Bộ Xây dựng đề xuất bố trí đất gần khu công nghiệp, trường đại học để làm nhà cho thuê

Minh Long
•
Thứ Bảy, 17/10/2026

Trong quá trình sửa đổi Luật Nhà ở, Bộ Xây dựng đề xuất bố trí quỹ đất làm nhà cho thuê gần khu công nghiệp, trường đại học và các tuyến giao thông công cộng, đồng thời nghiên cứu ưu đãi thuế, đất đai và vốn vay cho chủ đầu tư.

Ưu tiên quỹ đất gần nơi làm việc và giao thông công cộng

Tại cuộc họp báo thường kỳ quý III/2026 ngày 15/10, ông Hà Quang Hưng, Phó Cục trưởng Cục Quản lý nhà và thị trường bất động sản, cho biết Bộ Xây dựng đang nghiên cứu đưa các định hướng phát triển nhà ở cho thuê vào quá trình sửa đổi Luật Nhà ở và những quy định liên quan.

Theo định hướng này, nhà ở cho thuê được xem là phân khúc cần phát triển lâu dài, nhằm đáp ứng nhu cầu của người dân chưa đủ điều kiện mua nhà, đặc biệt tại các đô thị lớn, khu công nghiệp và khu kinh tế.

Một trong những nội dung được đề xuất là bố trí quỹ đất tại khu vực có nhu cầu cao, gồm đô thị loại đặc biệt, loại I và loại II; khu vực phát triển giao thông công cộng theo mô hình TOD; khu công nghiệp, khu chế xuất và vùng lân cận các trường đại học, cao đẳng.

Vị trí được xác định là yếu tố quan trọng đối với hiệu quả dự án. Nhà cho thuê cần có kết nối giao thông thuận tiện, đồng thời được đầu tư đồng bộ về hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội. Việc bố trí dự án xa nơi làm việc hoặc thiếu các tiện ích thiết yếu có thể làm giảm khả năng tiếp cận của người thuê.

Bộ Xây dựng định hướng các địa phương rà soát nhu cầu thực tế, quỹ đất tại khu đô thị, khu kinh tế, khu công nghiệp và những khu vực đô thị hóa nhanh. Công tác giải phóng mặt bằng, chuẩn bị đất sạch và đầu tư hạ tầng cũng cần được thực hiện đồng bộ.

Đề xuất ưu đãi thuế, đất đai và vốn vay

Để khuyến khích doanh nghiệp tham gia, Bộ Xây dựng đang nghiên cứu kế thừa và hoàn thiện các cơ chế ưu đãi từng áp dụng với nhà ở xã hội.

Các chính sách được đề xuất gồm miễn tiền sử dụng đất, tiền thuê đất; ưu đãi thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập doanh nghiệp; hỗ trợ tiếp cận vốn vay ưu đãi tại các tổ chức tín dụng. Việc hỗ trợ kinh phí đấu nối hạ tầng kỹ thuật cũng được tính đến.

Một phương án khác là cho phép chủ đầu tư dành một phần diện tích đất hoặc diện tích sàn phù hợp để phát triển nhà ở thương mại hoặc công trình dịch vụ, thương mại. Theo đề xuất, nguồn thu từ phần diện tích này có thể giúp cải thiện hiệu quả đầu tư và tạo thêm động lực thu hút vốn tư nhân.

Bên cạnh đó, các địa phương được định hướng chủ động sử dụng ngân sách theo quy định để phát triển nhà ở cho thuê, đồng thời khai thác hiệu quả Quỹ nhà ở quốc gia và các nguồn lực hợp pháp khác.

Những nội dung trên hiện đang trong quá trình nghiên cứu, đề xuất và hoàn thiện chính sách, chưa thể xem là các ưu đãi mới đã chính thức có hiệu lực.

Tiếp tục cắt giảm thủ tục chuẩn bị dự án

Về thủ tục hành chính, Bộ Xây dựng cho biết các cơ chế thí điểm phát triển nhà ở xã hội đã giúp cắt giảm 7 thủ tục, rút ngắn gần 300 ngày thực hiện thủ tục hành chính.

Đây là cơ sở để cơ quan quản lý tiếp tục nghiên cứu đơn giản hóa quy trình lựa chọn chủ đầu tư và chuẩn bị dự án nhà ở cho thuê, qua đó giảm thời gian, chi phí trước khi triển khai xây dựng.

Các định hướng sửa đổi cũng tập trung vào việc làm rõ trách nhiệm của địa phương trong bố trí quỹ đất, chuẩn bị hạ tầng và xác định nhu cầu nhà ở. Việc triển khai cần gắn với quy hoạch đô thị, nông thôn và chiến lược phát triển vùng, đặc biệt tại các trung tâm kinh tế và hành lang kinh tế trọng điểm.

Theo Bộ Xây dựng, phát triển nhà ở cho thuê không chỉ cần tăng số lượng căn hộ mà còn phải chú trọng khả năng chi trả của người dân, chất lượng công trình và tính thuận tiện trong sinh hoạt.

Gần 911.000 căn nhà ở xã hội đang được triển khai

Tại cùng cuộc họp báo, Bộ Xây dựng cho biết lũy kế đến thời điểm báo cáo, cả nước có 947 dự án nhà ở xã hội đang được triển khai, với tổng quy mô 910.933 căn và tổng mức đầu tư khoảng 841.338 tỷ đồng.

Trong số này, 363 dự án đã hoàn thành với 216.626 căn; 293 dự án đang xây dựng, quy mô 363.065 căn; 291 dự án đã được chấp thuận chủ trương đầu tư, quy mô 331.242 căn. Tổng số dự án đã hoàn thành, khởi công hoặc được chấp thuận chủ trương đầu tư đạt khoảng 91% chỉ tiêu của đề án phát triển ít nhất 1 triệu căn hộ nhà ở xã hội.

Riêng từ đầu năm 2026 đến thời điểm báo cáo, cả nước có 170 dự án hoàn thành với 46.962 căn; 128 dự án được khởi công với quy mô 183.293 căn, trong đó có 140.492 căn nhà ở xã hội và 42.801 căn nhà cho thuê.

Đối với loại hình nhà ở xã hội có bố trí nhà cho thuê, cả nước có 114 dự án đang triển khai với tổng quy mô 63.970 căn. Số căn cho thuê đã hoàn thành đạt hơn 8.300 căn.

Theo chỉ tiêu được giao năm 2026, cả nước cần phát triển 97.271 căn nhà ở xã hội, gồm 80.095 căn để bán hoặc cho thuê mua và 17.176 căn để cho thuê. Bộ Xây dựng dự kiến đến hết năm, số căn nhà cho thuê hoàn thành đạt 18.049 căn.

Việc tăng nguồn cung nhà ở cho thuê được đặt trong bối cảnh nhu cầu chỗ ở tại đô thị và khu công nghiệp tiếp tục cần được đáp ứng. Tuy nhiên, khả năng thực hiện các mục tiêu sẽ phụ thuộc vào tiến độ dự án, việc chuẩn bị quỹ đất, nguồn vốn và mức giá thuê phù hợp với thu nhập của người dân.