Mỹ tạm nới lệnh cấm, cho phép mua dầu Nga qua đường biển để hạ nhiệt giá dầu

Trần Đình
•
Thứ Sáu, 13/03/2026

Để ổn định thị trường năng lượng toàn cầu đang biến động mạnh do xung đột với Iran, Bộ Tài chính Hoa Kỳ tối thứ Năm (12/3) đã ban hành một giấy phép tạm thời có hiệu lực trong 30 ngày, cho phép các nước mua dầu thô và các sản phẩm dầu mỏ của Nga hiện đang mắc kẹt trên biển.

Theo thông báo mới nhất do Bộ Tài chính công bố, giấy phép tạm thời này chỉ áp dụng đối với các sản phẩm năng lượng của Nga đã được bốc lên tàu trước 0:01 sáng ngày 12/3 theo giờ Bờ Đông Mỹ.

Theo báo cáo của CNBC, tính đến ngày 12/3, khoảng 124 triệu thùng dầu Nga đang phân tán tại 30 vị trí trên các vùng biển toàn cầu, tương đương nguồn cung trong khoảng 5 đến 6 ngày.

Giấy phép này có hiệu lực đến ngày 11/4, nhằm tăng nguồn cung trên thị trường và giảm bớt áp lực tăng giá dầu do căng thẳng địa chính trị.

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent giải thích trên mạng xã hội rằng đây là “một biện pháp ngắn hạn được thiết kế riêng”, và “chỉ áp dụng đối với dầu đang trong quá trình vận chuyển, sẽ không mang lại nguồn thu tài chính đáng kể cho chính phủ Nga”.

Ông Bessent cho biết thêm rằng phần lớn nguồn thu năng lượng của Nga đến từ các loại thuế đánh tại điểm khai thác. Vì vậy, việc cho phép giao dịch tiếp đối với số dầu đã được bốc lên tàu này sẽ không làm gia tăng đáng kể nguồn tài chính phục vụ chiến tranh của Nga.

Sau khi Iran tuyên bố phong tỏa Eo biển Hormuz, giá dầu quốc tế đã tăng vọt lên hơn 100 USD mỗi thùng, đe dọa nguồn cung năng lượng toàn cầu.

Ông Bessent nhấn mạnh rằng Tổng thống Donald Trump đang thực hiện các biện pháp quyết đoán nhằm ổn định thị trường và xử lý “mối đe dọa và sự bất ổn do chế độ Iran mang tính khủng bố gây ra”.

Biện pháp này là phiên bản mở rộng của lệnh miễn trừ được ban hành cho Ấn Độ vào tuần trước. So với phiên bản ban đầu chỉ áp dụng cho người mua tại Ấn Độ, giấy phép mới đã mở rộng phạm vi áp dụng ra toàn cầu, đồng thời kéo dài thời hạn bốc hàng từ ngày 5/3 đến ngày 12/3. Điều khoản mới cũng quy định rõ rằng Iran bị loại khỏi danh sách các bên được phép mua.

Giấy phép kéo dài 30 ngày này phản ánh chiến lược thực dụng của chính phủ Mỹ: vừa duy trì sức ép trừng phạt đối với Nga, vừa ưu tiên đảm bảo an ninh năng lượng toàn cầu và ổn định kinh tế.

Ngoài việc nới lỏng các hạn chế đối với dầu Nga đang mắc kẹt trên biển, chính phủ Mỹ cũng triển khai một loạt biện pháp khác nhằm hạ nhiệt giá dầu, bao gồm:

Giải phóng kho dự trữ dầu chiến lược: Bộ Năng lượng Mỹ đã thông báo sẽ giải phóng 172 triệu thùng dầu từ Kho dự trữ dầu mỏ chiến lược (SPR), như một phần cốt lõi trong kế hoạch của Tổ chức Năng lượng Quốc tê (IEA) với 32 quốc gia thành viên cùng giải phóng tổng cộng 400 triệu thùng dầu.

Hỗ trợ tài chính và bảo hiểm: Tổng thống Trump đã chỉ đạo Tập đoàn Tài chính Phát triển Quốc tế Hoa Kỳ (DFC) cung cấp bảo hiểm rủi ro chính trị và bảo lãnh tài chính cho hoạt động thương mại hàng hải tại Trung Đông.

Hộ tống quân sự: Ông Trump cho biết quân đội Mỹ có thể sẽ hộ tống các tàu chở dầu trong khu vực. Bộ trưởng Bessent cũng nói thêm trong cuộc phỏng vấn hôm thứ Năm rằng hải quân Mỹ sẽ bắt đầu hộ tống các tàu chở dầu “ngay khi điều kiện quân sự cho phép”.