Ngày 27/01/2026, Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) đã ban hành công văn hỏa tốc gửi Sở Y tế các tỉnh, thành phố; Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm; các đơn vị nhập khẩu, phân phối và kinh doanh thực phẩm, liên quan đến việc cảnh báo và rà soát 5 lô sản phẩm sữa công thức dành cho trẻ nhỏ nghi nhiễm độc tố cereulide.

sữa trẻ em
(Ảnh minh họa: Tony Stock/Shutterstock)

Theo nội dung công văn, việc cảnh báo được thực hiện trên cơ sở thông tin thu hồi sản phẩm do các cơ quan quản lý an toàn thực phẩm quốc tế phát đi, bao gồm cơ quan an toàn thực phẩm Hong Kong và Cơ quan Tiêu chuẩn Thực phẩm Australia & New Zealand. Các sản phẩm nằm trong diện cảnh báo thuộc một số lô sữa công thức sản xuất tại Pháp và Australia, đã hoặc có khả năng được phân phối trên thị trường.

Cục An toàn thực phẩm yêu cầu các địa phương và đơn vị liên quan nhanh chóng rà soát hồ sơ công bố sản phẩm, kiểm tra tình hình nhập khẩu, phân phối; ngừng kinh doanh, thu hồi ngay các lô sản phẩm thuộc diện cảnh báo nếu có trên thị trường, đồng thời báo cáo kết quả xử lý về Cục theo thời hạn quy định. Các sàn thương mại điện tử được yêu cầu gỡ bỏ thông tin rao bán và ngừng giao dịch các sản phẩm liên quan.

Người tiêu dùng được khuyến cáo không tiếp tục sử dụng các sản phẩm trùng số lô và hạn sử dụng nằm trong danh sách cảnh báo.

(Ảnh: Báo điện tử Chính Phủ)

Độc tố cereulide là gì?

Cereulide là một độc tố do vi khuẩn Bacillus cereus sinh ra trong quá trình phát triển và nhiễm vào thực phẩm. Đây là loại độc tố có cấu trúc bền vững, không bị phá hủy hoàn toàn bởi nhiệt độ cao hoặc các phương pháp nấu, tiệt trùng thông thường.

Khác với ngộ độc thực phẩm do vi khuẩn còn sống, cereulide có thể tồn tại trong sản phẩm ngay cả khi vi khuẩn đã bị tiêu diệt. Do đó, việc đun sôi hoặc pha chế lại thực phẩm không đảm bảo loại bỏ được nguy cơ nhiễm độc.

Nguy cơ đối với sức khỏe khi nhiễm độc tố

Nhiễm độc cereulide thường gây ra các triệu chứng rối loạn tiêu hóa cấp tính, bao gồm buồn nôn, nôn, đau bụng và tiêu chảy, với thời gian khởi phát có thể chỉ vài giờ sau khi sử dụng thực phẩm nhiễm độc.

Đối với trẻ nhỏ, đặc biệt là trẻ sơ sinh, nguy cơ sẽ cao hơn do hệ miễn dịch và chức năng chuyển hóa chưa hoàn thiện. Trong các trường hợp nặng, nhiễm độc có thể dẫn đến mất nước, rối loạn điện giải, suy kiệt. Một số trường hợp hiếm gặp có biến chứng nghiêm trọng hơn như tổn thương gan.

Các cơ quan an toàn thực phẩm quốc tế xếp cereulide vào nhóm độc tố cần kiểm soát chặt chẽ trong thực phẩm dành cho trẻ em.

Hướng dẫn đối với người tiêu dùng và đơn vị liên quan

1. Đối với người tiêu dùng:

  • Ngừng sử dụng ngay các sản phẩm sữa nằm trong danh sách cảnh báo hoặc nghi ngờ trùng số lô, hạn sử dụng.
  • Không tiếp tục pha chế, đun sôi hoặc xử lý lại sản phẩm với mục đích sử dụng.
  • Giữ lại bao bì, nhãn mác, thông tin sản phẩm để liên hệ với nơi mua hoặc nhà phân phối theo hướng dẫn thu hồi.
  • Theo dõi tình trạng sức khỏe của trẻ nếu đã sử dụng sản phẩm; đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường như nôn nhiều, tiêu chảy kéo dài, mệt lả, bỏ bú hoặc dấu hiệu mất nước.

2. Đối với đơn vị kinh doanh, phân phối:

  • Ngừng kinh doanh, thu hồi sản phẩm thuộc diện cảnh báo.
  • Gỡ bỏ thông tin quảng cáo, rao bán trên các kênh trực tuyến.
  • Phối hợp với cơ quan chức năng trong việc thống kê, báo cáo số lượng đã nhập khẩu, phân phối và tồn kho, cũng như thực hiện các phương pháp giải quyết theo yêu cầu.

Tú Liên (t/h)