Giá dầu thế giới tăng mạnh đầu tuần sau khi vòng đàm phán hòa bình đầu tiên giữa Mỹ và Iran tại Thụy Sĩ xuất hiện dấu hiệu bế tắc, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ kéo dài bất ổn tại Trung Đông và gián đoạn nguồn cung năng lượng toàn cầu.

Ảnh chụp một trạm xăng ở Elkridge, Maryland, vào tháng 11 năm 2025. (Madalina Kilroy/The Epoch Times)

Theo dữ liệu giao dịch mới nhất, giá dầu Brent có thời điểm tăng lên 82,30 USD/thùng trước khi hạ nhiệt về quanh mức 81,15 USD/thùng, tăng khoảng 0,7%. Trong khi đó, dầu thô ngọt nhẹ WTI của Mỹ từng tăng gần 3%, chạm ngưỡng 78 USD/thùng trước khi lùi về khoảng 77,3 USD/thùng.

Diễn biến này phản ánh tâm lý thận trọng của giới đầu tư trước tương lai chưa rõ ràng của các cuộc thương lượng giữa Washington và Tehran. Cùng với đà tăng của giá dầu, hợp đồng tương lai các chỉ số chứng khoán Mỹ cũng chịu áp lực khi chỉ số S&P 500 và Nasdaq 100 đồng loạt giảm điểm.

Tại khu nghỉ dưỡng Bürgenstock ở Thụy Sĩ, phái đoàn Mỹ do Phó Tổng thống J.D. Vance dẫn đầu đã tiến hành đàm phán với đoàn Iran do Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf và Ngoại trưởng Abbas Araghchi đại diện. Đây là cuộc tiếp xúc cấp cao đầu tiên kể từ khi hai bên ký biên bản ghi nhớ hôm 17/6, mở đường cho giai đoạn đàm phán kéo dài 60 ngày nhằm tìm kiếm một thỏa thuận toàn diện.

Phát biểu khai mạc, ông Vance bày tỏ hy vọng hai nước có thể mở ra một chương mới trong quan hệ song phương và tạo nền tảng cho sự ổn định lâu dài tại Trung Đông. Tuy nhiên, bầu không khí đối thoại nhanh chóng trở nên căng thẳng sau khi Tổng thống Donald Trump đăng tải thông điệp cứng rắn trên mạng xã hội Truth Social.

Ông Trump yêu cầu Iran phải kiềm chế Hezbollah tại Lebanon và cảnh báo Washington sẵn sàng gia tăng áp lực nếu Tehran không hành động. “Iran phải ngay lập tức ngăn chặn những lực lượng ủy nhiệm được trả lương hậu hĩnh của họ ở Lebanon gây rắc rối. Nếu không, chúng tôi sẽ tiếp tục giáng những đòn rất mạnh vào Iran, giống như những gì đã làm tuần trước, và còn mạnh hơn nữa”, ông Trump viết.

Phía Iran lập tức phản ứng. Ông Ghalibaf tuyên bố Tehran sẽ không khuất phục trước các lời đe dọa và khẳng định các lực lượng vũ trang Iran đã chuẩn bị cho mọi kịch bản. Truyền thông nhà nước Iran cho biết cuộc họp đã bị gián đoạn sau phát biểu của ông Trump, buộc các nhà hòa giải Qatar phải vào cuộc nhằm cứu vãn tiến trình thương lượng.

Theo các nguồn tin ngoại giao, ba vấn đề chính đang gây tranh cãi gồm tình hình ngừng bắn tại Lebanon, tương lai của Eo biển Hormuz và chương trình hạt nhân Iran. Tehran muốn ưu tiên thảo luận việc thực thi lệnh ngừng bắn tại Lebanon, trong khi Washington tập trung vào bảo đảm tự do hàng hải ở Hormuz và các biện pháp kiểm soát uranium làm giàu ở mức cao.

Các chuyên gia năng lượng cảnh báo rằng dù thỏa thuận tạm thời hiện nay đã giúp Iran nối lại một phần hoạt động xuất khẩu dầu, thị trường vẫn rất dễ tổn thương trước các cú sốc địa chính trị. Nhà phân tích David Roche của Quantum Strategy nhận định nguồn cung hiện tại chủ yếu được duy trì nhờ lượng tồn kho tích lũy trước đó. Nếu căng thẳng tiếp tục kéo dài, giá dầu có thể còn chịu thêm áp lực tăng trong thời gian tới.

Trong bối cảnh đó, giới đầu tư cũng đang theo dõi sát các dữ liệu kinh tế Mỹ, đặc biệt là chỉ số lạm phát PCE sẽ được công bố trong tuần này, nhằm đánh giá triển vọng chính sách lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed).

Lý Ngọc t/h