TQ: Lốc xoáy tấn công Hải Nam; hồ chứa xả nước, lũ quét dữ dội (Video)
- Đường Binh
- •
Ngày 14/9, nhiều khu vực ở Hải Nam hứng chịu trận mưa lớn kỷ lục. Cùng với việc các hồ chứa đồng loạt tăng cường xả lũ, nước lũ tràn ngập dữ dội tại Ngũ Chỉ Sơn. Thị trấn Vạn Thành, thành phố Vạn Ninh, cũng bị một trận lốc xoáy tấn công, với sức gió đạt cấp 11-12, khiến nhiều công trình và cây cối xung quanh bị hư hại.
Theo Tân Hoa Xã, khoảng 10h 25 phút ngày 14/9, khu vực cộng đồng Vĩnh Phạm thuộc thị trấn Vạn Thành, thành phố Vạn Ninh xảy ra gió lốc, trong đó khu vực chịu ảnh hưởng chủ yếu là Trường Thực nghiệm Vạn Ninh thuộc Đại học Sư phạm Bắc Kinh. Cơ quan khí tượng địa phương bước đầu xác định đây là một trận lốc xoáy cấp EF0, với sức gió có thể đạt cấp 11-12.
Theo báo cáo, lốc xoáy có quy mô nhỏ, xuất hiện đột ngột và sức tàn phá mạnh. Một phần hàng rào sân trường bị đổ; đoạn hàng rào khu vực ném đĩa dài khoảng 20 m bị gió mạnh hất tung và dịch chuyển; khung thành bóng đá bị lật; một số cây bị gãy hoặc bật gốc; cột đèn bị đổ và một số cơ sở vật chất bị hư hại. Giới chức cho biết không có thương vong.
Ngoài ra, từ 8h ngày 11/9 đến 6h ngày 14/9, tổng cộng 13 thị trấn thuộc 5 thành phố và huyện, trong đó có Ngũ Chỉ Sơn và Lăng Thủy, ghi nhận lượng mưa vượt 500 mm. Riêng thị trấn Hòa Bình, huyện Quỳnh Trung, lượng mưa đạt 623,6 mm. Tính đến 15h ngày 14/9, lượng mưa tích lũy trong 24 giờ tại khu vực đô thị Ngũ Chỉ Sơn đạt 672 mm, phá kỷ lục lượng mưa trong lịch sử địa phương kể từ năm 1958.
Sáng 14/9, thành phố Ngũ Chỉ Sơn bị nước lũ bao vây, nhiều khu vực chìm trong biển nước, nhiều phương tiện và người dân bị nước lũ cuốn trôi. Sạt lở đất xảy ra tại nhiều nơi, các thiết bị cung cấp điện bị hư hại, trong khi đường ống khí đốt và hệ thống cấp nước đô thị cũng như nông thôn bị hư hỏng ở nhiều vị trí.
Thông tin chính thức cho thấy trong bối cảnh trận mưa lớn hiếm thấy, mực nước tại nhiều hồ chứa ở Hải Nam tăng nhanh trong ngày 14/9. Nhiều hồ chứa tại Ngũ Chỉ Sơn, Vạn Ninh, Đông Phương và các địa phương khác đã mở cửa xả lũ, làm gia tăng tình trạng ngập lụt.
Tính đến 13h ngày 14/9, mực nước thực tế tại hồ chứa Ngũ Chỉ Sơn đạt 537,1 m, với lượng nước tích trữ tương đương 84,9% dung tích bình thường. Để giảm nguy cơ hồ vận hành vượt mực nước giới hạn trong mùa lũ, hồ bắt đầu xả nước qua cửa xả lúc 14h30 phút ngày 14/9, với lưu lượng xả ban đầu 300 m³/giây.
Hồ chứa Trầm Hương Loan ở thành phố Vạn Ninh cũng có mực nước tăng nhanh do mưa lớn kéo dài. Hồ bắt đầu xả lũ lúc 14h ngày 14/9, với lưu lượng xả ban đầu từ 30 đến 200 m³/giây.
Từ 9h ngày 14/9, thành phố Đông Phương điều chỉnh và tăng cường hoạt động xả lũ. Trong đó, lưu lượng xả của hồ Đại Quảng Bá và hồ Cát Chẩm đều được nâng từ khoảng 3.000 m³/giây lên 4.000-5.500 m³/giây.
Ngoài các khu vực trên, hồ Đại Long ở Tam Á, hồ Điền Tử ở huyện Lăng Thủy và hồ Ngưu Lộ Lĩnh ở thành phố Quỳnh Hải cũng lần lượt mở cửa xả lũ.
Đáng chú ý, chức năng cốt lõi và truyền thống nhất của hồ chứa là tích nước, điều tiết lũ trong mùa mưa. Khi xảy ra mưa lớn hoặc trong mùa lũ, hồ sẽ giữ lại lượng nước lũ từ thượng nguồn chưa thể thoát kịp, qua đó giảm lưu lượng đỉnh lũ và bảo vệ an toàn cho các đô thị ở hạ lưu.
Một chức năng khác là cung cấp nước chống hạn vào mùa khô. Khi lượng mưa ít, hồ chứa sẽ chủ động mở cửa xả nước, cung cấp nguồn nước tưới ổn định cho cây trồng ở hạ lưu và bảo đảm sản xuất nông nghiệp.
Tuy nhiên, trên thực tế, các hồ chứa ở Trung Quốc thường xuyên xả nước không có cảnh báo trong mùa mưa, đặc biệt là trước hoặc thậm chí trong thời điểm xảy ra mưa lớn. Theo bài viết, nguyên nhân là các hồ chứa lo ngại nguy cơ vỡ đập, trong khi chất lượng xây dựng của một số công trình cũng bị cho là không bảo đảm.
Chuyên gia thủy lợi nổi tiếng Vương Duy Lạc từng cho rằng mỗi khi xảy ra lũ lụt, chính quyền Trung Quốc yêu cầu trước hết phải bảo đảm an toàn cho hồ chứa, nghĩa là khi nước lũ đổ về thì phải ưu tiên xả lũ. Do các hồ chứa ở thượng nguồn sông Dương Tử được xây dựng theo mô hình bậc thang, sau khi một hồ xả nước, các hồ ở hạ lưu có thể lần lượt xả theo, từ đó hình thành đỉnh lũ rất lớn.
Ông cho biết Trung Quốc hiện áp dụng chế độ chịu trách nhiệm đối với các hồ chứa. Một khi xảy ra sự cố, người phụ trách quản lý hồ phải chịu trách nhiệm, khiến nhiều người lo ngại phải gánh trách nhiệm khi xảy ra sự cố.
Ông nói Trung Quốc hiện có gần 100.000 hồ chứa và “nói nhẹ thì ba phần tư số hồ chứa không an toàn”. Nhiều công trình đã vượt quá tuổi thọ thiết kế nhưng vẫn chưa được tháo dỡ. Hằng năm, các địa phương tiếp tục xin kinh phí để cải tạo, mở rộng. Theo ông, trong những năm gần đây, riêng việc sửa chữa các hồ chứa được gọi là “hồ bệnh, hồ nguy hiểm” đã tiêu tốn tới 1.000 tỷ nhân dân tệ mỗi năm nhưng vẫn không mang lại hiệu quả.
Ông cho rằng số lượng các hồ chứa có chất lượng kém nhìn chung vẫn đang tăng, trong khi rủi ro tiếp tục gia tăng.
Xem thêm
Từ khóa Trung Quốc lũ lụt Mưa lũ Lốc xoáy Hải Nam
