Đề xuất ưu tiên thuê nhà bằng vốn Nhà nước cho gia đình có từ hai con

Minh Long
•
Thứ Hai, 26/10/2026

Dự thảo Luật Nhà ở sửa đổi đề xuất phát triển quỹ nhà cho thuê bằng vốn Nhà nước, đồng thời bổ sung nhóm gia đình có từ hai con đẻ trở lên vào diện ưu tiên nếu có con sinh từ ngày 1/7/2026.

Tại kỳ họp thứ 2 Quốc hội khóa XVI, Chính phủ trình dự án Luật Nhà ở sửa đổi, trong đó bổ sung chương riêng về phát triển nhà cho thuê.

Nội dung mới hướng đến mở rộng lựa chọn chỗ ở cho người dân chưa đủ khả năng mua nhà, đồng thời xác định thứ tự ưu tiên khi số người đăng ký thuê vượt quá nguồn cung.

Bổ sung nhóm gia đình có từ hai con vào diện ưu tiên

Theo Điều 31 của dự thảo, công dân Việt Nam gặp khó khăn về nhà ở hoặc có nhu cầu thuê nhà có thể đăng ký thuê nhà được xây dựng bằng vốn Nhà nước.

Trong trường hợp số người đăng ký vượt quá số lượng nhà hiện có, việc xét thuê được thực hiện theo thứ tự ưu tiên. Nhóm đầu tiên gồm người có công với cách mạng và thân nhân liệt sĩ, tiếp đến là người khuyết tật, người cao tuổi, học sinh, sinh viên, hộ nghèo, hộ cận nghèo và gia đình có nhà bị thu hồi, phá dỡ nhưng chưa được bố trí tái định cư.

Danh sách còn có chuyên gia, nhà khoa học thuộc diện được hưởng chính sách ưu đãi về nhà ở theo quy định. Dự thảo bổ sung nhóm người có từ hai con đẻ trở lên, trong đó có con sinh kể từ ngày 1/7/2026.

UBND cấp tỉnh được đề xuất quy định thêm nhóm ưu tiên phù hợp với điều kiện thực tế, nhưng không được thay đổi thứ tự ưu tiên đã nêu trong dự thảo.

Nhà nước dự kiến tạo lập quỹ nhà cho thuê

Dự thảo đề xuất Nhà nước đầu tư xây dựng nhà cho thuê thông qua Quỹ nhà ở. Nguồn hình thành quỹ có thể gồm ngân sách nhà nước, tiền bán nhà thuộc tài sản công, một số khoản thu liên quan đến phát triển nhà ở xã hội và đấu giá quyền sử dụng đất, cùng các khoản đóng góp, hỗ trợ tự nguyện và nguồn huy động hợp pháp khác.

Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam được xác định là cơ quan chủ quản các dự án nhà cho thuê sử dụng nguồn tài chính công đoàn, phục vụ đoàn viên và người lao động thuộc diện được hưởng chính sách nhà ở xã hội.

Dự thảo cũng đề xuất cho phép các dự án sử dụng vốn Quỹ nhà ở dành một phần diện tích sàn để kinh doanh dịch vụ, thương mại cho thuê. Nguồn thu này được dùng để hỗ trợ chi phí quản lý, vận hành và bảo trì. Nếu các nguồn thu hợp pháp không đủ bù đắp chi phí vận hành, ngân sách địa phương có thể hỗ trợ phần còn thiếu.

Ưu tiên quỹ đất gần nơi làm việc và học tập

Về vị trí xây dựng, dự thảo định hướng phát triển nhà cho thuê tại các phường thuộc đô thị loại đặc biệt, loại I và loại II, khu vực gần khu công nghiệp, khu chế xuất, trường đại học, cao đẳng và những nơi được định hướng phát triển giao thông công cộng.

Việc bố trí quỹ đất tại những khu vực này nhằm giúp người thuê thuận tiện đi lại, tiếp cận nơi làm việc và học tập, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào nguồn nhà ở thương mại.

Bên cạnh nhà cho thuê bằng vốn Nhà nước, dự thảo tiếp tục duy trì chính sách nhà ở xã hội dành cho các nhóm như người có công, hộ nghèo, hộ cận nghèo, người thu nhập thấp, công nhân, người lao động, lực lượng vũ trang, cán bộ, công chức, viên chức và những nhóm đủ điều kiện khác.

Trong báo cáo thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Phan Chí Hiếu cho biết cơ quan thẩm tra đề nghị tiếp tục rà soát nhóm được thuê và thứ tự ưu tiên, nhất là với nhà ở đầu tư bằng vốn Nhà nước, nhằm bảo đảm nguồn lực đến đúng người cần hỗ trợ.

Cơ quan thẩm tra cũng lưu ý khả năng trùng lặp giữa chính sách nhà ở xã hội cho thuê và quỹ nhà cho thuê mới, có thể ảnh hưởng đến động lực tham gia của các chủ thể phát triển nhà ở. Ngoài ra, nghĩa vụ của chủ đầu tư dự án nhà ở thương mại trong phát triển nhà ở xã hội và nhà cho thuê cũng cần được cân nhắc kỹ.