo và nếu bà ấy gạt bỏ ý kiến của họ, bà ấy có thể biến rủi thành may vì bà ấy có thể lấy lại vai trò lãnh đạo của mình do uy tín của bà ấy thật không may đang bị xem là một nhà lãnh đạo rất yếu kém,” ông Fauci viết.

Một ngày sau, bà Walensky đã phủ quyết quyết định giới hạn của hội đồng (để đưa thêm nhóm người làm nghề nghiệp nguy cơ cao vào diện được tiêm). Động thái này đồng nghĩa với việc hàng triệu người Mỹ khác có thể phải mũi tiêm tăng cường, mặc dù các chuyên gia trong một cuộc họp đã nói rằng không có đủ dữ liệu để hỗ trợ việc tiêm mũi tăng cường cho nhiều người trẻ tuổi.

Bà Rochelle đã lắng nghe tôi,” ông Fauci viết.

Ông Fauci viết rằng trong một cuộc gọi vào sáng sớm, ông “đã chúc mừng bà ấy về những gì bà ấy đã làm” và nói với bà rằng bà “đã thể hiện quyền lãnh đạo rõ ràng trên cương vị là giám đốc của CDC”.

Bà Walensky đã nói rằng bà bác bỏ khuyến nghị của hội đồng cố vấn “sau khi đã lắng nghe tất cả các cuộc thảo luận khoa học của họ”.

Nói chuyện với CEO của Pfizer trước khi thay đổi

Việc thử nghiệm vắc-xin COVID-19 vào năm 2020 đã được đẩy nhanh tiến độ khi đại dịch cướp đi sinh mạng của hàng nghìn người.

Tổng thống Donald Trump đã nói về việc có vắc-xin trong vòng vài tháng, và sau đó là vào tháng 10/2020, trước kỳ bầu cử tổng thống tháng 11.

Ông Fauci cho biết bà Deborah Birx, một thành viên khác của lực lượng đặc nhiệm COVID-19 của Nhà Trắng, vào mùa hè năm 2020 đã thảo luận về việc cấp phép khẩn cấp cho vắc-xin mà không cần dữ liệu thử nghiệm lâm sàng.

Rõ ràng, bà ấy đang cố gắng tạo ra ‘bất ngờ tháng Mười’ cho ông Trump,” ông Fauci viết trong nhật ký của mình. “Tôi có thể cần phải tố cáo bà ấy.”

Bà Birx đã không trả lời câu hỏi.

Ông Fauci cũng thể hiện sự phản đối đối với các quan chức khác, những người mà ông viết là ủng hộ việc công khai dữ liệu vắc-xin trước tháng 11/2020.

Vào ngày 24/8/2020, theo nhật ký, ông Fauci kể lại rằng ông đã nói chuyện với Albert Bourla, CEO của Pfizer. AstraZeneca, một đối thủ cạnh tranh, đang cố gắng xin cấp phép khẩn cấp trước khi Pfizer, Moderna và Johnson & Johnson hoàn thành các thử nghiệm lâm sàng của họ.

“Ông Bourla đề xuất rằng ông ấy sẽ yêu cầu các công ty ký một thỏa thuận rằng tất cả họ sẽ nỗ lực hoàn thành các nghiên cứu giai đoạn 3 trước khi đưa ra quyết định,” ông Fauci nói. “Tôi đã đề xuất rằng chúng ta nên lôi kéo cộng đồng khoa học vào cuộc, những người nên yêu cầu được xem dữ liệu làm cơ sở để FDA đưa ra bất kỳ quyết định nào.”

Ông Bourla đã công khai nói rằng dữ liệu về hiệu quả của đợt thử nghiệm có thể sẽ có vào cuối tháng 10/2020. Ông đã rút lại thời hạn đó sau khi FDA vào ngày 6/10/2020, ban hành hướng dẫn mới yêu cầu các công ty phải có hai tháng dữ liệu an toàn cho một nửa số người tham gia thử nghiệm trước khi nộp đơn xin cấp phép khẩn cấp.

“Các quy định mới của FDA khiến họ khó khăn hơn trong việc đẩy nhanh vắc-xin để phê duyệt trước Ngày Bầu Cử,” ông Trump đã viết trên Twitter. “Lại thêm một đòn tấn công chính trị nữa!”

Cuộc bầu cử đã diễn ra vào tháng 11/2020, và ông Biden đã thắng cử. Sau đó, Pfizer và BioNTech công bố kết quả khả quan. Trong thông cáo báo chí của mình, họ cũng nói rằng ban đầu họ đã lên kế hoạch phân tích giữa kỳ cho 32 ca nhiễm. Nhưng sau khi tham vấn với FDA, họ quyết định không thực hiện đợt phân tích đầu tiên cho đến khi có 62 ca nhiễm COVID-19 xảy ra. Số lượng ca nhiễm thực tế là 94 khi đợt phân tích đầu tiên được tiến hành, các công ty cho biết.

“Lý do duy nhất họ thay đổi điều đó, theo quan điểm của tôi… là để trì hoãn vắc-xin cho đến sau cuộc bầu cử,” Tiến sĩ Vinay Prasad, một cựu quan chức FDA, cho biết trong một video gần đây.

Pfizer đã không phản hồi yêu cầu bình luận.

Ông Fauci đã viết trong nhật ký của mình sau khi thông cáo báo chí được đưa ra rằng ông ngạc nhiên khi Nhà Trắng không đưa ra khả năng về “một loại âm mưu nào đó” liên quan đến thời điểm công bố.

Ông Fauci đã nhận được một cuộc gọi vào ngày 21/11/2020 và được thông báo rằng ông Trump đã gọi điện cho Ủy viên FDA – Tiến sĩ Stephen Hahn và nói rằng Hahn đã làm ông thua cuộc bầu cử bằng cách “trì hoãn tin tức về vắc-xin Pfizer,” theo một trang nhật ký.

“Ông Trump nguyền rủa Steve qua điện thoại và sau đó dập máy,” đoạn nhật ký viết.

Nhà Trắng đã không phản hồi yêu cầu bình luận.

Ông Fauci ngày càng có thái độ không tốt đối với ông Trump.

Vào tháng 9/2021, sau khi ông Biden nhậm chức, ông Fauci đã viết trong nhật ký: “Cuối cùng tôi cũng đi đến nhận thức rằng nền dân chủ của chúng ta đang thực sự bị đe dọa và rằng điều đó là có thể, thậm chí rất có khả năng, nền dân chủ của chúng ta sẽ sụp đổ với cuộc bầu cử năm 2024.”

Ông Fauci viết: “Nếu Trump thắng, chúng ta sẽ tiêu đời.”

Phạm Duy biên dịch