Nhà khoa học Trung Quốc từng chuyển mẫu virus sang Mỹ trước đại dịch bùng phát

Lâm Yến
•
Thứ Năm, 30/07/2026

Một nhà khoa học thuộc quân đội Trung Quốc đã gửi các mẫu virus COVID đến một phòng thí nghiệm ở bang Minnesota vào năm 2018, sớm hơn hơn 1 năm trước thời điểm đại dịch COVID bùng phát tại Trung Quốc.

Viện Virus học Vũ Hán thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc, nơi nghi ngờ là nơi xuất phát của virus COVID-19, lại phát hiện một loại virus corona mới giống covid -19. (Ảnh minh họa: Shutterstock)

Theo một tài liệu giải mật gần đây được ủy ban thuộc Thượng viện Hoa Kỳ công bố, vào tháng 11/2018 nhà khoa học quân đội Trung Quốc nổi tiếng Chu Dục Sâm (Zhou Yusen) đã bí mật gửi các mẫu virus corona thông qua dịch vụ chuyển phát nhanh đến một phòng thí nghiệm ở bang Minnesota. Điều này làm nổi bật hoạt động nghiên cứu bí mật về virus COVID của quân đội Trung Quốc.

Ông Chu Dục Sâm từng giữ chức Chủ nhiệm Phòng Nghiên cứu Sinh học Phân tử Mầm bệnh thuộc Viện Nghiên cứu Dịch tễ Vi sinh vật, Viện Khoa học Quân y Trung Quốc; đồng thời là Chủ nhiệm Phòng Thí nghiệm Chuyên ngành Sinh học Mầm bệnh thuộc Phòng thí nghiệm trọng điểm quốc gia về an toàn sinh học vi sinh vật gây bệnh.

Tài liệu giải mật này đến từ Bộ An ninh Nội địa Hoa Kỳ.

Tháng 11/2018, các nhân viên hải quan tại sân bay Detroit Metropolitan Wayne County đã phát hiện 3 lọ mẫu được bọc bằng khăn giấy và niêm phong bằng sáp trong hành lý xách tay của một nhân viên chuyển phát nhanh. Người này cho biết ông Chu Dục Sâm là người gửi, còn người nhận là giáo sư Lý Phương (Li Fang) thuộc Khoa Dược lý, Trường Y thuộc Đại học Minnesota (University of Minnesota Medical School).

Sau đó, các lọ mẫu nhỏ này được bàn giao cho Cục Vũ khí Hủy diệt Hàng loạt thuộc Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI).

Các nhà khoa học pháp y của FBI sau đó xác định rằng các lọ mẫu có chứa “mRNA tiền thân và một phần protein gai của virus dịch tả heo châu Phi”. Báo cáo cho biết virus dịch tả heo châu Phi (PEDV) là một loại virus corona gây bệnh, khiến đàn heo có tỷ lệ mắc bệnh và tử vong cao.

Báo cáo cũng chỉ ra rằng trước khi qua đời một cách bất thường vào năm 2020, ông Chu Dục Sâm từng hợp tác chặt chẽ với bà Thạch Chính Lệ (Shi Zhengli) thuộc Viện Virus học Vũ Hán. Bà Thạch Chính Lệ là người nghiên cứu virus dơi trong thời gian dài và được các đồng nghiệp gọi là “người phụ nữ dơi”.

Giáo sư Lý Phương là một trong những chuyên gia quốc tế hàng đầu trong lĩnh vực cơ chế xâm nhập tế bào của virus corona và sinh học cấu trúc virus corona tại Mỹ.

Báo cáo cho biết kinh phí nghiên cứu của giáo sư Lý Phương đến từ các khoản tài trợ của Viện Y tế Quốc gia Hoa Kỳ (NIH).

Một báo cáo điều tra của chính phủ Mỹ ngày 15/6/2020, sau khi được lược bỏ một số nội dung, chỉ ra rằng: “Một số nhà nghiên cứu hợp tác với giáo sư Lý Phương có liên quan đến quân đội Trung Quốc và ‘Chương trình Ngàn Nhân tài’, họ được đưa vào danh sách các đối tượng cần đặc biệt chú ý trong tương lai (về tuyển dụng)”.

Báo cáo cũng nêu: “Đặc biệt, các công dân nước ngoài có liên hệ với những thực thể đáng ngờ của Trung Quốc và có khả năng gây ra mối đe dọa đối với an ninh quốc gia Mỹ cần được quan tâm”.

“Chương trình Ngàn Nhân tài” là một chương trình tuyển dụng quy mô lớn của Trung Quốc nhằm thu hút các nhà khoa học ở nước ngoài, mời họ làm việc tại Trung Quốc và trả thù lao.

Giáo sư Lý Phương vẫn chưa phản hồi yêu cầu bình luận của tờ The Washington Times.

Tháng 5/2020, ông Chu Dục Sâm, 54 tuổi, tử vong sau khi rơi từ một tòa nhà ở Bắc Kinh, nhưng nguyên nhân cái chết vẫn chưa được xác nhận độc lập.

Trong báo cáo của Thượng viện Mỹ do Thượng nghị sĩ đương thời Marco Rubio đệ trình năm 2023, tài liệu chỉ ra rằng ông Chu Dục Sâm từng hợp tác chặt chẽ với bà Thạch Chính Lệ, đồng thời hai người đã cùng công bố một báo cáo học thuật vào năm 2019 về nghiên cứu “tăng cường khả năng xâm nhập của virus corona” (nghiên cứu tăng chức năng – gain-of-function) do Viện Virus học Vũ Hán (WIV) phối hợp với quân đội Trung Quốc tiến hành.

Ngoài ra, theo tiết lộ năm 2021 của nữ nhà báo điều tra người Úc Sharri Markson, vào tháng 2/2020, ông Chu Dục Sâm đã đại diện cho “Viện Nghiên cứu Quân y thuộc Viện Khoa học Quân sự Trung Quốc” nộp đơn xin cấp bằng sáng chế vaccine COVID, sớm hơn thời điểm Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) tuyên bố đại dịch. Tuy nhiên, 3 tháng sau khi nộp đơn xin cấp bằng sáng chế, ông Chu Dục Sâm đã qua đời vào tháng 5/2020.

Giới bên ngoài nhìn chung cho rằng virus COVID bùng phát tại Vũ Hán vào năm 2019, nhưng mãi đến ngày 20/1/2020, chính quyền Trung Quốc mới lần đầu tiên thừa nhận sự tồn tại của dịch bệnh, sau đó ngày 23/1 Vũ Hán bắt đầu phong tỏa. Ngày 11/3 cùng năm, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) tuyên bố dịch bệnh đã bước vào giai đoạn đại dịch (Pandemic).

Do đó, tốc độ phát triển vaccine COVID của ông Chu Dục Sâm không thể được giải thích theo lẽ thường, trừ khi ông đã biết trước đại dịch COVID sẽ xảy ra.

Giáo sư Nikolai Petrovsky thuộc Đại học Flinders cho biết việc các nhà khoa học có thể phát triển vaccine nhanh đến như vậy là “chưa từng có tiền lệ”, “khiến người ta nghi ngờ rằng công việc này có thể đã được bắt đầu từ rất lâu trước đó”.

Cuốn sách Sự thật về Vũ Hán đề cập rằng ông Chu Dục Sâm có nền tảng nghiên cứu tại cả Mỹ và Trung Quốc. Ông từng tiến hành nghiên cứu sau tiến sĩ tại Trường Y thuộc Đại học Pittsburgh ở Mỹ, đồng thời hợp tác với Trung tâm Máu New York.

Nhà báo Markson cho rằng thời điểm và nguyên nhân cái chết của ông Chu Dục Sâm có nhiều điểm đáng ngờ, bởi trước khi qua đời ông không có bất kỳ triệu chứng bất thường nào. Điều đáng nghi là nhà khoa học được quân đội Trung Quốc hết sức tôn sùng này chỉ được bên ngoài biết đến sau khi qua đời 2 tháng, trong khi chính quyền Trung Quốc giữ im lặng về cái chết của ông.