Gần 25 năm sau vụ 11/9, Mỹ từng bước gỡ bỏ hạn chế tại sân bay

Lý Hinh
•
Thứ Bảy, 12/09/2026

Chính phủ Mỹ gần đây bắt đầu nới lỏng một số quy định kiểm tra an ninh đối với hoạt động đi lại bằng đường hàng không. Theo đó, tại một số sân bay, hành khách có thể mang theo chai nước đầy qua khu vực kiểm tra an ninh; một số khách không đi máy bay cũng có thể trực tiếp đến cửa ra máy bay để đón hoặc tiễn người thân. Đây là một thay đổi đáng kể tại các sân bay Mỹ sau gần 25 năm kể từ khi vụ 11/9 làm thay đổi cách người dân đi lại.

Gần 25 năm sau vụ khủng bố 11/9, Chính phủ Mỹ bắt đầu nới lỏng một số hạn chế an ninh đối với hoạt động đi lại bằng đường hàng không. Trong ảnh là hành khách xếp hàng chờ kiểm tra an ninh tại Nhà ga số 1, Sân bay Quốc tế San Diego, California, ngày 4/3/2026. (Ảnh: Dương Tiệp/ Epoch Times)

Sau vụ khủng bố xảy ra tại New York ngày 11/9/2001 và một số âm mưu khủng bố suýt xảy ra ở những nơi khác trên thế giới trong những tháng tiếp theo, trong gần 25 năm, phần lớn hành khách tại các sân bay Mỹ phải cởi giày khi kiểm tra an ninh, bị hạn chế mang chất lỏng và không còn được đến cửa ra máy bay để tiễn hoặc đón người thân.

Tuy nhiên, những quy định này đang dần thay đổi.

Năm ngoái, Bộ An ninh Nội địa Mỹ (DHS), cơ quan được thành lập sau vụ 11/9, thông báo hành khách có thể không cần cởi giày khi đi qua các điểm kiểm tra an ninh tại sân bay Mỹ. Đây rõ ràng là một thay đổi lớn đối với những hành khách trải qua quy trình kiểm tra an ninh thông thường.

Quy định cởi giày được áp dụng sau một vụ khủng bố bất thành vào tháng 12/2001. Khi đó, tên khủng bố Richard Reid tìm cách kích nổ chất nổ giấu trong giày trên chuyến bay từ Paris, Pháp, đến Miami, Mỹ. Người đàn ông quốc tịch Anh này sau đó được gọi là “kẻ đánh bom giày”. Dù âm mưu của Reid thất bại, vụ việc khiến nhiều sân bay ở Mỹ và trên thế giới bắt đầu áp dụng quy định hành khách phải cởi giày khi kiểm tra an ninh.

Những thay đổi khác diễn ra gần đây, trong đó một số đã bắt đầu được triển khai vài ngày trước, còn một số vẫn đang được tích cực xem xét.

Dưới đây là những điều chỉnh mà Cơ quan An ninh Vận tải Mỹ (TSA) đã thực hiện hoặc có thể sắp thực hiện:

Không có vé máy bay vẫn có thể đến cửa ra máy bay

TSA gần đây triển khai chương trình mới mang tên Gateside dành cho khách hàng của chương trình TSA PreCheck và bắt đầu thí điểm tại 13 sân bay trên toàn quốc.

Chương trình này khôi phục cách làm thông thường tại các sân bay Mỹ trước vụ 11/9, cho phép một số khách không có vé máy bay vào những khu vực trước đây chỉ có thể tiếp cận sau khi qua kiểm tra an ninh. Điều này tạo thuận tiện cho một số người không đi máy bay có thể đến cửa ra máy bay để đón hoặc tiễn người thân, hoặc gặp bạn bè, ăn uống và mua sắm trong thời gian chờ nối chuyến.

Tuy nhiên, để sử dụng chương trình Gateside, khách phải đủ điều kiện tham gia TSA PreCheck và có Mã số Hành khách Đã biết (KTN), đồng thời phải đăng ký trực tuyến để nhận thẻ thông hành Gateside miễn phí trong vòng 1–3 ngày trước khi đến sân bay. Sau khi được phê duyệt, thẻ này có hiệu lực trong thời gian khách đến sân bay lần đó.

13 sân bay hiện triển khai chương trình gồm Sân bay Quốc tế Dallas Fort Worth ở Texas và Sân bay Quốc tế Los Angeles ở California. TSA dự kiến sẽ mở rộng chương trình này tới thêm nhiều sân bay trong tương lai.

Mang chai nước đầy qua điểm kiểm tra an ninh

Đây là một thay đổi lớn khác đang được tích cực xem xét. Theo thông tin một số quan chức cấp cao của chính phủ tiết lộ với CBS News trong tuần này, thay đổi này có thể được triển khai tại một số sân bay trong vài tháng tới.

Quy định hạn chế chất lỏng mang theo người bắt nguồn từ một vụ việc năm 2006, khi giới chức Anh phá vỡ âm mưu của những kẻ khủng bố định đưa chất nổ dạng lỏng lên máy bay.

TSA đang chuẩn bị điều chỉnh quy định này với điều kiện hiện đã có công nghệ có thể quét cả chai chất lỏng, qua đó phân biệt nước với các chất lỏng khác và nhận diện những mối đe dọa tiềm ẩn. Tuy nhiên, công nghệ này vẫn chưa được sử dụng rộng rãi trên toàn nước Mỹ vì TSA thiếu kinh phí để triển khai trên quy mô lớn.

TSA hiện chưa có kế hoạch hủy bỏ các hạn chế áp dụng đối với tất cả chất lỏng, và quy định “3-1-1” hiện hành vẫn có hiệu lực. Theo quy định này, chất lỏng hành khách mang theo thường phải được đựng trong các vật chứa có dung tích không quá 3,4 ounce (khoảng 100 ml).

Nếu biện pháp cho phép hành khách mang chai nước đầy qua điểm kiểm tra an ninh được triển khai trong thời gian tới, biện pháp này trước mắt cũng chỉ áp dụng cho hành khách đi máy bay tham gia chương trình TSA PreCheck. Chương trình kiểm tra an ninh nhanh tại sân bay này thu phí 76,75 USD và có thời hạn 5 năm.

Nỗ lực tư nhân hóa

Một số điều chỉnh của TSA trong công tác kiểm tra an ninh tại sân bay không diễn ra suôn sẻ.

Cuối tháng trước, cơ quan này hủy bỏ một chương trình mang tên “TSA Gold+”, vốn nhằm cho phép một số sân bay sử dụng dịch vụ an ninh tư nhân. Tuy nhiên, Giám đốc TSA David Cummins, người nhậm chức hồi đầu tháng 8, cho biết chương trình này sẽ được thay thế bằng một dự án hợp tác sàng lọc mới, nhằm phát huy tốt hơn vai trò của khu vực tư nhân trong việc cung cấp dịch vụ an ninh hàng không.

Ngoài chương trình TSA PreCheck, một số sân bay Mỹ còn có các làn kiểm tra nhanh bằng sinh trắc học do công ty tư nhân Clear Secure cung cấp. Dịch vụ Clear cho phép những hành khách đã đăng ký thông tin sinh trắc học đi qua khu vực kiểm tra an ninh nhanh hơn.