Ông Trump: Mỹ phục hưng sản xuất, sẽ nắm gần một nửa thị trường chip toàn cầu

Lý Tư Tề
•
Thứ Bảy, 25/04/2026

Ngày 23/4, khi tham dự một sự kiện về chăm sóc sức khỏe tại Nhà Trắng, Tổng thống Donald Trump cho biết chính sách thuế quan đang thúc đẩy làn sóng đưa sản xuất quay trở lại Mỹ. Nhờ đó, Mỹ có thể sớm nắm khoảng 50% thị phần chip toàn cầu. Đà hồi hương sản xuất và dòng vốn đầu tư cũng giúp ngành sản xuất Mỹ ghi nhận tăng trưởng việc làm dương trong quý I/2026 – lần đầu tiên sau 3 năm.

Tổng thống Donald J. Trump ký một Sắc lệnh hành pháp nhằm hạn chế việc bỏ phiếu qua thư, vào thứ Ba, ngày 31/3/2026, tại Phòng Bầu dục. (Ảnh: Joyce N. Boghosian/ Nhà Trắng)

Phát biểu tại sự kiện, ông Trump đề cập đến thuế quan, xu hướng hồi lưu sản xuất, cũng như các lĩnh vực AI và chất bán dẫn. Ông nói: “Chúng tôi đang đưa các công ty chip quay trở lại Mỹ, với quy mô chưa từng có. Tất cả họ đều đang quay về”.

Ông cho biết trước đây Mỹ gần như không còn năng lực sản xuất chip, nhưng hiện đang lấy lại vị thế dẫn đầu: “Chúng ta sẽ sớm nắm gần 50% thị trường chip. Rất nhanh thôi”.

Tổng thống Trump nhấn mạnh Mỹ sẽ áp thuế đối với chip nhập khẩu: “Nếu họ không xây dựng nhà máy tại đây, họ sẽ phải trả giá rất đắt. Đó là lý do họ quay trở lại”.

Ông cũng cho biết chính sách thuế đã buộc các hãng dược phẩm Mỹ quay về xây dựng nhà máy trong nước nhằm tránh mức thuế cao. Lấy ví dụ về Eli Lilly and Company, ông nói doanh nghiệp này đang xây dựng 5 nhà máy lớn tại Mỹ. “Nếu không có thuế quan, họ sẽ không xây dựng bất kỳ nhà máy nào,” ông dẫn lời doanh nghiệp.

Eli Lilly là tập đoàn dược phẩm lớn có trụ sở tại Indianapolis (bang Indiana), chuyên nghiên cứu và sản xuất thuốc điều trị tiểu đường, ung thư, bệnh miễn dịch và sức khỏe tâm thần.

Tại sự kiện, ông Trump cũng công bố đạt được thỏa thuận thứ 17 với Regeneron nhằm giảm giá thuốc kê đơn cho người dân Mỹ, đưa mức giá tiệm cận với mức thấp nhất tại các quốc gia phát triển (giá “tối huệ quốc”).

Ông Trump nhấn mạnh rằng không chỉ ngành dược, các lĩnh vực như ô tô và AI cũng đang hưởng lợi từ chính sách thuế quan. “Các hãng xe từ Canada, Mexico, Đức và Nhật Bản đều đang xây dựng nhà máy tại Mỹ,” ông nói, đồng thời nhắc lại rằng Mỹ từng là “thủ phủ ô tô” và “thủ phủ chip”, với những tên tuổi như Intel.

Ông khẳng định: “Tất cả điều này là nhờ chính sách của chúng tôi”.

Một ngày trước đó (22/4), Nhà Trắng công bố báo cáo với tiêu đề “Hiệu ứng Trump: Sản xuất Mỹ phục hồi mạnh mẽ, hoạt động nhà máy đạt mức cao nhất trong 4 năm”, nhấn mạnh làn sóng hồi lưu sản xuất quy mô lớn nhất lịch sử đang diễn ra, nhờ các khoản đầu tư hàng nghìn tỷ USD từ doanh nghiệp trong và ngoài nước.

Theo Nhà Trắng, nhiều tập đoàn lớn đã công bố kế hoạch đầu tư đáng kể:

NVIDIA cam kết đầu tư 500 tỷ USD để sản xuất chip AI và hạ tầng ngay tại Mỹ – lần đầu tiên toàn bộ chuỗi sản xuất loại công nghệ này được đặt trong nước. Thế hệ chip mới đã bắt đầu sản xuất tại bang Arizona.

GlobalFoundries đầu tư 16 tỷ USD để đưa sản xuất bán dẫn tiên tiến trở lại Mỹ, phục vụ từ ô tô đến máy bay chiến đấu.

Apple cam kết đầu tư 600 tỷ USD trong 4 năm tới vào sản xuất tại Mỹ – khoản đầu tư lớn nhất trong lịch sử công ty, dự kiến tạo ra 20.000 việc làm mới.

U.S. Steel đang khởi động lại nhà máy thiếc tại Gary (bang Indiana), từng đóng cửa năm 2022 do cạnh tranh từ hàng nhập khẩu giá rẻ.

Johnson & Johnson đầu tư 55 tỷ USD vào sản xuất và nghiên cứu trong nước.

Ngoài ra, các tập đoàn dược phẩm quốc tế như AstraZeneca (50 tỷ USD), Bristol Myers Squibb (40 tỷ USD) và GSK (30 tỷ USD) cũng đang mở rộng mạnh mẽ hoạt động tại Mỹ, chuyển dịch sản xuất thuốc quan trọng về nội địa.

Trong lĩnh vực ô tô, Stellantis cam kết đầu tư 13 tỷ USD – khoản đầu tư lớn nhất từ trước tới nay của hãng – nhằm tăng 50% công suất tại Mỹ, mở lại nhà máy và mở rộng sản xuất trên toàn quốc.

Nhà Trắng cho biết các chỉ số kinh tế đều cho thấy xu hướng tích cực. Ngành sản xuất đã tăng trưởng tháng thứ 3 liên tiếp. Chỉ số sản xuất của Viện Quản lý Cung ứng (ISM) – thước đo hoạt động nhà máy trên toàn quốc – đạt mức cao nhất kể từ năm 2022. Chỉ số đơn hàng mới tăng tháng thứ ba liên tiếp, trong khi sản lượng tăng tháng thứ năm liên tiếp với tốc độ ngày càng nhanh.

Chỉ số sản xuất của Cục Dự trữ Liên bang Philadelphia – được xem là chỉ báo sớm của ngành – cũng tăng mạnh trong tháng 4, vượt xa kỳ vọng thị trường.

Đáng chú ý, việc làm trong ngành sản xuất đã tăng trở lại trong quý I/2026, lần đầu tiên sau 3 năm, khép lại quý với tín hiệu tích cực.

Tổng thể, nền kinh tế Mỹ đã duy trì đà mở rộng liên tục trong 17 tháng.