Người phát ngôn của Chính phủ do quân đội Myanmar hậu thuẫn cho biết, cựu lãnh đạo Myanmar Aung San Suu Kyi, hiện đang bị quản thúc tại gia, đã gặp một đại diện của Ủy ban Chữ thập đỏ Quốc tế (ICRC) vào thứ Hai (3/8). Trước đó, tình trạng sức khỏe và sự an toàn của bà, người đoạt Giải Nobel Hòa bình 81 tuổi, luôn là vấn đề được cộng đồng quốc tế quan tâm.

Bà Aung San Suu Kyi (Ảnh: 360b / Shutterstock)

Theo Reuters, người phát ngôn Chính phủ Myanmar Khine Khine Soe đăng một thông báo hiếm hoi trên Telegram cho biết bà Aung San Suu Kyi đã gặp Trưởng đại diện thường trú của ICRC tại Myanmar Arnaud de Baecque ở thủ đô Naypyidaw, nhưng không tiết lộ địa điểm diễn ra cuộc gặp.

Sau đó, ICRC xác nhận một đại diện của tổ chức đã gặp bà Aung San Suu Kyi, nhưng không công bố danh tính của người này.

Trong 4 bức ảnh do Khine Khine Soe công bố, 2 bức cho thấy bà Aung San Suu Kyi mặc trang phục truyền thống của Myanmar, tự đứng vững và bắt tay ông Arnaud de Baecque mà không cần người dìu đỡ.

Cuộc gặp diễn ra trong một căn phòng ốp gỗ, chỉ có một chiếc bàn và hai chiếc ghế.

Một bức ảnh khác cho thấy bà Aung San Suu Kyi đang cắt chiếc bánh sinh nhật có ghi tên mình; phía sau có thể nhìn thấy giá treo quần áo và các thùng đựng đồ.

Bức ảnh thứ tư là ảnh cận cảnh chiếc bánh, trên đó ghi: “Chúc mừng sinh nhật dì Aung San, ngày 19/6/2026”.

Reuters cho biết họ không thể xác minh độc lập địa điểm và thời gian chụp những bức ảnh này.

“Cuộc thăm gặp mới chỉ là bước đầu”

ICRC cho biết chuyến thăm được thực hiện theo các tiêu chuẩn và quy trình của tổ chức đối với việc thăm những người bị tước quyền tự do.

Tổ chức này nêu trong một tuyên bố: “Điều đó bao gồm việc có cơ hội trao đổi riêng với bà Aung San Suu Kyi”.

Con trai bà Aung San Suu Kyi, Kim Aris, cho biết ông vẫn chưa nhận được bất kỳ thông tin nào được xác minh độc lập về tình trạng sức khỏe và sự an toàn của mẹ mình.

Trong một tuyên bố, ông viết: “Đây có thể là bước đầu tiên, nhưng tuyệt đối không thể là bước cuối cùng”.

Ông nói thêm: “Tôi hy vọng điều này sẽ mở đường cho những tiến triển nhân đạo hơn nữa, bao gồm việc tôi được liên lạc trực tiếp với mẹ, các thành viên gia đình được phép thăm bà, có được những thông tin đáng tin cậy và được xác minh độc lập về tình trạng sức khỏe của bà, và cuối cùng là việc bà cùng toàn bộ các tù nhân chính trị được trả tự do ngay lập tức và vô điều kiện”.

Tháng 12 năm ngoái, Aris nói với Reuters rằng ông chỉ nghe được một số thông tin rời rạc về việc mẹ mình gặp các vấn đề về tim, xương và nướu răng. Do nhiều năm không thể liên lạc với bà, ông thậm chí lo ngại mẹ có thể qua đời mà mình không hề hay biết.

Từ bị giam giữ sang quản thúc tại gia

Rạng sáng ngày 1/2/2021, quân đội Myanmar tiến hành đảo chính quân sự, lật đổ chính phủ dân cử do bà Aung San Suu Kyi lãnh đạo, đẩy quốc gia Đông Nam Á nghèo này vào tình trạng bất ổn.

Kể từ đó, bà Aung San Suu Kyi bị giam giữ và thế giới bên ngoài hầu như không thể biết chính xác bà đang ở đâu cũng như tình trạng sức khỏe của bà.

Sau hàng loạt phiên tòa kín kéo dài, chính quyền quân sự đã tuyên phạt bà 33 năm tù với các cáo buộc như tham nhũng, kích động gian lận bầu cử và vi phạm quy định về bí mật quốc gia.

Các đồng minh của bà khẳng định những cáo buộc này mang động cơ chính trị, nhằm loại bỏ bà khỏi chính trường, mặc dù bà vẫn được xem là chính trị gia được lòng dân nhất Myanmar.

Các thành viên trong nhóm luật sư bào chữa cho biết bản án sau đó được giảm từ 33 năm xuống còn 27 năm, và đến tháng 4 năm nay tiếp tục được giảm thêm 1/6 thời hạn. Hiện bà Aung San Suu Kyi, 81 tuổi, còn phải chấp hành 18 năm tù.

Trước áp lực ngày càng gia tăng yêu cầu cho phép kiểm tra độc lập tình trạng sức khỏe của bà Aung San Suu Kyi, chính phủ do quân đội hậu thuẫn nhiều lần khẳng định bà “vẫn khỏe mạnh”.

Cuối tháng 4 năm nay, sau khi cựu lãnh đạo quân đội Min Aung Hlaing đắc cử tổng thống trong một cuộc bầu cử gây tranh cãi, chính quyền Myanmar thông báo việc giam giữ bà Aung San Suu Kyi đã được chuyển thành quản thúc tại gia. Nhiều ý kiến cho rằng cuộc bầu cử này do quân đội Myanmar thao túng.

Sức khỏe tiếp tục là tâm điểm quan tâm

Tháng trước, sau cuộc họp giữa Ngoại trưởng Myanmar và các ngoại trưởng ASEAN tại Bangkok, Ngoại trưởng Thái Lan Sihasak Phuangketkeow đã kêu gọi cho phép thăm bà Aung San Suu Kyi “để chúng tôi có thể xác minh” tuyên bố rằng bà vẫn có sức khỏe tốt.

Tuy nhiên, chính phủ mới do quân đội hậu thuẫn đến nay vẫn chưa chấp thuận để các lãnh đạo nước ngoài gặp bà Aung San Suu Kyi, bao gồm đề nghị hồi tháng 5 của Philippines về việc cho phép Đặc phái viên ASEAN gặp bà.

Là con gái của anh hùng độc lập dân tộc Myanmar Tướng Aung San, bà Aung San Suu Kyi từng bị quản thúc tại gia tổng cộng 15 năm tại dinh thự của gia đình bên hồ Inya ở Yangon dưới thời chính quyền quân sự trước đây. Trong thời gian đó, hình ảnh bà bước ra sau cánh cổng sắt của ngôi nhà để phát biểu đầy nhiệt huyết trước những người ủng hộ đã trở thành một dấu ấn lịch sử được nhiều người biết đến.