Ít nhất 200 người đã thiệt mạng trong vụ sập hầm mỏ ở Congo

Tại miền đông Cộng hòa Dân chủ Congo (DRC), một khu mỏ coltan có sản lượng lớn đã xảy ra một vụ sập mỏ nghiêm trọng trong tuần này. Chính quyền phiến quân kiểm soát khu vực xác nhận vào thứ Bảy (31/1) rằng thảm họa đã khiến ít nhất 200 người thiệt mạng; một quan chức giấu tên cho biết con số tử vong có thể lên tới 227 người.

Thảm kịch xảy ra tại khu mỏ Rubaya, thuộc tỉnh Bắc Kivu. Người phát ngôn của tỉnh trưởng do phiến quân bổ nhiệm, ông Lumumba Kambere Muyisa, cho biết mưa lớn kéo dài đã làm kết cấu địa chất trở nên mong manh, gây ra sạt lở quy mô lớn, khiến nhiều hầm mỏ đồng loạt sụp đổ.

Ông Muyisa nói: “Chúng tôi đang trong mùa mưa, cấu trúc bề mặt rất yếu. Khi các nạn nhân vẫn còn ở trong hầm, đất đá đã sụp xuống”.

“Hiện đã có hơn 200 người thiệt mạng, một số nạn nhân vẫn bị vùi trong bùn đất và chưa được tìm thấy”, ông cho biết thêm.

Ông Muyisa cũng nói rõ rằng nạn nhân không chỉ là thợ mỏ đang làm việc trong hầm, mà còn có cả trẻ em và những phụ nữ buôn bán mưu sinh tại hiện trường.

Hiện một số người bị thương đã được cứu sống và đưa tới các cơ sở y tế tại Rubaya để theo dõi. Những trường hợp bị thương nặng dự kiến sẽ được chuyển bằng xe cứu thương vào thứ Bảy tới thành phố Goma, cách đó khoảng 50 km.

Liên quan đến vụ tai nạn này, tỉnh trưởng do phiến quân bổ nhiệm đã tuyên bố tạm thời đình chỉ hoạt động khai thác thủ công tại khu vực, đồng thời yêu cầu người dân sinh sống gần mỏ phải sơ tán nhằm ngăn chặn thảm họa tiếp tục lan rộng.

Khu vực Rubaya, nơi xảy ra tai nạn, có tầm quan trọng then chốt đối với ngành công nghệ toàn cầu. Nơi đây sản xuất khoảng 15% sản lượng quặng coltan của thế giới; sau khi chế biến, kim loại tantalum thu được là vật liệu chịu nhiệt quan trọng, được sử dụng trong sản xuất điện thoại thông minh, máy tính, động cơ máy bay và tua-bin khí.

Tại địa phương, nhiều cư dân vì khoản thu nhập chỉ vài USD mỗi ngày đã phải tham gia vào hoạt động đào mỏ thủ công đầy rủi ro.

Hiện khu mỏ này nằm dưới sự kiểm soát của phiến quân M23. Kể từ khi chiếm được khu vực vào tháng 5/2024, tổ chức này đã thu lợi khoảng 800.000 USD mỗi tháng thông qua việc đánh thuế hoạt động buôn bán và vận chuyển khoáng sản, dùng số tiền đó để tài trợ cho các hoạt động vũ trang.

Miền đông Congo đã chìm trong khủng hoảng suốt nhiều thập kỷ. Các cuộc xung đột kéo dài đã tạo ra một trong những cuộc khủng hoảng nhân đạo lớn nhất thế giới, với hơn 7 triệu người phải rời bỏ nhà cửa, trong đó 100.000 người phải di tản chỉ riêng trong năm nay.

Gần đây, dưới sự trung gian của Hoa Kỳ, chính phủ Congo và Rwanda đã ký kết các thỏa thuận liên quan. Tuy nhiên, đàm phán giữa phiến quân và chính phủ Congo vẫn đang tiếp diễn, và giao tranh tại nhiều khu vực ở miền đông vẫn chưa chấm dứt.

Những thỏa thuận này không chỉ có khả năng ổn định tình hình khu vực, mà còn mở ra con đường để các doanh nghiệp Mỹ tiếp cận các khoáng sản chiến lược. Hiện cộng đồng quốc tế vẫn đang theo dõi sát thời điểm cuộc hỗn loạn và xung đột kéo dài này có thể chấm dứt.