Các quốc gia vùng Vịnh kêu gọi Mỹ không lùi bước và giải giáp hoàn toàn Iran
- Trần Đình
- •
Khi cuộc chiến ở Trung Đông tiếp tục leo thang, một số quốc gia vùng Vịnh đã bày tỏ với Washington rằng họ thúc giục quân đội Mỹ không nên kết thúc sớm “Chiến dịch Cơn thịnh nộ Sử thi” và khả năng đe dọa các tuyến vận chuyển dầu mỏ và nền kinh tế khu vực của Iran phải bị phá hủy hoàn toàn.
Nhiều nguồn tin cho biết các quốc gia vùng Vịnh lo ngại rằng nếu không làm suy yếu hoàn toàn năng lực quân sự của Iran, khu vực này sẽ tiếp tục là mục tiêu tống tiền của Iran trong thời gian dài.
Sự thay đổi trong lập trường của các nước vùng Vịnh
Các quốc gia vùng Vịnh, ban đầu còn dè dặt về chiến tranh, đã cứng rắn hơn lập trường của mình sau khi chứng kiến các cuộc tấn công của Iran vào sân bay Dubai, khách sạn Al-Rasheed nơi các nhà ngoại giao cư trú và các cơ sở dầu mỏ của nhiều nước.
Abdulaziz Sager, chủ tịch Trung tâm Nghiên cứu vùng Vịnh ở Ả Rập Xê Út, nói với Reuters: “Trong toàn khu vực vùng Vịnh, người ta tin rộng rãi rằng Iran đã vượt qua tất cả các lằn ranh đỏ đối với mọi quốc gia vùng Vịnh”.
Ông nhấn mạnh rằng một khi Iran bắt đầu tấn công trực tiếp các quốc gia vùng Vịnh, nước này sẽ bị coi là kẻ thù, và cảnh báo: “Nếu Hoa Kỳ rút quân trước khi hoàn thành nhiệm vụ, chúng ta sẽ phải đối mặt với Iran một mình”.
Hiện tại, Iran tiếp tục phóng tên lửa và máy bay không người lái tấn công các sân bay, cảng biển, cơ sở dầu mỏ và trung tâm thương mại ở sáu quốc gia vùng Vịnh, gây gián đoạn nghiêm trọng cho eo biển Hormuz, nơi vận chuyển khoảng một phần năm lượng dầu thô của thế giới. Từ ngày 28/2 đến ngày 12/3, chỉ có 15 tàu thuyền đi qua tuyến đường thủy này.
Cuộc tấn công của Iran cũng làm tổn hại đến hình ảnh ổn định và an ninh mà các quốc gia vùng Vịnh đã dày công xây dựng trong nhiều năm, vốn là nền tảng để họ nỗ lực mở rộng thương mại và du lịch, đồng thời giảm sự phụ thuộc vào xuất khẩu nhiên liệu hóa thạch.
Một nguồn tin từ vùng Vịnh cho biết quan điểm phổ biến trong giới lãnh đạo hiện nay khá rõ ràng: Ông Trump nên làm suy yếu toàn diện năng lực quân sự của Iran.
Trong quá khứ, Iran và các đồng minh khu vực của nước này cũng từng bị cáo buộc tấn công các cơ sở năng lượng vùng Vịnh. Ví dụ nổi tiếng nhất là vụ tấn công bằng máy bay không người lái vào hai cơ sở dầu mỏ lớn của Ả Rập Xê Út năm 2019, làm giảm sản lượng dầu 5,7 triệu thùng mỗi ngày và buộc Ả Rập Xê Út phải sử dụng trữ lượng dầu của mình để bù đắp cho sự gián đoạn sản xuất.
Mỹ đang kêu gọi các đồng minh tham gia vào các nỗ lực phòng thủ chung
Trong khi đó, Washington tiếp tục gây áp lực lên các quốc gia vùng Vịnh để họ tham gia liên minh Mỹ-Israel. Ba nguồn tin cho biết Mỹ hy vọng chứng minh được sự ủng hộ của các quốc gia vùng Vịnh đối với chiến dịch quân sự nhằm củng cố tính chính danh quốc tế và sự ủng hộ trong nước.
Tuần trước, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth tuyên bố rằng các đồng minh vùng Vịnh đang “tăng cường hơn nữa sự tham gia” và sẵn sàng hợp tác với Washington để xây dựng một hệ thống phòng không tích hợp, thậm chí thực hiện các biện pháp tấn công. Tuy nhiên, ông không nêu rõ các quốc gia vùng Vịnh có thể thực hiện những hành động nào.
Đồng thời, Tổng thống Trump cũng mạnh mẽ kêu gọi các quốc gia thành lập liên minh để cùng nhau mở lại eo biển Hormuz, vốn đang bị Iran phong tỏa.
Bất chấp sự kiềm chế của nhiều quốc gia nhằm tránh tình hình leo thang ngoài tầm kiểm soát, Sager tin rằng nếu Iran vượt qua thêm những lằn ranh đỏ, chẳng hạn như tấn công các nhà máy khử muối hoặc gây thương vong đáng kể, các quốc gia vùng Vịnh sẽ không còn lựa chọn nào khác ngoài việc can thiệp.
Tình trạng bất ổn nội bộ của Iran
Tại Iran, một số người Iran lưu vong chỉ ra rằng bất chấp thương vong do chiến tranh gây ra, người dân vẫn mong muốn chế độ hiện tại sụp đổ.
“Bạn có thể thấy người dân hát hò và nhảy múa trên đường phố, chỉ cách nơi tên lửa rơi vài dãy nhà”, Armin Assadi, một người Mỹ gốc Iran, nói với Fox News. “Việc tìm kiếm hy vọng giữa lúc bị đánh bom nghe có vẻ điên rồ”.
“Những người này đang rất tuyệt vọng, và đó là lý do tại sao họ biết ơn Hoa Kỳ”, Asadi nói.
Asadi tuyên bố rằng mặc dù chỉ có một vài video được công bố từ Iran kể từ vụ tấn công, nhưng những gì ông đã xem cho thấy một số người ủng hộ hành động quân sự của Mỹ. Ông nói rằng thậm chí một số người Iran chưa từng đến Mỹ cũng đang “nhảy điệu nhảy Trump”.
Asadi nói: “Sẽ có một số người thiệt mạng, nhưng đồng thời, bạn không thể không cảm thấy lòng biết ơn và hy vọng – rằng Iran có thể giành lại tự do lần đầu tiên sau 47 năm”.
“Các bạn có thể bịa đặt đủ thứ lý lẽ kỳ lạ rằng Iran phản đối cuộc chiến này, nhưng thực chất là họ phản đối chế độ chứ không phải người dân”, Asadi nói. “Người dân đang hoan nghênh điều này và cảm ơn Chúa vì Hoa Kỳ đã đứng về phía họ”.
Quân đội Mỹ xác nhận rằng chiến dịch này đã gây thiệt hại nghiêm trọng cho một số địa điểm sản xuất tên lửa và máy bay không người lái của Iran, đồng thời tiêu diệt một số quan chức cấp cao của Iran, trong đó có cựu lãnh đạo tối cao Ayatollah Ali Khamenei.
Để đối phó với nguy cơ phong tỏa eo biển Hormuz, Hoa Kỳ đã điều thêm 5.000 binh sĩ đóng tại Nhật Bản lên tàu USS Tripoli đến khu vực này.
Xem thêm
Từ khóa Vùng Vịnh chiến tranh Iran Iran eo biển Hormuz
