Ông Trump: NATO không hỗ trợ khi cần, Mỹ sẽ xem xét lại cam kết tài chính

Trần Đình
•
Thứ Hai, 13/04/2026

Hôm Chủ nhật (12/4), khi đáp xuống Căn cứ Liên hợp Andrews ở bang Maryland, Tổng thống Mỹ Donald Trump bày tỏ sự thất vọng sâu sắc với thái độ “lạnh nhạt” của các đồng minh NATO trong suốt cuộc xung đột ở Trung Đông. Ông chỉ trích liên minh này “đến mãi sau khi hải quân Iran đã bị đánh tan” mới muốn ra tay hỗ trợ. Ông nói Mỹ sẽ tiến hành “một cuộc rà soát hết sức nghiêm túc” đối với các cam kết tài chính dành cho NATO.

Tổng thống Donald Trump. (Nguồn ảnh: Fanpage Nhà Trắng)

Ông Trump cho biết dưới chiến dịch “Cơn thịnh nộ sử thi”, hải quân Iran “gần như không còn tồn tại”. “Toàn bộ hạm đội của họ đã xuống đáy. Như các bạn biết đấy, 158 con tàu đã biến mất. Hải quân của họ đã bị xóa sổ, hầu hết tàu rải thủy lôi cũng bị phá hủy,” ông nói.

Ông nhấn mạnh Mỹ đang cùng các nước khác hành động để “hoàn toàn cắt đứt” đường xuất khẩu dầu của Iran, qua đó khiến Tehran không còn nguồn tài chính cho chiến tranh. “10 giờ sáng mai, chúng ta sẽ bắt đầu thực thi lệnh phong tỏa – 10 giờ sáng mai (giờ miền Đông Mỹ) sẽ có hiệu lực. Các nước khác cũng đang nỗ lực khiến Iran không thể bán dầu, và điều đó sẽ phát huy hiệu quả rất lớn,” ông Trump tuyên bố.

Chỉ trích NATO và đe dọa siết lại nghĩa vụ liên minh

Bên cạnh các diễn biến trên chiến trường, Trump tiếp tục công khai bày tỏ bất mãn với các nước NATO. Theo ông, trong khi Mỹ nhiều năm gánh phần lớn chi phí phòng thủ, thì đến khi cần hỗ trợ trong cuộc chiến với Iran, các đồng minh lại “không đứng cùng chiến tuyến”.

Khi được hỏi liệu các đồng minh NATO có tham gia các chiến dịch quân sự tiếp theo hay không, ông Trump trả lời: “Họ đang tham gia. Họ sẽ tham gia.” Ông nói tiếp: “Nhưng tôi rất thất vọng với NATO. Họ đã không có mặt khi chúng ta cần. Chúng ta đã trả hàng nghìn tỷ USD cho NATO, nhưng họ lại không đứng ra ủng hộ chúng ta.”

“Bây giờ thì họ muốn tham gia, nhưng giờ chẳng còn mối đe dọa nào thực sự nữa,” ông nói.

Ông Trump cho rằng việc Mỹ đổ tiền của để bảo vệ châu Âu trước Nga suốt nhiều thập niên hiện nay đã trở nên “có phần nực cười”. Ông cảnh báo những cam kết tài chính và nghĩa vụ phòng thủ của Mỹ trong khuôn khổ NATO sẽ được xem xét lại một cách nghiêm khắc.

Trước đó, sau cuộc gặp Tổng thư ký NATO Mark Rutte tại Nhà Trắng, ông Trump cũng đăng trên mạng xã hội nhắn nhủ các đồng minh rằng “các bạn phải bắt đầu học cách tự chiến đấu cho chính mình, nước Mỹ sẽ không còn đến cứu nữa – giống như khi chúng tôi cần, các bạn đã không giúp chúng tôi vậy”.

Phát ngôn viên Nhà Trắng Karoline Leavitt, khi nói về cuộc gặp này cũng cho biết: “Đáng buồn là trong sáu tuần vừa qua, NATO đã quay lưng với người dân Mỹ – những người từ trước tới nay vẫn là người trả tiền cho an ninh của họ.”

Cụ thể các động thái khiến ông Trump không hài lòng

Theo các nguồn tin châu Âu, một loạt quyết định của các nước thành viên NATO trong cuộc xung đột với Iran đã khiến Nhà Trắng phẫn nộ.

Tây Ban Nha, dưới thời Thủ tướng Pedro Sánchez, tuyên bố đóng không phận đối với mọi chuyến bay quân sự của Mỹ liên quan đến xung đột với Iran, đồng thời cấm sử dụng các căn cứ Rota và Morón cho bất kỳ nhiệm vụ nào gắn với cuộc xung đột.
Pháp, do Tổng thống Emmanuel Macron lãnh đạo, áp dụng cách tiếp cận hẹp hơn: cấm các chuyến bay chở vũ khí Mỹ tiếp tế cho Israel bay qua không phận Pháp và cấm dùng các căn cứ Pháp cho những phi vụ không kích Iran, dù vẫn chấp thuận một số chuyến bay phục vụ nhiệm vụ bảo vệ đồng minh.
Ý từ chối cho một số máy bay Mỹ hạ cánh tại căn cứ Sigonella ở Sicily trong các chiến dịch liên quan tới Iran, viện dẫn quy định nội luật yêu cầu Quốc hội phê chuẩn trước khi cho phép sử dụng lãnh thổ Ý cho các chiến dịch tấn công.

Theo ông Trump, những động thái này cho thấy “khi Mỹ đứng mũi chịu sào, nhiều đồng minh chỉ biết đứng ngoài”, càng làm gia tăng hoài nghi của ông về giá trị thực tế của NATO trong khủng hoảng Iran.

“Ưu thế năng lượng” và thông điệp gửi tới Iran

Trong phần phát biểu tối Chủ nhật, ông Trump cũng nhấn mạnh rằng nhờ chính sách đẩy mạnh khai thác năng lượng, sản lượng dầu và khí của Mỹ nay đã vượt tổng sản lượng của Nga và Ả Rập Xê Út, khiến nhiều tàu chở dầu quốc tế bỏ qua tuyến Hormuz để chuyển hướng sang mua dầu từ Mỹ.

“Có rất nhiều tàu đang hướng về Mỹ, nạp đầy dầu rồi chở đi. Vì thế chúng không cần đi qua eo biển Hormuz,” ông nói, như muốn chứng minh Washington có đủ năng lực để bù đắp phần nào nguồn cung thiếu hụt nếu Iran bị siết chặt xuất khẩu.

Ông Trump nhắc lại cuộc đàm phán kéo dài 21 giờ với phái đoàn Iran tại Pakistan, nói rằng “không ai hiểu tình hình rõ hơn chúng tôi”, và kết luận: “Tôi nghĩ Iran hiện đang trong tình cảnh rất tồi tệ, rất tuyệt vọng.”

“Để làm rõ ràng, Iran sẽ không bao giờ có vũ khí hạt nhân,” ông nhấn mạnh. “Họ vẫn muốn có, và trong đêm thương lượng đó, họ đã nói rất rõ điều ấy.”

Từ khóa NATO xung đột Mỹ Iran