Dự thảo luật: Chưa nộp phạt hành chính bị tạm hoãn xuất cảnh, cắt điện nước Internet

Dự thảo Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi) do Bộ Công an chủ trì soạn thảo đề xuất tạm hoãn xuất cảnh người chưa thi hành xong quyết định xử phạt, cùng các biện pháp cưỡng chế mới như ngừng cung cấp điện, nước, Internet.

Dự kiến, ngày 26/10, Quốc hội sẽ nghe tờ trình và ý kiến thẩm tra, rồi thảo luận tại tổ về dự án luật này. Dự thảo bổ sung 5 biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt và nâng mức phạt tiền tối đa.

Tại tờ trình gửi Chính phủ, Bộ Công an, cơ quan chủ trì soạn thảo dự án luật, cho biết rằng sau hơn 13 năm áp dụng, Luật Xử lý vi phạm hành chính hiện hành đã tạo cơ sở pháp lý để phòng ngừa, phát hiện và xử lý vi phạm. Tuy nhiên, luật còn bất cập ở mức phạt tiền, thủ tục xử lý, thời hiệu xử phạt, việc thi hành quyết định xử phạt, các biện pháp xử lý hành chính và thủ tục trên môi trường điện tử.

Dự thảo Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi) bổ sung 5 biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt mới vào Điều 74 luật hiện hành.

Bộ Công an đề xuất tạm hoãn xuất cảnh với cá nhân, người đứng đầu tổ chức “chưa chấp hành xong quyết định xử phạt vi phạm hành chính và xét thấy cần ngăn chặn ngay việc người đó trốn”.

Niêm phong trụ sở, địa điểm, cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ và yêu cầu ngừng cung cấp điện, nước cho công trình, cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ  đối với cưỡng chế thi hành quyết định tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề, tạm đình chỉ hoạt động có thời hạn và thi hành biện pháp khắc phục hậu quả.còn lại.

Tạm dừng đăng kiểm, đăng ký xe và cấp giấy phép điều khiển phương tiện đối với cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính trật tự, an toàn giao thông.

Ngừng dịch vụ Internet, viễn thông, hạ tầng số, hay chặn truy cập, khi tổ chức, cá nhân không thi hành hình thức xử phạt tước giấy phép, chứng chỉ hành nghề, đình chỉ hoạt động có thời hạn, hay biện pháp khắc phục hậu quả trên môi trường điện tử.

Cơ quan soạn thảo cho biết đã đánh giá kỹ lưỡng, toàn diện tác động của các biện pháp này trong quá trình xây dựng dự án luật. Dự thảo cũng quy định chặt chẽ nguyên tắc, điều kiện áp dụng để bảo đảm quyền con người, quyền công dân và không ảnh hưởng đến cá nhân, tổ chức không liên quan đến vi phạm.

Trong 5 biện pháp cưỡng chế nói trên, biện pháp “cắt” Internet, dịch vụ viễn thông, hạ tầng số do Bộ Công Thương góp ý trong đợt lấy ý kiến từ ngày 19/6-9/7/2026. Cơ quan soạn thảo đã bổ sung vào dự thảo vì cho rằng “biện pháp cưỡng chế này là cần thiết, đáp ứng yêu cầu thực tiễn, bảo đảm cưỡng chế trên môi trường điện tử”.

Bộ Công Thương góp ý bỏ biên pháp “cắt” điện, cho rằng điện là nhu cầu thiết yếu, việc cung cấp được thực hiện trên cơ sở hợp đồng dân sự giữa bên bán và bên mua điện. Tuy nhiên, biện pháp cưỡng chế này vẫn được giữ nguyên tại dự thảo luật của Bộ Công an.

Đề xuất nâng mức phạt tối đa với cá nhân lên 1,5 tỷ đồng

Bộ Công an đề xuất nâng mức phạt tiền tối đa với cá nhân từ 1 tỷ đồng lên 1,5 tỷ đồng, với tổ chức từ 2 tỷ đồng lên 3 tỷ đồng, tại Điều 24 dự thảo.

Ngoài ra, mức phạt tối đa được bổ sung thêm ở một số lĩnh vực, gồm đất đai, xây dựng, an toàn thực phẩm, phòng cháy chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ. Mức phạt tối đa không quá 2 lần mức phạt chung, áp dụng đối với “địa bàn thuộc các thành phố”, thay vì chỉ khu vực nội thành như luật hiện hành.

Bộ Công an bỏ mức phạt tiền tối đa trong các lĩnh vực quản lý nhà nước, thay vào đó, mức phạt tối đa do “Chính phủ quy định”; mức phạt đối với tổ chức gấp 2 lần đối với cá nhân.

Tại buổi góp ý về dự luật vào ngày 23/9 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp cho rằng mức phạt hành chính quá cao sẽ không phù hợp khả năng tài chính của phần lớn cá nhân và doanh nghiệp, khó phát huy hiệu quả, đề nghị Chính phủ xem xét các giải pháp như buộc khắc phục hậu quả, tước giấy phép, hoặc đình chỉ hoạt động.

Đối với việc dự thảo không quy định mức phạt tối đa trong từng lĩnh vực mà giao Chính phủ cụ thể hóa, Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp đề nghị cân nhắc giữ quy định hiện hành, trong đó trần phạt của từng lĩnh vực được ghi trong luật.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đề nghị luật phải quy định rõ mức phạt tối đa, sau đó giao Chính phủ hướng dẫn chi tiết. Hiện vi phạm trong các lĩnh vực giao thông, đất đai, xây dựng, môi trường, an ninh trật tự, an toàn thực phẩm và phòng cháy chữa cháy đang xảy ra thường xuyên, gây bức xúc.

• Dự thảo luật đề xuất biện pháp cắt điện, nước, Internet với người vi phạm

  Chính phủ đề xuất nâng mức phạt hành chính tối đa lên 1,5 tỷ đồng

Nguyễn Quân