Mới đây, vào ngày 28/1/2026, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã kêu gọi Iran trở lại bàn đàm phán để đạt được thỏa thuận về vũ khí hạt nhân, nếu không, đòn tấn công tiếp theo của Mỹ sẽ còn tàn khốc hơn.

Tàu sân bay USS Abraham Lincoln (CVN 72) đang di chuyển theo đội hình trong cuộc tập trận Vành đai Thái Bình Dương (RIMPAC) vào ngày 28/7/2022. (Trang web của Bộ Quốc phòng Hoa Kỳ)

Trong khi Tổng thống Trump cảnh báo Iran, nhóm tác chiến tàu sân bay Lincoln của Hải quân Mỹ đã đến khu vực Trung Đông để sẵn sàng hành động, và Không quân Bộ chỉ huy Trung ương Mỹ cũng đang tiến hành các cuộc tập trận chuẩn bị cho chiến tranh.

Vào sáng thứ Tư, ông Trump đã đăng trên mạng xã hội “Truth Social” rằng: “Một hạm đội khổng lồ đang tiến về Iran. Nó di chuyển nhanh chóng, với sức mạnh, nhiệt huyết và mục đích rõ ràng. Đây là một đội tàu lớn, dẫn đầu bởi tàu sân bay vĩ đại USS Abraham Lincoln, lớn hơn cả đội tàu gửi đến Venezuela. Giống như với Venezuela, đội tàu này sẵn sàng, quyết tâm và có khả năng hoàn thành nhiệm vụ nhanh chóng, với tốc độ và sự tàn bạo, nếu cần thiết”.

“Hy vọng Iran sẽ nhanh chóng ‘đến bàn đàm phán’ và đàm phán một thỏa thuận công bằng và hợp lý – KHÔNG VŨ KHÍ HẠT NHÂN – một thỏa thuận có lợi cho tất cả các bên. Thời gian đang cạn kiệt, thực sự là vấn đề cấp bách! Như tôi đã nói với Iran trước đây, HÃY THỎA THUẬN! Họ đã không làm vậy, và đã có ‘Chiến dịch Nhát Búa giữa Đêm’ (Operation Midnight Hammer), một cuộc tấn công tàn phá lớn vào Iran. Cuộc tấn công tiếp theo sẽ tồi tệ hơn nhiều! Đừng để điều đó xảy ra một lần nữa,” ông nhấn mạnh thêm.

Vào ngày 21/6/2025, máy bay ném bom tàng hình B-2 của Mỹ đã tấn công các cơ sở hạt nhân của Iran. Lầu Năm Góc cho biết có 7 chiếc B-2 tham gia “Chiến dịch Nhát búa giữa đêm”, gây chấn động toàn cầu.

Thái độ của Iran

Theo báo cáo từ truyền thông quốc gia Iran vào ngày thứ Tư, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cho biết gần đây ông không liên lạc với đặc phái viên của Mỹ, Steve Witkoff, cũng như không yêu cầu đàm phán.

“Lập trường của chúng tôi rất rõ ràng: Đàm phán không thể tiến hành cùng với sự đe dọa, chỉ khi không còn đe dọa và yêu cầu thái quá, đàm phán mới có thể diễn ra,” ông Araghchi nói.

Lập trường cứng rắn này trái ngược với phát biểu của Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Hakan Fidan, người đã nói trong một cuộc phỏng vấn với Al Jazeera vào ngày thứ Tư rằng “Iran sẵn sàng đàm phán lại về vấn đề hạt nhân”.

Phái đoàn thường trực của Iran tại Liên Hợp Quốc cũng tuyên bố Iran sẵn sàng đối thoại nhưng sẽ bảo vệ an ninh của mình.

Trong nhiệm kỳ đầu, Tổng thống Trump đã hủy bỏ thỏa thuận hạn chế khả năng hạt nhân của Iran vào năm 2015, thay vào đó áp dụng chính sách “gây áp lực tối đa” nhằm làm suy yếu nghiêm trọng nền kinh tế Iran thông qua các biện pháp trừng phạt nghiêm ngặt.

Ông Trump cũng từng tuyên bố rằng nếu chính quyền Iran tái khởi động chương trình hạt nhân sau các cuộc tấn công của quân đội Mỹ và Israel vào các cơ sở hạt nhân quan trọng của Iran vào tháng 6, Mỹ sẽ có hành động.

Kinh tế Iran chịu áp lực, có thể gây ra bất ổn mới

Vào cuối tháng 12 năm ngoái, Iran đã xảy ra các cuộc biểu tình chống chính phủ quy mô lớn. Ông Trump nhiều lần tuyên bố đang cân nhắc lệnh hành động quân sự để phản ứng lại việc chính quyền Iran đàn áp các cuộc biểu tình đầu tháng này.

“Human Rights Activists News Agency” (HRA) có trụ sở tại Mỹ vào ngày thứ Ba đã công bố số liệu mới về số người thiệt mạng. Tổ chức này xác nhận có ít nhất 5.777 người biểu tình, 214 quan chức chính phủ, 86 trẻ em và 49 thường dân không tham gia biểu tình đã thiệt mạng. HRA cũng cho biết, các cuộc đàn áp đã dẫn đến việc hơn 41.800 người bị bắt. Tổ chức này đang điều tra thêm khoảng 17.000 trường hợp nghi ngờ tử vong khác, khiến tổng số ước tính có thể cao hơn đáng kể (một số báo cáo độc lập từ nguồn y tế địa phương cho thấy có thể vượt 30.000 hoặc thậm chí 36.500 người).

Áp lực kinh tế của Iran có thể gây ra bất ổn mới, khi giá cả các mặt hàng thiết yếu vượt quá khả năng chi trả của người dân. Chính phủ Iran cung cấp trợ cấp hàng tháng trị giá khoảng 7 USD cho phần lớn người dân để đối phó với chi phí sinh hoạt đang tăng cao.

Vào ngày thứ Ba, tỷ giá Rial so với đô la Mỹ tại các cửa hàng đổi tiền ở Tehran đã xuống mức thấp nhất trong lịch sử. Các nhà giao dịch từ chối bình luận về tình hình này, và một số người dân bày tỏ sự phẫn nộ.

Người dân Iran chứng kiến đồng Rial mất giá mạnh trong vòng một thập kỷ qua, từ 1 USD đổi được 32.000 Rial lên 1 USD đổi được 1.500.000 Rial, khiến tiết kiệm của họ bị giảm mạnh.