Thủ tướng Séc Babiš khẳng định Séc sẵn sàng thực hiện nghĩa vụ NATO nếu Nga tấn công các nước Baltic
- Vân Thiên
- •
Thủ tướng Séc Andrej Babiš khẳng định Cộng hòa Séc sẽ thực hiện nghĩa vụ NATO nếu Nga tấn công Estonia, Latvia hoặc Lithuania. Ông cho biết Praha đã chuẩn bị cho kịch bản này và có thể triển khai hai lữ đoàn cơ giới, dù nhiều kế hoạch quân sự vẫn được giữ bí mật. Phát biểu nhấn mạnh cam kết của Séc với Điều 5 NATO, dù chính phủ Babiš vẫn thận trọng hơn trong viện trợ Ukraine và tăng chi tiêu quốc phòng.
Một số tờ báo dòng chính phương Tây dẫn cuộc phỏng vấn của ông Babiš với trang tin Séc Deník.cz ngày 29/9. Khi được hỏi liệu Séc có chuẩn bị cho khả năng Nga hành động quân sự chống NATO hay không, ông trả lời rằng chính phủ “Tất nhiên là chúng tôi đang chuẩn bị” và đang thảo luận các thách thức an ninh, bao gồm với Tổng thống Petr Pavel.
“Tất nhiên là chúng tôi đang chuẩn bị. Nếu, cầu Chúa đừng để điều đó xảy ra, Nga tấn công một quốc gia Baltic, thì theo Điều 5 của NATO — cam kết phòng thủ tập thể giữa các nước thành viên — chúng tôi sẽ phải điều hai lữ đoàn cơ giới của mình tới,” ông nói.
“Tất nhiên là chúng tôi sẽ hành động và chúng tôi có trao đổi về vấn đề đó, nhưng tôi không thấy có lý do gì để chia sẻ thông tin mật.”
Điểm nổi bật nhất là ông Babiš nói rằng nếu Nga tấn công một quốc gia Baltic — tức Estonia, Latvia hoặc Lithuania — thì theo nghĩa vụ NATO, Séc sẽ tham gia phản ứng và ông đề cập đến việc triển khai hai lữ đoàn cơ giới. Ông cũng nói rằng việc chính phủ không công khai thảo luận các kế hoạch đó không có nghĩa là họ không chuẩn bị; một số thông tin không thể công bố vì thuộc diện mật. Có một điểm cần phân biệt: Điều 5 NATO không quy định Séc phải gửi đúng hai lữ đoàn. Điều 5 quy định một cuộc tấn công vũ trang vào một thành viên được coi là cuộc tấn công vào tất cả; mỗi đồng minh phải hỗ trợ, nhưng hình thức hỗ trợ — kể cả việc sử dụng lực lượng quân sự — do từng nước xác định phối hợp với NATO. Vì vậy, con số “hai lữ đoàn cơ giới” mà ông Babiš đề cập nhiều khả năng liên quan đến kế hoạch hoặc cam kết lực lượng cụ thể của Séc, chứ không phải câu chữ của Điều 5. Vì sao phát biểu này đáng chú ý? Lập trường hiện tại rõ ràng hơn so với một tranh cãi năm 2023. Khi tranh cử tổng thống, ông Babiš từng nói trong một cuộc tranh luận rằng ông sẽ không gửi binh sĩ Séc bảo vệ Ba Lan hoặc các nước Baltic nếu bị tấn công; sau đó ông điều chỉnh phát biểu và nói Séc đương nhiên sẽ tuân thủ Điều 5. Ngày 21/9/2026, tức chỉ hơn một tuần trước phát biểu mới nhất, ông cũng tái khẳng định chính phủ Séc sẽ tôn trọng cơ chế phòng thủ tập thể NATO. Tuy nhiên, chính sách của chính phủ Babiš về Ukraine và chi tiêu quốc phòng vẫn khác với một số đồng minh NATO. Tờ Reuters cho biết chính phủ của ông đã dừng đóng góp của Séc vào một số chương trình viện trợ quân sự cho Ukraine và không tham gia một số cam kết tài trợ EU/NATO cho Kyiv. Đồng thời, ông Babiš phản đối tăng chi tiêu quốc phòng nhanh theo các mục tiêu mới của NATO, với lý do hạn chế ngân sách. Bối cảnh an ninh Phát biểu xuất hiện trong lúc một số chính phủ và cơ quan tình báo châu Âu cảnh báo về nguy cơ Nga tăng cường hoạt động hỗn hợp, như phá hoại, tấn công mạng hoặc các hoạt động quân sự hạn chế nhằm thử phản ứng của NATO. Ông Babiš cũng từng nói trong tháng 9 rằng Séc có khả năng đang là mục tiêu của các cuộc tấn công mạng liên quan đến Nga. Moskva bác bỏ cáo buộc rằng họ đang chuẩn bị đối đầu với NATO hoặc đứng sau các hoạt động phá hoại như vậy.
Xem thêm
Từ khóa Andrej Babis
