BHXH thu hồi gần 433 tỷ đồng tiền chậm đóng, hơn 5.100 tỷ đồng khó thu hồi

Minh Long
•
Thứ Tư, 28/10/2026

Trong 9 tháng đầu năm 2026, cơ quan Bảo hiểm xã hội thu hồi gần 433 tỷ đồng tiền chậm đóng các loại bảo hiểm, đồng thời yêu cầu đóng bổ sung cho hơn 60.700 lao động. Tuy nhiên, khoảng 39.000 đơn vị không còn khả năng đóng, với khoản nợ khó thu hồi khoảng 5.100 tỷ đồng.

• ĐCSTQ siết truy thu bảo hiểm xã hội, nhiều người dân nói không đủ tiền đóng

• ĐCSTQ phạt doanh nghiệp nợ bảo hiểm xã hội tới 3 lần số tiền nợ từ 1/11

Thu hồi gần 433 tỷ đồng tiền chậm đóng

Ngày 27/10/2026, các thông tin được công bố về kết quả kiểm tra của Bảo hiểm xã hội Việt Nam cho thấy, trong 9 tháng đầu năm, cơ quan này đã thu hồi gần 433 tỷ đồng tiền chậm đóng bảo hiểm xã hội (BHXH), bảo hiểm y tế (BHYT) và bảo hiểm thất nghiệp (BHTN).

Hệ thống BHXH đã kiểm tra 7.151 đơn vị, trong đó có 6.670 đơn vị được kiểm tra chuyên ngành và 481 cơ sở khám, chữa bệnh được kiểm tra việc thực hiện hợp đồng BHYT.

Đối với các đơn vị chậm đóng kéo dài trên 6 tháng, cơ quan BHXH đã kiểm tra chuyên đề tại 1.399 đơn vị và thu hồi hơn 114 tỷ đồng. Đồng thời, 249 đơn vị bị lập biên bản xử phạt vi phạm hành chính với tổng số tiền phạt hơn 2 tỷ đồng.

Hoạt động kiểm tra từ xa được thực hiện tại 1.848 đơn vị sử dụng lao động, qua đó thu hồi hơn 186,7 tỷ đồng tiền chậm đóng, trốn đóng bảo hiểm.

Hơn 60.700 lao động được yêu cầu đóng bổ sung

Trong 9 tháng đầu năm, cơ quan BHXH yêu cầu các đơn vị đăng ký tham gia hoặc đóng bổ sung bảo hiểm cho 60.710 lao động, với số tiền phải truy đóng hơn 222,2 tỷ đồng.

Việc rà soát tập trung vào các đơn vị có dấu hiệu vi phạm về số người tham gia, mức đóng, tình trạng chậm đóng hoặc trốn đóng. Cơ quan BHXH cũng kiểm tra các cơ sở khám, chữa bệnh có chi phí BHYT tăng bất thường.

Bên cạnh việc thu hồi tiền chậm đóng, cơ quan BHXH yêu cầu thu hồi 9,3 tỷ đồng tiền chi trả chế độ không đúng quy định, liên quan đến 10.234 lượt người lao động. Quỹ BHYT cũng được thu hồi và từ chối thanh toán hơn 183,5 tỷ đồng do các khoản chi không đủ điều kiện.

Trong thời gian này, cơ quan BHXH chuyển 21 hồ sơ kiến nghị khởi tố sang cơ quan điều tra, gồm 9 vụ việc gian lận BHYT, 3 vụ việc có cả hành vi gian lận BHXH và BHYT, cùng 9 vụ việc liên quan đến trốn đóng BHXH.

Khoảng 5.100 tỷ đồng nợ bảo hiểm khó thu hồi

Dù đã thu hồi được hàng trăm tỷ đồng, việc xử lý nợ bảo hiểm vẫn gặp nhiều khó khăn. Tính đến tháng 10/2026, khoảng 39.000 đơn vị không còn khả năng đóng BHXH, với tổng số tiền khó thu hồi khoảng 5.100 tỷ đồng.

Nguyên nhân được nêu gồm nhiều doanh nghiệp đã ngừng hoạt động, giải thể, phá sản hoặc không còn tại địa chỉ đăng ký. Một số đơn vị không đăng ký đầy đủ người thuộc diện tham gia bảo hiểm hoặc kê khai thiếu tiền lương làm căn cứ đóng.

Ngoài ra, có doanh nghiệp sử dụng hợp đồng cộng tác viên, dịch vụ hoặc khoán việc trong khi nội dung công việc thuộc diện phải tham gia BHXH bắt buộc. Việc dữ liệu chưa đầy đủ đến từng người lao động và mức thu nhập, cùng tình trạng một số doanh nghiệp không cung cấp hồ sơ hoặc không hợp tác khi kiểm tra từ xa, cũng gây khó khăn cho việc xác định vi phạm.

Cơ quan BHXH và Viện Kiểm sát nhân dân các cấp đã làm việc với hơn 13.700 đơn vị sử dụng lao động vi phạm nghĩa vụ đóng, thu hồi hàng trăm tỷ đồng tiền chậm đóng, trốn đóng. Riêng Hà Nội và TP.HCM thu hồi được hơn 631 tỷ đồng.

Các số liệu cho thấy bên cạnh kết quả thu hồi tiền chậm đóng và yêu cầu doanh nghiệp bổ sung bảo hiểm cho người lao động, khoản nợ khó thu hồi từ những đơn vị không còn khả năng thanh toán vẫn là vấn đề đáng chú ý.