Chuẩn đại học mới: Trường cần 20–40% giảng viên tiến sĩ, 70% người tốt nghiệp có việc làm
- Sơn Nguyên
- •
Chuẩn đại học mới của Bộ Giáo dục và Đào tạo (có hiệu lực từ ngày 15/11) tiếp tục yêu cầu các trường có 20–40% giảng viên tiến sĩ và ít nhất 70% người tốt nghiệp có việc làm phù hợp hoặc học tiếp trong 12 tháng.
Thông tư 83/2026/TT-BGDĐT của Bộ Giáo dục và Đào tạo quy định chuẩn cơ sở giáo dục đại học gồm 6 tiêu chuẩn với 19 tiêu chí, từ tổ chức, quản trị, giảng viên, cơ sở vật chất, tài chính đến tuyển sinh, đào tạo và nghiên cứu khoa học. Thông tư thay thế Thông tư 01/2024/TT-BGDĐT ngày 5/2/2024 và có hiệu lực từ ngày 15/11.
So với Thông tư 01/2024, các ngưỡng về giảng viên tiến sĩ, kể cả lộ trình từ năm 2030, giảng viên cơ hữu và tỷ lệ 70% người tốt nghiệp có việc làm trong 12 tháng được giữ nguyên.
Văn bản mới thay đổi một số điểm về cách tính tỷ lệ tốt nghiệp, tỷ lệ có việc làm và tài chính của cơ sở.
Ít nhất 70% người tốt nghiệp có việc làm hoặc học tiếp trong 12 tháng
Về tiêu chuẩn về tuyển sinh và đào tạo, tỷ lệ tốt nghiệp vẫn giữ nguyên mức 60%, nhưng nay tính theo mốc 1,5 lần thời gian đào tạo chuẩn thay cho “không chậm quá 2 năm”.
Tương tự, yêu cầu ít nhất 70% người tốt nghiệp đại học có việc làm phù hợp với chuyên môn đã học hoặc tự tạo việc làm trong vòng 12 tháng sau khi ra trường được giữ nguyên. Điểm khác là người học tiếp lên trình độ cao hơn hay đang thực hành bắt buộc để đủ điều kiện hành nghề cũng được tính vào tỷ lệ này, thay cho chỉ tính người có việc hoặc học lên trình độ cao hơn trong 12 tháng sau tốt nghiệp.
Số người nhập học, tính trung bình 3 năm gần nhất, cũng phải đạt ít nhất 50% chỉ tiêu. Quy mô đào tạo không được giảm quá 30% so với 3 năm trước, trừ khi việc giảm nằm trong kế hoạch đã được duyệt hoặc đã công bố trước ít nhất 2 năm. Tỷ lệ thôi học mỗi năm không quá 10%, riêng sinh viên năm thứ nhất không quá 15%.
Ít nhất 60% người học phải tốt nghiệp trong vòng 1,5 lần thời gian đào tạo chuẩn và ít nhất 40% tốt nghiệp đúng hạn. Tỷ lệ người học hài lòng với giảng viên và tỷ lệ người tốt nghiệp hài lòng với chương trình học đều phải đạt ít nhất 70% số phản hồi hợp lệ.
Giữ lộ trình nâng tỷ lệ giảng viên tiến sĩ từ năm 2030
Thông tư mới giữ nguyên quy định trường không đào tạo tiến sĩ phải có ít nhất 20% giảng viên có trình độ tiến sĩ, trường có đào tạo tiến sĩ phải có ít nhất 40%. Từ năm 2030, hai mức này tăng lên 30% và 50%.
Trường đào tạo ngành đặc thù được áp mức thấp hơn: 5% với trường không đào tạo tiến sĩ, 10% với trường có đào tạo tiến sĩ, từ năm 2030 tăng lên 10% và 15%. Trường được xếp vào nhóm này khi các ngành nghệ thuật, thể dục thể thao hay ngôn ngữ, văn học và văn hóa nước ngoài chiếm ít nhất 70% quy mô đào tạo.
Ngoài yêu cầu về trình độ, giảng viên cơ hữu chưa quá tuổi nghỉ hưu phải chiếm ít nhất 70% tổng số giảng viên, còn tỷ lệ người học trên giảng viên, tính theo số quy đổi, không được vượt quá 40.
Mức tối thiểu về diện tích và tài chính
Tiêu chí về cơ sở vật chất, diện tích sàn xây dựng phục vụ đào tạo được giữ nguyên với ít nhất 2,8 m² cho mỗi người học chính quy quy đổi và ít nhất 70% giảng viên cơ hữu phải có chỗ làm việc riêng. Từ năm 2030, diện tích đất bình quân phải đạt ít nhất 25 m² cho mỗi người học chính quy quy đổi.
Về tài chính, tỷ lệ chênh lệch thu chi/tổng thu tính trung bình trong 3 năm gần nhất chỉ cần không âm thay cho khoảng 0-30% tại thông tư cũ. Riêng trường có đào tạo tiến sĩ phải có ít nhất 5% tổng thu từ hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.
Trường tự đánh giá hàng năm, kỳ đầu dùng dữ liệu năm 2026
Các trường tự đánh giá mức đáp ứng chuẩn hàng năm, dựa trên dữ liệu đã cập nhật lên HEMIS, hệ thống cơ sở dữ liệu giáo dục đại học do Bộ Giáo dục và Đào tạo quản lý. Bộ hậu kiểm, đối sánh, kiểm tra xác suất hoặc yêu cầu trường cung cấp minh chứng (Điều 11).
Theo Điều 10, một trường chỉ được coi là đáp ứng chuẩn khi mọi tiêu chuẩn, tiêu chí và chỉ số thuộc phạm vi áp dụng đều đạt. Tiêu chí, chỉ số có lộ trình mà chưa tới mốc áp dụng thì chưa bắt buộc. Chỉ số thiếu dữ liệu được giải trình, bổ sung trong tối đa 30 ngày, quá hạn thì bị tính là không đạt, trừ trường hợp bất khả kháng được cơ quan có thẩm quyền xác nhận. Trường khai không trung thực hay làm giả dữ liệu bị đánh giá là không đáp ứng chuẩn.
Kỳ đánh giá đầu tiên theo chuẩn mới dùng dữ liệu năm 2026. Kết quả đánh giá theo Thông tư 01/2024 vẫn còn giá trị cho đến khi có kết quả theo quy định mới (Điều 14).
Tiêu chuẩn trong Chuẩn cơ sở giáo dục đại học được áp dụng một phần cho trường mới thành lập chưa tuyển sinh, trường mới hoạt động chưa có khóa tốt nghiệp hay các cơ sở thuộc Bộ Quốc phòng, Bộ Công an, trường thuộc nhóm Nghệ thuật, nhóm ngành thể dục-thể thao. (Điều 9).
Xem thêm:
Từ khóa tiến sĩ Bộ Giáo dục và Đào tạo trường đại học giảng viên chuẩn cơ sở giáo dục đại học

































