Ông Rubio: Hy vọng Bắc Kinh nói sự thật khi tiếp đón Ngoại trưởng Iran

Lâm Yến
•
Thứ Tư, 06/05/2026

Hôm thứ Ba (5/5), Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio chủ trì họp báo thường kỳ tại Nhà Trắng, trả lời về chuyến thăm Trung Quốc của Ngoại trưởng Iran và khả năng Mỹ áp đặt trừng phạt lên các ngân hàng Trung Quốc.

Ngày 5/5/2026, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio phát biểu trong buổi họp báo tại Nhà Trắng. (Nguồn: Madalina Kilroy/ The Epoch Times)

Theo thông tin, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi đã lên đường tới Bắc Kinh trong ngày thứ Ba. Đây là chuyến thăm Trung Quốc đầu tiên của ông kể từ sau khi Mỹ và Israel tiến hành chiến dịch chung nhằm vào Iran ngày 28/2.

Trong phần hỏi đáp, Rubio cho biết ông không phản đối chuyến thăm này, nhưng hy vọng phía Trung Quốc sẽ nói rõ sự thật với Iran, giúp Tehran hiểu được những vấn đề cần thiết.

Ông nói mình mong Bắc Kinh sẽ truyền đạt thông điệp rằng: “Những gì các ông (Iran) đang làm tại eo biển Hormuz đang khiến các ông bị cô lập trên toàn cầu. Các ông là bên gây ra vấn đề. Các ông không nên phá hủy tàu thuyền, không nên rải thủy lôi, không nên bắt giữ nền kinh tế toàn cầu làm con tin”.

“Tôi hy vọng phía Trung Quốc sẽ chuyển tải thông điệp này, dù là nói riêng hay trực tiếp,” ông Rubio nói thêm.

Kinh tế xuất khẩu của Trung Quốc cũng bị ảnh hưởng

Ngoại trưởng Mỹ tiếp tục nhấn mạnh tầm quan trọng đối với Trung Quốc khi đứng cùng cộng đồng quốc tế.

“Như tôi đã nói trước đó, Trung Quốc là một nền kinh tế định hướng xuất khẩu,” ông Rubio nói. “Điều đó có nghĩa là họ phụ thuộc vào việc các nước khác mua hàng hóa của mình.”

Ông giải thích: “Nếu các quốc gia khác không thể đưa tàu đến, họ sẽ không thể mua hàng từ Trung Quốc; và nếu nền kinh tế của họ bị những hành động của Iran phá hoại, họ cũng không thể mua hàng. Vì vậy, đây không chỉ là vấn đề của Iran”.

Ông Rubio nhấn mạnh: “Việc buộc Iran chấm dứt phong tỏa eo biển Hormuz cũng phù hợp với lợi ích của Trung Quốc, vì tình hình này đang gây tổn hại trực tiếp đến họ”.

Về “Luật chặn” của Bắc Kinh

Sau khi Mỹ trừng phạt một số doanh nghiệp Trung Quốc liên quan đến hoạt động buôn bán dầu trái phép của Iran (các “nhà máy lọc dầu teapot”), Bắc Kinh đã lần đầu tiên áp dụng cái gọi là “Luật chặn”, yêu cầu doanh nghiệp phớt lờ các lệnh trừng phạt của Mỹ.

Trước điều này, ông Rubio đáp: “Nếu anh phớt lờ các lệnh trừng phạt của chúng tôi, anh sẽ phải đối mặt với các biện pháp trừng phạt thứ cấp… Chúng tôi không làm điều này chỉ mang tính biểu tượng”.

Mỹ có trừng phạt ngân hàng Trung Quốc?

Một phóng viên khác hỏi thêm liệu các ngân hàng Trung Quốc có nằm trong danh sách trừng phạt nếu liên quan đến hoạt động tài chính bất hợp pháp của Iran hay không.

Ông Rubio trả lời: “Không còn nghi ngờ gì nữa, chúng tôi rất nghiêm túc về các lệnh trừng phạt. Iran phải trả giá cho những gì họ đã làm. Nếu họ không phải chịu hậu quả, nếu họ có thể đạt được mục tiêu mà không phải trả giá và không chịu nhượng bộ, thì các quốc gia khác trên thế giới cũng sẽ bị cám dỗ làm theo. Điều đó là không thể chấp nhận”.

Không để Iran tạo tiền lệ quốc tế

Ông Rubio tái khẳng định rằng eo biển Hormuz không thuộc về Iran, và nước này không có quyền phong tỏa tuyến đường này, cũng không có quyền phá hủy tàu thuyền hay gây thương vong.

“Những hành động đó phải bị lên án và tuyệt đối không được coi là bình thường,” ông nói.

“Nếu chúng ta chấp nhận đó là ‘bình thường’, thì điều đó có nghĩa là bạn phải phối hợp với Iran, phải trả phí để đi qua eo biển này. Điều đó không chỉ không thể chấp nhận tại đây, mà còn tạo ra tiền lệ nguy hiểm cho các khu vực khác trên thế giới.”

Ông kêu gọi cộng đồng quốc tế cùng hành động: “Cả thế giới nên cùng chúng tôi lên án và hành động. Điều này không nên chỉ do Mỹ thực hiện. Chúng tôi hy vọng nhận được sự ủng hộ từ các quốc gia khác. Chúng tôi sẽ đưa vấn đề này ra Liên Hợp Quốc để họ có cơ hội hành động”.

Trước đây, Trung Quốc và Nga — hai thành viên thường trực của Hội đồng Bảo an — đã nhiều lần phủ quyết các nghị quyết lên án Iran phong tỏa eo biển Hormuz, khiến các quốc gia vùng Vịnh xung quanh Iran không hài lòng.