Ông Trump cân nhắc ‘rất nghiêm túc’ việc cấm xuất khẩu dầu diesel
- Lý Ngọc
- •
Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm Chủ nhật (27/9) cho biết chính quyền ông đang xem xét “rất nghiêm túc” việc cấm xuất khẩu dầu diesel. Ngành năng lượng Mỹ cảnh báo lệnh cấm có thể đẩy giá xăng tăng.
“Chúng tôi đang cân nhắc việc này rất nghiêm túc”, ông Trump nói với Fox News khi được hỏi chính quyền có cân nhắc hạn chế xuất khẩu dầu diesel hay không. Cuộc phỏng vấn diễn ra bên lề giải golf Presidents Cup tại bang Illinois, CNBC cho biết.
Ông nói thêm: “Điều đó nhiều khi có thể khiến giá xăng cho ô tô tăng lên một chút, nên chúng tôi đang xem xét rất nghiêm túc. Có thể chúng tôi sẽ làm”.
Thời gian qua, giá dầu diesel ở Mỹ tăng vọt vì chiến sự ở Iran và Ukraine làm gián đoạn nguồn cung. Một số nghị sĩ Mỹ đã kêu gọi ông Trump hạn chế xuất khẩu. Tuần trước, Thượng nghị sĩ John Hoeven (Đảng Cộng hòa, bang North Dakota) cho biết Giám đốc Hội đồng Kinh tế Quốc gia Kevin Hassett, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent và Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer đang nghiên cứu tính khả thi của biện pháp này.
Epoch Times dẫn lời ông Hoeven nói với Bloomberg: “Ý tưởng là để các ông Bessent, Greer và Hassett phân tích. Nếu kết quả cho thấy biện pháp này giúp ích trong ngắn hạn, và giờ đang là mùa thu hoạch, thì đó là điều chúng ta nên cân nhắc”.
Ông Trump: Giá dầu diesel tăng là “vấn đề của Nga nhiều hơn”
Ông Trump cho rằng giá dầu diesel tăng cao là do Ukraine tấn công các nhà máy lọc dầu của Nga.
“Đây thực ra không phải vấn đề Trung Đông, mà là vấn đề của Nga nhiều hơn. Ukraine và Nga đang đánh nhau, và Ukraine đang cho nổ tung các nhà máy lọc dầu diesel ở Nga, vì Nga lọc dầu rất nhiều”, ông nói với Fox News.
Nga là nước xuất khẩu dầu diesel lớn thứ hai thế giới, sau Mỹ. Máy bay không người lái của Ukraine đã nhắm vào các nhà máy lọc dầu nằm sâu trong lãnh thổ Nga để cắt nguồn thu mà Điện Kremlin dùng cho cuộc chiến ở Ukraine.
Ông Trump từng kêu gọi Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky ngừng tấn công các nhà máy lọc dầu Nga, cho rằng các vụ tấn công này “đang gây hại cho thế giới”. Kiev thì từng coi các nhà máy này là mục tiêu quân sự hợp pháp, CNBC cho biết.
Hôm thứ Hai (28/9), ông Zelensky cho biết lực lượng Ukraine vẫn “liên tục” tấn công tầm xa vào Nga để làm suy yếu khả năng tiến hành chiến tranh của Moscow và gây sức ép buộc nước này ngừng bắn. Các đợt tấn công đêm trước đã đánh trúng hai nhà máy sản xuất trang thiết bị quân sự ở tỉnh Tula và Voronezh, và đã có các “chiến dịch hiệu quả” nhắm vào một cơ sở dầu mỏ ở vùng Krasnodar, ông nói.
Giới doanh nghiệp: Lệnh cấm sẽ khiến nguồn cung khan hiếm hơn
Ông Trump từng ngỏ ý ủng hộ biện pháp này. Giới doanh nghiệp thì không: Hôm thứ Tư (23/9), hơn 30 nhóm doanh nghiệp, năng lượng và sản xuất của Mỹ gửi thư cho Tổng thống, đề nghị chính quyền bác mọi biện pháp hạn chế xuất khẩu dầu diesel.
“Lệnh cấm xuất khẩu sẽ khiến sản lượng nhiên liệu giảm, nguồn cung khan hiếm hơn và chi phí của các gia đình, nông dân, tài xế xe tải Mỹ tăng lên”, trong thư viết.
Trong số các bên ký thư có Viện Dầu khí Mỹ (API), Hiệp hội Các nhà sản xuất Nhiên liệu và Hóa dầu Mỹ, Hội nghị Bàn tròn Kinh doanh, Hiệp hội Các nhà sản xuất Quốc gia và Phòng Thương mại Mỹ.
Theo các nhóm này, nếu bị hạn chế xuất khẩu, các nhà máy lọc dầu Mỹ sẽ phải giảm sản xuất dầu diesel cho vừa nhu cầu trong nước. Nhà máy lọc dầu không chỉ làm ra dầu diesel, nên khi cắt giảm, sản lượng xăng và nhiên liệu máy bay cũng giảm theo, kéo giá các mặt hàng này đi lên. “Với người tiêu dùng, không có lúc nào tệ hơn lúc này, khi mùa dùng dầu sưởi sắp bắt đầu”, thư cảnh báo.
Trong tuyên bố mà CNBC dẫn lại, Giám đốc điều hành API Mike Sommers cho rằng hạn chế xuất khẩu năng lượng của Mỹ “chỉ khiến vấn đề thêm trầm trọng”. Giải pháp, theo ông, là tăng nguồn cung và tính linh hoạt, không phải thêm những hạn chế mới.
Chính quyền cân nhắc phương án hạn chế tự nguyện
Bộ trưởng Năng lượng Chris Wright cũng đưa ra lập luận tương tự tại một sự kiện ở thành phố New York tuần trước.
“Một công cụ thô như cấm xuất khẩu dầu diesel chắc chắn không hiệu quả,” ông nói. “Nếu không xuất khẩu được dầu diesel từ các nhà máy lọc dầu, chúng ta sẽ hết chỗ chứa và phải giảm lọc dầu trong nước. Điều đó sẽ đẩy giá xăng và giá nhiên liệu máy bay lên.”
Ông Wright cho biết chính quyền đang làm việc với các nhà máy lọc dầu về việc tự nguyện hạn chế xuất khẩu, Yahoo Finance đưa tin. “Chúng tôi đang cố tránh dùng chính sách của chính phủ như một cây búa tạ, vì hiểu ngành lọc dầu phức tạp đến mức nào,” ông nói bên lề Đại hội đồng Liên Hợp Quốc.
Ông Wright cũng cho biết Nhà Trắng đang cân nhắc các biện pháp hạn chế, chứ không phải lệnh cấm hoàn toàn, theo CNBC.
Trong khi đó, Nebraska và một số bang nông nghiệp khác đã công bố kế hoạch khẩn cấp, miễn thuế cho một số loại dầu diesel để giảm áp lực cho nông dân và người tiêu dùng, theo Yahoo Finance. Hôm thứ Năm (24/9), Thống đốc bang Nebraska Jim Pillen ký các sắc lệnh, trong đó có việc tạm ngừng thu thuế dầu diesel trong 90 ngày đối với xe phục vụ trồng trọt, chăn nuôi.
Alabama chọn cách khác. Thống đốc Kay Ivey chỉ đạo tạm ngừng thực thi, trong 120 ngày, các quy định về loại dầu diesel miễn thuế. Yahoo Finance cho rằng bước này có thể giúp tăng nguồn cung.
Giới phân tích: Giá dầu diesel ở châu Âu có thể tăng vọt
Yahoo Finance dẫn một phân tích mới của hãng Oxford Economics cho thấy lệnh cấm có thể giúp giá tại một số vùng của Mỹ giảm khoảng 30% trong vài tuần, nhưng tác động không đồng đều giữa các nơi. Giá bán buôn ở châu Âu khi đó có thể tăng 40–50%.
Trong báo cáo công bố hôm thứ Năm mà CNBC dẫn lại, các chiến lược gia hàng hóa của Morgan Stanley nhận định lệnh hạn chế xuất khẩu của Mỹ lúc đầu có lẽ sẽ làm giá dầu diesel trong nước giảm, nhưng về sau có thể phản tác dụng. “Không chỉ giá dầu diesel trên toàn cầu tăng cao hơn, mà giá xăng ở Mỹ cũng có thể chịu tác động dây chuyền khi các nhà máy lọc dầu điều chỉnh công suất,” báo cáo viết.
Ông Benedict George, trưởng bộ phận định giá sản phẩm châu Âu của Argus Media, cho biết hai tháng qua, Mỹ cung cấp khoảng một nửa lượng dầu diesel mà châu Âu nhập khẩu. Ông cho rằng bất kỳ hình thức hạn chế nào của Mỹ cũng có thể đẩy giá dầu diesel ở châu Âu lên “mức chưa từng có”. Tuy nhiên, theo ông, phần lớn giới buôn dầu ở châu Âu vẫn không tin Mỹ sẽ hạn chế xuất khẩu, vì đây là bước đi quá khó khăn với các công ty dầu khí Mỹ.
Giá dầu diesel ở Mỹ giảm nhẹ sau mức kỷ lục
Giá dầu diesel ở Mỹ lập kỷ lục vào tuần trước, rồi giảm nhẹ nhờ một nhà máy lọc dầu lớn ở vùng Ngũ Đại Hồ hoạt động trở lại, Epoch Times cho biết.
Số liệu mới nhất của Hiệp hội Ô tô Mỹ (AAA) cho thấy giá dầu diesel trung bình cả nước hôm thứ Hai là 6,45 USD/gallon (khoảng 1,70 USD/lít). Mức này thấp hơn 6,47 USD (khoảng 1,71 USD/lít) của ngày trước đó và 6,51 USD (khoảng 1,72 USD/lít) của một tuần trước.
Ông Patrick De Haan, trưởng bộ phận phân tích xăng dầu của GasBuddy, cho rằng nhiều người Mỹ có thể sẽ thấy giá xăng giảm nhẹ trong thời gian tới, còn giá dầu diesel nhích xuống một chút. “Nhưng bờ Tây vẫn chịu áp lực và giá có thể còn tăng”, ông nói.
Ông lưu ý tình hình địa chính trị “vẫn biến động” và có thể đẩy giá theo cả 2 chiều mà không báo trước. “Ông Trump vẫn đang cân nhắc lệnh cấm xuất khẩu dầu diesel, nên có thể sẽ có tác động”, ông nói.
Xem thêm
Từ khóa Tổng thống Donald Trump giá dầu diesel dầu Diesel Chris Wright giá nhiên liệu giá dầu trump
