Quốc hội thông qua thí điểm thu hồi tài sản liên quan tội phạm không qua kết tội
- Minh Long
- •
Từ ngày 1/3/2027, trong 2 năm thí điểm, VKSND có thể đề nghị TAND thu hồi tài sản liên quan đến tội Rửa tiền và các tội tham nhũng, kinh tế, chức vụ theo thủ tục dân sự, không cần bản án kết tội.
Sáng 21/11, Quốc hội thông qua Nghị quyết thí điểm cơ chế thu hồi và xử lý tài sản liên quan đến tội phạm không qua kết tội, với 470/474 đại biểu có mặt đồng ý, báo VnExpress đưa tin.
Theo nghị quyết, VKSND được khởi kiện hoặc yêu cầu TAND giải quyết vụ việc dân sự để thu hồi cho Nhà nước tài sản liên quan đến tội phạm mà không phải chờ bản án hình sự kết tội người có liên quan. TAND xem xét, quyết định thu hồi khi có căn cứ cho rằng tài sản đó liên quan đến tội phạm.
Cơ chế này chỉ áp dụng với vụ án hình sự về tội Rửa tiền, các tội xâm phạm trật tự quản lý kinh tế, các tội tham nhũng và tội phạm khác về chức vụ. Cơ chế được thí điểm trong 2 năm, kể từ ngày nghị quyết có hiệu lực.
3 trường hợp được áp dụng
Cơ chế được áp dụng khi vụ án thuộc một trong các trường hợp sau:
- Vụ án đã khởi tố nhưng quyết định khởi tố bị hủy bỏ do hết thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự, tội phạm được đại xá, hoặc người thực hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội đã chết.
- Vụ án bị tạm đình chỉ điều tra hay tạm đình chỉ trước khi mở phiên tòa sơ thẩm vì chưa xác định được bị can hoặc không rõ bị can, bị cáo đang ở đâu, trong khi đã hết thời hạn điều tra, truy tố hay chuẩn bị xét xử. Cơ chế cũng áp dụng khi giám định tư pháp kết luận bị can, bị cáo mắc bệnh tâm thần hoặc bệnh hiểm nghèo.
- Vụ án bị đình chỉ điều tra, hay đình chỉ trước khi mở phiên tòa sơ thẩm, do hết thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự, tội phạm được đại xá, bị can, bị cáo được miễn trách nhiệm hình sự hoặc đã chết.
Trong các trường hợp trên, tài sản cũng không bị thu hồi tự động. Cơ quan tiến hành tố tụng phải có văn bản đề nghị VKSND khởi kiện hay yêu cầu TAND giải quyết, kèm thông tin, tài liệu và chứng cứ. TAND quyết định theo thủ tục tố tụng dân sự. Cơ chế này không nhằm xác định trách nhiệm hình sự của cá nhân, chỉ giải quyết phần tài sản liên quan đến tội phạm khi đủ căn cứ, điều kiện.
Tài sản nào có thể bị thu hồi?
Diện xem xét gồm tài sản có căn cứ cho rằng liên quan đến tội phạm nhưng không phải vật chứng của vụ án hình sự, cùng lợi tức, lợi nhuận và các lợi ích vật chất khác sinh ra từ tài sản đó, Báo Đầu tư cho biết.
Tài sản đã chuyển sang người khác qua thừa kế, tặng cho hay giao dịch khác cũng có thể bị thu hồi, nếu người tham gia giao dịch biết hoặc phải biết tài sản liên quan đến tội phạm, hoặc giao dịch nhằm che giấu, tẩu tán. Ngoài trường hợp đó, quyền sở hữu hợp pháp của người thứ ba được bảo vệ. Tài sản đã bị hủy hoại hay không thể thu hồi do hành vi của người bị buộc tội hoặc người liên quan thì cơ quan có thẩm quyền có thể yêu cầu thu hồi giá trị tương đương.
Nghị quyết không áp dụng với vật chứng trong vụ án hình sự, tài sản đã được TAND giải quyết bằng bản án, quyết định có hiệu lực. Tài sản đã xác lập quyền sở hữu theo quy định về tài sản vô chủ, hay đã được giải quyết qua thanh tra, kiểm tra, kiểm toán và các cơ chế pháp luật khác, cũng không thuộc diện áp dụng cơ chế này.
VKSND phải chứng minh căn cứ thu hồi
VKSND tối cao khẳng định đây là cơ chế thu hồi tài sản độc lập với việc truy cứu trách nhiệm hình sự. VKSND phải chứng minh căn cứ thu hồi, TAND quyết định trên cơ sở xem xét chứng cứ, còn các bên liên quan có quyền tham gia tố tụng để bảo vệ lợi ích hợp pháp của mình.
Trong lúc giải quyết, VKSND có thể đề nghị TAND áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời với tài sản đang bị kê biên hay tài khoản đang bị phong tỏa trong vụ án hình sự, để ngăn chuyển dịch, tẩu tán. Khi chờ TAND quyết định, các biện pháp kê biên, phong tỏa đang áp dụng vẫn còn hiệu lực.
Tài sản chỉ bị thu hồi, xử lý theo bản án, quyết định có hiệu lực pháp luật của TAND. Phần thu hồi cho Nhà nước được nộp ngân sách hoặc giao cơ quan có thẩm quyền quản lý, xử lý.
Nghị quyết có hiệu lực từ ngày 1/3/2027 và không áp dụng với hành vi phạm tội xảy ra trước thời điểm này. Vụ việc đã thụ lý mà chưa giải quyết xong khi hết thời gian thí điểm thì tiếp tục được xử lý theo nghị quyết này cho đến khi kết thúc.
Xem thêm:
Từ khóa Viện Kiểm sát nhân dân tối cao tham nhũng Quốc hội Rửa tiền thu hồi tài sản tham nhũng thu hồi tài sản













![[VIDEO] Mẹ ơi, hãy yêu con lần nữa!](https://trithucvn2.net/wp-content/uploads/2026/11/Me-oi-hay-yeu-con-lan-nua-04-446x295.jpg)


















