Bộ Tài chính Mỹ ngày 4/9 thông báo đưa Ngân hàng Đầu tư Golden Global có trụ sở tại Thổ Nhĩ Kỳ cùng hai công ty con vào danh sách trừng phạt. Washington cáo buộc các tổ chức này đã xử lý hàng chục triệu USD giao dịch cho Lực lượng Quds thuộc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC-QF), đồng thời cung cấp dịch vụ ngân hàng đại lý quốc tế cho các tổ chức tài chính Iran.

Washington siết mạng lưới chuyển tiền của Iran, áp đòn trừng phạt lên Thổ Nhĩ Kỳ (Ảnh minh họa. Nguồn: Shutterstock)

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent tuyên bố: “Các tổ chức tài chính đang phải trả giá đắt để nhận ra rằng chúng tôi nghiêm túc với ‘Chiến dịch Cô lập Kinh tế’”. Ông cảnh báo Mỹ sẽ tiếp tục phối hợp với các đồng minh và đối tác nhằm gây sức ép lên chính quyền Iran.

Ba đối tượng bị trừng phạt gồm Golden Global Bank, đặt tại Istanbul, cùng Golden Global Varlik Kiralama Anonim Sirketi và Golden Global Portfoy Yonetimi Anonim Sirketi. Theo Bộ Tài chính Mỹ, hai công ty con này do Golden Global Bank trực tiếp hoặc gián tiếp kiểm soát nên cũng bị đưa vào diện trừng phạt theo Sắc lệnh Hành pháp 13902.

Washington cáo buộc Golden Global Bank cung cấp dịch vụ ngân hàng đại lý cho các tổ chức tài chính Iran, tạo điều kiện để dòng tiền được chuyển qua các tài khoản quốc tế. Ngân hàng này cũng bị cáo buộc tham gia sắp xếp việc chuyển doanh thu từ dầu mỏ của Iran từ Trung Quốc sang Thổ Nhĩ Kỳ, sau đó số tiền được chuyển đổi thành tiền mặt và vàng.

Các biện pháp trừng phạt sẽ khiến toàn bộ tài sản và quyền lợi đối với tài sản của ba tổ chức nằm trong phạm vi tài phán của Mỹ hoặc do người Mỹ nắm giữ hay kiểm soát bị phong tỏa. Người Mỹ nhìn chung bị cấm thực hiện các giao dịch liên quan đến tài sản, tiền hoặc dịch vụ với những tổ chức này nếu không được cấp phép.

Động thái mới nằm trong “Chiến dịch Cô lập Kinh tế” (Operation Economic Outcast) được Bộ Tài chính Mỹ công bố ngày 24/8, nhằm cắt đứt mạng lưới tài chính mà chính quyền Iran sử dụng để chuyển doanh thu dầu mỏ, né tránh lệnh trừng phạt và luân chuyển tiền.

Chiến dịch tập trung vào nhiều lĩnh vực như dầu mỏ, tài sản kỹ thuật số, công nghệ, vàng, hàng không và vận tải biển. Mỹ cảnh báo các tổ chức nước ngoài hỗ trợ Iran rửa tiền, né trừng phạt hoặc chuyển tiền có thể bị hạn chế tiếp cận hệ thống tài chính Mỹ và đối mặt với các biện pháp trừng phạt thứ cấp.

Việc Golden Global Bank bị nhắm mục tiêu có ý nghĩa đáng chú ý vì Thổ Nhĩ Kỳ là thành viên NATO và nằm tại vị trí kết nối các thị trường châu Âu, Trung Đông và châu Á. Các biện pháp của Mỹ có thể ảnh hưởng đến khả năng tiếp cận hệ thống tài chính Mỹ, thanh toán bằng USD và quan hệ ngân hàng đại lý quốc tế của ngân hàng này.

Bộ Tài chính Mỹ cho rằng Iran đang dựa vào các mạng lưới ngân hàng ngầm xuyên biên giới để chuyển tiền, mua vũ khí và hỗ trợ các lực lượng đồng minh trong khu vực. Washington dự kiến tiếp tục nhắm vào các cá nhân, doanh nghiệp, ngân hàng và tàu thuyền liên quan đến mạng lưới tài chính, dầu mỏ, vàng và vận tải biển của Iran.

Lý Ngọc t/h