Đặc phái viên Mỹ Jared Kushner hôm thứ Hai (16/11) cho biết nỗ lực hòa bình Ukraine đang có tiến triển và nêu 3 trụ cột: bảo đảm an ninh, con đường gia nhập Liên minh châu Âu (EU) và kế hoạch phục hồi kinh tế sau chiến tranh. Cùng ngày, trợ lý Điện Kremlin Yury Ushakov nói Nga chưa đồng ý để đại diện châu Âu dự vòng hòa đàm tới.

Bức ảnh do Văn phòng Báo chí Tổng thống Ukraine công bố ngày 6/9/2026 cho thấy Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky (giữa), Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff (trái) và Jared Kushner (phải), con rể Tổng thống Mỹ Donald Trump, chụp ảnh trước cuộc hội đàm tại Kyiv. (Ảnh: Cơ quan Báo chí Tổng thống Ukraine)

Trong bài đăng trên mạng X, ông Kushner viết rằng Nga, Mỹ, Ukraine và châu Âu “đang có tiến triển”, giúp chấm dứt xung đột ở Ukraine, “tăng cường an ninh châu Âu và đặt nền móng cho hòa bình lâu dài”, hãng thông tấn nhà nước Nga TASS đưa tin.

Theo trang tin Moneycontrol của Ấn Độ, ông Kushner viết rằng Tổng thống Mỹ Donald Trump quyết tâm đạt được hòa bình lâu dài, và Washington vẫn cam kết chấm dứt xung đột cùng những đau khổ mà xung đột gây ra cho con người.

Ông Kushner cho biết trong năm qua, ông và Đặc phái viên Steve Witkoff đã “làm việc chặt chẽ với Ukraine và các đối tác châu Âu” và đạt “tiến triển có ý nghĩa” hướng tới một Ukraine có chủ quyền, an ninh, thịnh vượng và tự quyết định được tương lai của mình. Ba trụ cột ông nêu gồm:

  • Bảo đảm an ninh: Những cam kết mạnh mẽ, đáng tin cậy để bảo vệ Ukraine trước hành động xâm lược trong tương lai.
  • Gia nhập EU: Con đường trở thành thành viên Liên minh châu Âu, gắn tương lai lâu dài của Ukraine với châu Âu.
  • Phục hồi kinh tế: Một kế hoạch thịnh vượng toàn diện sau chiến tranh, xây dựng cùng các đối tác châu Âu và Ngân hàng Thế giới, nhằm hỗ trợ ổn định tài chính, tái thiết, đầu tư và tăng trưởng kinh tế dài hạn.

Ông cho rằng các biện pháp này có thể giúp Ukraine yên tâm về an ninh và đủ tự tin để đàm phán với Nga về những vấn đề khó khăn còn lại.

Theo ông Kushner, câu hỏi trọng tâm của các cuộc đàm phán là làm thế nào để vừa chấm dứt chiến tranh, vừa thiết lập các thỏa thuận an ninh sau chiến tranh để giảm nguy cơ xảy ra một cuộc xung đột khác. Ông viết thêm rằng “NATO vẫn sẽ là trụ cột then chốt của an ninh châu Âu”.

Ông cho biết mục tiêu là dựa trên các thể chế và thỏa thuận sẵn có của châu Âu, tăng cường các cam kết an ninh, kênh liên lạc, sự minh bạch và các cơ chế giảm căng thẳng, “để nền hòa bình mà chúng ta đạt được có thể bền vững”.

Ông Kushner nhấn mạnh mọi thỏa thuận hòa bình cuối cùng đều phải được cả Moscow lẫn Kiev chấp nhận. Ông thừa nhận vẫn còn những thách thức lớn và sẽ cần đến các quyết định khó khăn. Dù vậy, ông cho biết các cuộc thảo luận kín đã đem lại những ý tưởng mang tính xây dựng và giúp thu hẹp khác biệt.

Điện đàm với Moscow, họp với châu Âu

Trong bài đăng, ông Kushner cho biết ông và ông Witkoff đã điện đàm với ông Ushakov về tiến trình hòa bình và các bước tiếp theo. Phía Mỹ cũng có cuộc gọi với đại diện Ukraine và các đối tác châu Âu, gồm cố vấn an ninh quốc gia của Đức, Pháp, Anh, Ba Lan, Ý cùng các quan chức EU và NATO.

Các cuộc trao đổi tập trung vào việc tạo điều kiện để châu Âu và Nga tiếp xúc trực tiếp. Ông Kushner viết rằng những tiếp xúc như vậy “hầu như không có” trong 4 năm qua, hãng thông tấn Anadolu của Thổ Nhĩ Kỳ đưa tin (bản đăng trên A News). Các bên cũng bắt đầu chuẩn bị chương trình nghị sự cho một cuộc họp đa phương khác, dự kiến diễn ra trong thời gian tới.

Trong bài phát biểu tối thứ Hai được Moneycontrol dẫn lại, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cũng xác nhận các nhóm đàm phán của Ukraine, Mỹ và châu Âu đã có thêm một vòng thảo luận trong ngày. Ông Witkoff và ông Kushner tham gia trực tuyến.

Ông Zelensky nói đây là lần đầu châu Âu có mặt với đầy đủ các nước và thể chế dự kiến tham gia đàm phán với Nga, gồm Pháp, Đức, Anh, Ý, Ba Lan, Ủy ban châu Âu, Hội đồng châu Âu và NATO. Ông cho biết các nỗ lực ngoại giao đang nhằm kết thúc chiến tranh một cách xứng đáng và bảo đảm an ninh cho Ukraine.

Hãng tin Reuters cho biết trước đó, hôm thứ Sáu (13/11), Chủ tịch Hội đồng châu Âu António Costa đã thông báo lãnh đạo EU thống nhất nhóm đại diện châu Âu trong hòa đàm Ukraine. Nhóm gồm 5 cường quốc quân sự là Anh (không thuộc EU), Pháp, Đức, Ý, Ba Lan cùng các thể chế EU.

Phía Nga: Chưa đồng ý để châu Âu dự vòng đàm phán tới

Đến thời điểm viết bài, Điện Kremlin chưa bình luận về 3 trụ cột mà ông Kushner nêu.

Hôm thứ Hai, ông Ushakov nói với các phóng viên rằng Nga chưa đồng ý để đại diện châu Âu tham gia vòng hòa đàm Ukraine tiếp theo, theo Reuters. Tuần trước, quan chức Nga, Ukraine và Mỹ đàm phán tại Abu Dhabi, lần đầu tiên sau 9 tháng. Sau đó, hai ông Witkoff và Kushner gặp Tổng thống Nga Vladimir Putin tại Moscow và nói châu Âu sẽ tham gia vòng đàm phán tới.

“Điều đang được thảo luận hiện nay là tổ chức vòng kế tiếp theo hình thức ba bên. Các cuộc đàm phán này đã nối lại ở Abu Dhabi vài ngày trước và các bên đã nhất trí sẽ tiếp tục”, ông Ushakov nói. Ông cho biết ngày đàm phán chưa được thống nhất. Về việc mở rộng hình thức đàm phán, ông nói: “Có người đang nói đến điều đó, nhưng việc này chưa được thống nhất với chúng tôi”.

Khi được hỏi cần điều gì để Nga chấp nhận châu Âu tham gia, ông Ushakov nói “sẽ phải làm rất nhiều việc”, trong đó có thể phải tổ chức thêm một hoặc vài vòng đàm phán ba bên. Ông cho biết sự tham gia của châu Âu phụ thuộc vào việc Nga nhận được “tín hiệu rõ ràng từ phía châu Âu về điều họ muốn và về đóng góp mang tính xây dựng, thực chất mà họ có thể mang lại” cho việc giải quyết thành công xung đột ở Ukraine.

Về an ninh sau xung đột, ông Ushakov hôm thứ Năm (12/11) cho biết ông Putin “một lần nữa ủng hộ ý tưởng của phía Mỹ” về giải quyết các vấn đề an ninh cho cả Nga và Ukraine, nhằm hình thành hệ thống an ninh châu Âu trong tương lai, TASS đưa tin.

Ông Putin cũng nhắc lại các điểm chính trong tầm nhìn của Nga về một cấu trúc an ninh “không thể chia cắt”, được Moscow đưa ra năm 2021 dưới dạng dự thảo thỏa thuận về bảo đảm an ninh với Mỹ và NATO. Các điểm đó gồm: NATO không mở rộng, không triển khai các hệ thống vũ khí đe dọa Nga gần biên giới nước này, và đưa việc bố trí lực lượng của khối này trở lại như thời điểm ký Định ước cơ bản Nga-NATO.

Ông Ushakov gọi các đề xuất triển khai một lực lượng châu Âu trên lãnh thổ Ukraine là “công thức cho một cuộc chiến bất tận”.

Xem thêm: