Đặc phái viên của Tổng thống Trump và Ngoại trưởng Iran tới Thụy Sĩ đàm phán
- Trần Đình
- •
Sau khi Israel và lực lượng Hezbollah đạt thỏa thuận ngừng bắn vào thứ Sáu (19/6), đặc phái viên Mỹ và Ngoại trưởng Iran đang lên đường tới Thụy Sĩ để chuẩn bị cho vòng đàm phán thực chất đầu tiên về một thỏa thuận dài hạn nhằm chấm dứt xung đột tại Trung Đông. Động thái ngoại giao này được xem là chìa khóa để ổn định tình hình Trung Đông và khôi phục hoạt động thông thương trên tuyến huyết mạch năng lượng toàn cầu – eo biển Hormuz.
Theo các quan chức Mỹ, Đặc phái viên của Tổng thống Trump là Steve Witkoff và Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi đang trên đường tới Thụy Sĩ để gặp nhau. Con rể của Tổng thống Trump, Jared Kushner, đã có mặt tại đây từ trước, còn Thủ tướng kiêm Ngoại trưởng Qatar, Mohammed bin Abdulrahman Al Thani – nhân vật trung gian then chốt – cũng đến nơi vào ngày thứ Sáu.
Vòng đàm phán này dựa trên bản ghi nhớ 14 điểm mà hai bên đã ký trong tuần, mở ra thời hạn đàm phán 60 ngày để xử lý chương trình hạt nhân của Iran cùng các vấn đề an ninh khu vực khác, với mục tiêu hướng tới một thỏa thuận bền vững hơn.
Lebanon trở thành điều kiện then chốt
Theo các nguồn tin và quan chức Israel, việc chấm dứt giao tranh trên lãnh thổ Lebanon là điều kiện bắt buộc để đạt một thỏa thuận rộng hơn giữa Mỹ và Iran. Dù trước thời điểm ngừng bắn chính thức có hiệu lực vẫn xảy ra các cuộc giao tranh ác liệt gây thương vong, nhưng kể từ chiều thứ Sáu, khi lệnh ngừng bắn được thực thi, cường độ chiến sự đã giảm xuống rõ rệt.
Một quan chức cấp cao Israel nói: “Nếu Hezbollah không tấn công chúng tôi, thì với chúng tôi đây không còn là thời chiến.”
Mặc dù Israel không phải là bên trực tiếp tham gia đàm phán Mỹ–Iran, dự thảo thỏa thuận yêu cầu Washington, Tehran và các đồng minh của họ phải lập tức và vĩnh viễn chấm dứt các hoạt động quân sự trên mọi mặt trận, bao gồm cả Lebanon.
Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi nhấn mạnh Mỹ phải chịu trách nhiệm nếu có bất kỳ hành vi vi phạm cam kết nào, trong đó có việc bảo đảm chiến sự tại Lebanon phải thực sự chấm dứt.
Thị trường năng lượng và vận tải biển phục hồi
Được hỗ trợ bởi thỏa thuận ngừng bắn và căng thẳng khu vực hạ nhiệt, giá dầu Brent đã giảm khoảng 8% trong tuần này, thị trường kỳ vọng các ngành năng lượng và vận tải sẽ là những lĩnh vực hưởng lợi đầu tiên.
Lưu lượng hàng hải trên eo biển Hormuz – tuyến đường có ý nghĩa quan trọng đối với thương mại toàn cầu – đã tăng vọt sau nhiều tuần bị phong tỏa. Dữ liệu từ công ty theo dõi hàng hải AXSMarine cho thấy, hôm thứ Năm có 25 tàu thương mại qua lại eo biển, mức cao nhất kể từ giữa tháng 4, gấp hơn ba lần mức trung bình “hơn 7 tàu/ngày” kể từ đầu tháng 3.
AXSMarine cho biết con số thực tế có thể còn cao hơn, vì một số tàu đã tắt hệ thống nhận dạng tự động (AIS) để tránh bị theo dõi.
Cơ quan phụ trách eo biển Hormuz của Iran thông báo trong giai đoạn 60 ngày đàm phán, các tàu thương mại được miễn phí quá cảnh và phí bảo hiểm, nhưng phải nộp đơn xin phép trước 48 giờ và di chuyển theo các tuyến hành lang được chỉ định.
Theo Trần Đình / Epoch Times
Xem thêm
Từ khóa đàm phán Mỹ - Iran
