Mỹ phối hợp với Ả Rập Xê Út không kích lực lượng dân quân thân Iran ở Iraq

Trần Đình
•
Thứ Tư, 29/07/2026

Ngày thứ Tư (29/7), Lực lượng vũ trang Ả Rập Xê Út thông báo đã phối hợp với Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) tiến hành “các đợt tấn công có chọn lọc” nhằm vào các tổ chức vũ trang do Iran hậu thuẫn bên trong lãnh thổ Iraq, để đáp trả loạt vụ tập kích bằng máy bay không người lái nhắm vào cơ sở năng lượng của Ả Rập Xê Út trong những ngày gần đây.

Vào ngày 5/9/2022, các máy bay chiến đấu F-15E từ Phi đội máy bay chiến đấu viễn chinh số 335 của Không quân Mỹ và máy bay chiến đấu F-15E của Không quân Ả Rập Xê Út đã cùng nhau tiến hành một cuộc tập trận chiến đấu linh hoạt. (Ảnh: Lực lượng Không quân Mỹ)

Cùng lúc, lực lượng Houthi tại Yemen tuyên bố đã phóng tên lửa đạn đạo vào một tàu chở dầu mang cờ Ả Rập Xê Út ở Biển Đỏ, nhằm thực thi lệnh phong tỏa đường biển đối với Ả Rập Xê Út mà họ mới công bố. Những diễn biến này cho thấy mặt trận chiến sự vùng Vịnh đang kéo dài ra tới Iraq và Biển Đỏ, làm gia tăng áp lực đối với nguồn cung năng lượng toàn cầu và hoạt động vận tải thương mại.

Mỹ – Ả Rập Xê Út phối hợp tấn công lực lượng thân Iran ở Iraq

Theo CENTCOM, chiến dịch lần này được phát động sau khi trong vòng 72 giờ ghi nhận hơn 30 vụ tập kích bằng UAV. Phía Mỹ nói các cuộc tấn công này “do Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) chỉ huy, với mục tiêu là lực lượng Mỹ và hạ tầng năng lượng của Ả Rập Xê Út”.

Vài giờ trước khi thông tin về cuộc không kích được công bố, phía Ả Rập Xê Út cho hay lực lượng phòng không của họ đã đánh chặn và bắn hạ nhiều UAV phóng từ lãnh thổ Iraq. Đây là vụ tập kích loại này thứ hai chỉ trong chưa đầy 48 giờ.

Bộ Quốc phòng Ả Rập Xê Út cho biết đợt không kích này nhằm vào các tổ chức đứng sau các vụ tấn công cơ sở dầu khí ở tỉnh miền Đông (Eastern Province), đồng thời nhấn mạnh Riyadh “không có ý định leo thang tình hình, nhưng sẽ đáp trả bất cứ hành vi xâm lược nào”.

Người phát ngôn Bộ Quốc phòng Ả Rập Xê Út, ông Turki al-Malki, tuyên bố hôm thứ Ba rằng các UAV nói trên được phóng từ lãnh thổ Iraq bởi các nhóm vũ trang do Iran hậu thuẫn, và Riyadh giữ quyền “đáp trả vào thời điểm và địa điểm thích hợp”.

Theo hãng thông tấn nhà nước Iraq INA dẫn lời quan chức địa phương, đợt không kích đã đánh trúng sở chỉ huy của Lực lượng Huy động Nhân dân (PMF) tại thành phố Basra ở miền nam Iraq, khiến hai thành viên bị thương.

PMF chủ yếu bao gồm các lực lượng bán quân sự dòng Shia, đã được chính thức sáp nhập vào cấu trúc lực lượng an ninh quốc gia của Iraq. Trong đó có nhiều nhóm dân quân liên minh chặt chẽ với Tehran.

Thủ tướng Iraq Ali al-Zaidi đã ra lệnh mở điều tra về các vụ tấn công bằng UAV, và tuyên bố Iraq sẽ không để lãnh thổ của mình bị lợi dụng để tấn công các nước láng giềng.

Iran phủ nhận có liên quan đến các vụ tập kích nhắm vào mục tiêu Ả Rập Xê Út. Đài truyền hình quốc gia IRIB dẫn lời một quan chức quân đội giấu tên nói việc quy trách nhiệm cho Iran là một “sự đánh giá sai lầm nghiêm trọng”.

Houthi nói đã tấn công tàu dầu Saudi, Anh ghi nhận báo cáo nổ

Tại Biển Đỏ, người phát ngôn quân sự Yahya Saree của lực lượng Houthi tuyên bố nhóm này đã phóng tên lửa đạn đạo vào một tàu chở dầu Ả Rập Xê Út “không tuân thủ lệnh cấm và phớt lờ cảnh báo”, buộc con tàu phải đổi hướng.

Văn phòng Điều phối Thương mại Hàng hải Anh (UKMTO) cho biết thuyền trưởng một tàu chở dầu đã báo cáo rằng ông nghe thấy tiếng nổ khi tàu đi qua khu vực nam Biển Đỏ. UKMTO nói toàn bộ thủy thủ đoàn và con tàu đều an toàn, và chưa có thông tin về sự cố môi trường như tràn dầu. Tuy nhiên, hiện chưa thể xác minh liệu báo cáo này có trùng với vụ tấn công mà Houthi nhận trách nhiệm hay không.

Houthi hôm 20/7 đã đơn phương tuyên bố sẽ áp đặt phong tỏa đường biển đối với Ả Rập Xê Út trên Biển Đỏ để đáp trả việc Riyadh “bao vây” Yemen. Phía Ả Rập Xê Út bác bỏ cáo buộc, nói rằng các cảng của Yemen vẫn có tàu ra vào.

Tuần trước, liên quân do Ả Rập Xê Út dẫn đầu tại Yemen đã không kích các vị trí quân sự của Houthi ở tỉnh Hodeidah, nói rằng những địa điểm này được dùng để đe dọa tuyến vận tải thương mại.

Sau đó, hôm thứ Bảy, lực lượng Houthi đã nã hỏa lực vào các cơ sở dầu khí của Ả Rập Xê Út nằm trong hai cảng ven Biển Đỏ, trong khi lực lượng chính phủ Yemen do Ả Rập Xê Út hậu thuẫn tiến hành oanh kích trả đũa nhằm vào Houthi.

Đây là lần hiếm hoi kể từ khi thỏa thuận ngừng bắn do Liên Hợp Quốc làm trung gian có hiệu lực năm 2022, liên quân do Ả Rập Xê Út dẫn đầu và quân chính phủ Yemen cùng lúc tiến hành các chiến dịch quy mô lớn nhằm vào lực lượng Houthi.