Lực lượng Không gian Mỹ âm thầm tham gia vào cuộc chiến với Iran, mạnh đến mức nào?

Trong vài ngày qua, sức mạnh tấn công mà quân đội Mỹ thể hiện trong các chiến dịch chống Iran đã khiến nhiều người kinh ngạc. Cùng với Israel, các hoạt động quân sự chung Mỹ–Israel nhanh chóng giành được quyền kiểm soát bầu trời Tehran và phá hủy nhiều năng lực quân sự của Iran. Đằng sau những thành công này là sự hỗ trợ then chốt của Lực lượng Không gian Hoa Kỳ.

Mặc dù các chiến đấu cơ, tàu chiến và vũ khí sử dụng trong các chiến dịch quân sự quy mô lớn thường dễ nhận thấy, nhưng tác chiến không gian thường được mô tả là “vô hình” — một sức mạnh không thể nhìn thấy nhưng có thể gây nhiễu hoặc hỗ trợ liên lạc, dẫn đường, định vị cũng như nhận dạng và tấn công mục tiêu.

Theo tạp chí Air & Space Forces trước khi Mỹ và Iran bước vào xung đột, người đứng đầu Bộ Tư lệnh lực lượng tác chiến của Lực lượng Không gian Mỹ, tướng Gregory Gagnon, đã phát biểu tại hội thảo chiến tranh của Hiệp hội Không quân rằng vai trò của không gian đối với chiến tranh hiện đại giống như bột mì trong việc làm bánh.

Phát biểu ngày 25/2 tại Aurora, ông nói: “Chúng tôi tham gia vào mọi khâu, giống như bột mì trong việc làm bánh. Nếu bạn thích bánh quy hay brownie, thì chúng tôi chính là bột mì. Bạn không nhìn thấy chúng tôi, nhưng bạn không thể thiếu chúng tôi”.

Lực lượng không gian tham gia chiến dịch chống Iran

Mỹ đã phát động chiến dịch tấn công “Cơn thịnh nộ sử thi” vào ngày 28/2 nhằm vào chính quyền Iran. Các mục tiêu bao gồm nhiều trung tâm chính trị và quân sự quan trọng như cơ sở chỉ huy – kiểm soát, bãi phóng tên lửa đạn đạo, và đặc biệt là khu phức hợp nơi lãnh tụ tối cao Ali Khamenei họp với các cố vấn cấp cao. Sau đó, các quan chức Mỹ và Iran xác nhận rằng 49 quan chức, trong đó có Ali Khamenei, đã thiệt mạng.

Quan chức Lầu Năm góc cho biết Lực lượng Không gian và Lực lượng Mạng của Mỹ là “lực lượng mở màn” trong cuộc tấn công cuối tuần trước, tạo điều kiện để lực lượng liên quân đánh trúng hơn 1.000 mục tiêu của Iran trong 24 giờ đầu tiên của chiến dịch.

Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ Dan Caine phát biểu ngày 2/3 tại Lầu Năm Góc: “Lực lượng mở màn là Bộ Tư lệnh Không gian Mỹ và Bộ Tư lệnh Mạng Mỹ; họ đã chồng lớp các hiệu ứng phi động năng để gây nhiễu, làm suy yếu và làm mù khả năng trinh sát, liên lạc và phản ứng của Iran”.

Ông nói thêm rằng các biện pháp không gian và mạng đã làm rối loạn hệ thống cảm biến và mạng lưới liên lạc của Iran.

Các năng lực không gian then chốt

Theo các quan chức quốc phòng, năng lực không gian đã đóng vai trò quan trọng trong nhiều chiến dịch quân sự gần đây của Mỹ. Những năng lực then chốt bao gồm:

• Mạng cảm biến toàn cầu (global sensor grid): hệ thống kính viễn vọng và radar triển khai ở hầu hết các châu lục, ngoại trừ Nam Cực.

• Lực lượng tình báo: thu thập, phân tích và truyền tải thông tin chiến trường quan trọng.

• Tài sản tác chiến điện tử: các thiết bị triển khai tại Mỹ và nhiều khu vực trên thế giới.

Theo nhà nghiên cứu Charles Galbreath từ Viện Nghiên cứu Hàng không Vũ trụ Mitchell, năng lực không gian rất có thể đã đóng vai trò then chốt trong việc chuẩn bị điều kiện cho cuộc tấn công của Mỹ vào Iran.

Trong giai đoạn chuẩn bị cho chiến dịch “Cơn thịnh nộ Sử thi”, lực lượng tác chiến không gian có thể đã đảm bảo rằng tín hiệu GPS và liên lạc đủ mạnh để chống lại sự gây nhiễu, đồng thời tìm cách phá rối hệ thống định vị và liên lạc vệ tinh của Iran.

Ông Charles Galbreath nói với tạp chí Air & Space Forces: “Nếu Iran đang sử dụng liên lạc vệ tinh (tôi nghi họ sẽ làm vậy), chúng tôi sẽ muốn gây nhiễu các liên lạc đó, từ đó làm rối loạn hệ thống chỉ huy và kiểm soát của họ”.

Trong chiến dịch “Búa Đêm” năm ngoái, máy bay ném bom Northrop Grumman B-2 Spirit đã thả bom xuyên hầm xuống các cơ sở hạt nhân Iran, trong khi các đơn vị tác chiến điện từ của lực lượng không gian hỗ trợ để đảm bảo máy bay ném bom có thể tấn công mục tiêu an toàn. Một trong những đơn vị phụ trách năng lực tác chiến điện tử là Mission Delta 3, đơn vị sở hữu nhiều hệ thống gây nhiễu có thể triển khai nhanh, bao gồm Thiết bị đầu cuối mô-đun từ xa (RMT) – do Văn phòng Năng lực Nhanh Không gian phát triển.

“Mạng cảm biến – xạ thủ”

Nhà phân tích Mario Nawfal đăng trên mạng xã hội X rằng Mỹ đã kích hoạt một hệ thống vũ khí trước đây chỉ xuất hiện trong các bản trình chiếu của Lầu Năm Góc, được gọi là “mạng cảm biến – xạ thủ”.

Theo ông, khi vệ tinh phát hiện bệ phóng tên lửa, tọa độ sẽ được truyền ngay cho chiến đấu cơ Lockheed Martin F-35 gần nhất. Máy bay có thể khai hỏa ngay cả khi chưa nhìn thấy mục tiêu. Ông nói: “Điều này giống như chuỗi phần thưởng tiêu diệt liên tiếp trong trò chơi Call of Duty, nhưng đây là phiên bản thật, ở quy mô toàn cầu và gần như không thể ngăn chặn”.

Ông cũng nói thêm: “Khi Iran cố gắng di chuyển bệ phóng tên lửa, vệ tinh Mỹ nhìn từ không gian xuống sẽ thấy chúng nổi bật như một que diêm đang cháy, rồi… bùm, bị phá hủy. Một trụ cột quan trọng của sức mạnh quân sự Iran đang biến mất theo thời gian thực”.

Hiện  chưa xác nhận thông tin này. Tuy nhiên họ cho biết các vũ khí được sử dụng trong chiến dịch bao gồm Northrop Grumman B-2 Spirit, Lockheed Martin F-35 và “một số năng lực đặc biệt không thể công bố”.

Ngày 4/3, quân đội Israel cho biết một chiến đấu cơ Lockheed Martin F-35I Adir đã phá hủy một bệ phóng tên lửa đạn đạo của Iran. Quân đội Israel tuyên bố: “Không quân Israel sẽ tiếp tục tấn công các bãi phóng và bệ phóng tên lửa để loại bỏ mối đe dọa đối với Nhà nước Israel”.